Vrijdag 06/08/2021

Gestegen met stip, de Belgische hit

Het gaat slecht met de Belgische muziekindustrie. De verkoop daalt zienderogen en platenfirma's zetten de Novastars en Garry Haggers van dit land aan de deur. En toch viel er de voorbije weken een opvallende trend te noteren die in schril contrast staat met die neerwaartse beweging: Belgische artiesten zijn aan een heuse opmars begonnen in hitlijsten allerhande. Van de Ultratop tot De Afrekening, Belgen boven!

Brussel

Eigen berichtgeving

Vincent Byloo

De verrijzenis liet zich het eerst gevoelen in de Ultratop-lijst van internationale singles. Die hitparade geeft weer welke singles het vlotst over de toonbank gaan. Nadat het Belgische aandeel in 2002 nog was teruggevallen tot minder dan 25 procent, maakten Belgische singles vorig jaar liefst 35 procent van de Ultratop uit. In de recentste chart van vijftig best verkochte singles zijn er liefst twintig van Belgische artiesten. "Dat is zeker geen record", zegt Ultratop-medewerker Sam Jaspers, "maar twintig Belgische artiesten is toch wel erg veel."

Hij schrijft dat hoge aantal vooral toe aan televisieprogramma's als Idool en de voorrondes voor Eurosong. "Kijk maar naar onze huidige topdrie. Op nummer 1 staat Xandee (die de finale van Eurosong won, VB) en op twee Natalia, die een verleden heeft bij Idool én Eurosong." Ook Barbara Dex & Alides (11), Astrid (22) en Nicole en Hugo (50) danken hun plaatsje in de hitlijst enigszins aan hun verschijning in Eurosong. Idolen Danzel (8) en Wim Soutaer (36) kregen door hun bekendheid via de talentenjacht van VTM een duwtje in de rug. Anderzijds lijken tienergroepen nog steeds in de lift te zitten: Spring (10), X!nk (14) en K3 (39) blijven het goed doen.

Maar niet alleen de commerciële fabriek gooit hoge ogen, ook de iets alternatievere garde manifesteert zich in de hogere regionen van hitlijsten allerhande. In de topvijf van best verkochte albums bevinden zich drie Belgische namen: Novastar (1), Flip Kowlier (2) en Magnus (4). Op Studio Brussel scoren de Belgen eveneens ongezien goed. Liefst dertien van de in totaal 30 groepen in hun Afrekening-lijst, die wordt samengesteld door de luisteraars, zijn sinds gisteren Belgisch. "Dat is geen unicum", zegt Afrekening-presentatrice Siska Schoeters. "In de gloriedagen van Noordkaap en De Mens stonden er ooit vijftien Belgische groepen in de lijst."

"Maar de opmars is wel zeer duidelijk", vult StuBru-presentator Peter Van de Veire aan. "in de beginperiode van Studio Brussel stond er al heel veel Belgische muziek in De Afrekening. Daarna is het wat bergaf gegaan, maar einde jaren negentig was er toch een heropflakkering met goed verkopende groepen als K's Choice, dEUS en Arid. Ik denk dat de nieuwe lichting Belgische talenten zo opvalt omdat we de voorbije jaren zijn doodgeslagen met die eindeloze reeks Amerikaanse nu-metalgroepen."

Gerrit Kerremans, muziekcoördinator bij Studio Brussel, geeft toe dat hij die nu-metal bewust heeft laten vallen, "maar de echte reden van deze opmars is simpelweg dat Belgische groepen in het geheel niet moeten onderdoen voor internationale bands", aldus Kerremans. "Vroeger kon je aan een liedje vaak horen dat het van Belgische makelij was, maar nu is die kneuterige productie van lokale muziek nagenoeg verdwenen. En als onze luisteraars kunnen kiezen tussen een goede buitenlandse groep en een evenwaardige Belgische band, dan zijn ze chauvinistisch genoeg om voor talent uit eigen land te stemmen."

Dat veel Belgische groepen via een uitgebreid mailoffensief hun grote aanhang aanzetten om en masse op hun liedjes te stemmen, doet voor Kerremans niets af aan hun verdienste. "Als we zo'n georchestreerde campagne op het spoor komen, trekken we de stemming meestal wel recht. En wees maar zeker dat we de stemmen genoeg filteren op dergelijke manipulaties."

Studio Brussel verlegt ook bewust zijn aandacht naar de Belgische groepen. Daarvoor riep het vorig jaar het programma Brussel Vlaams in het leven, een wekelijkse uitzending waarin lokale muziek centraal staat. Maar ook externe evenementen van de radiozender dragen, in tegenstelling tot vroeger, steeds vaker een Belgische stempel. "Voor StuBruPuntUit, ons jaarlijkse festival, hebben we dit keer enkel artiesten uit eigen land geprogrammeerd", onderstreept Kerremans. "We beseften dat het heel ridicuul zou zijn om, zoals vorig jaar, massa's geld te besteden aan internationale acts, terwijl ons land barst van het talent." Maar de boom van nieuwe vaderlands talent valt ook makkelijk af te leiden uit cijfers. "Normaal gezien bestaat onze programmering gemiddeld uit 15 procent nationale artiesten", zegt Kerremans, "in februari was dat meer dan 20 procent."

Ook Radio 1 merkt die verhoogde aanwezigheid van lokaal talent op de zender. In prime time is een kwart van de geprogrammeerde muziek Belgisch. Carte Blanche, het programma waarmee Radio 1 naar de muzieksmaak van zijn luisteraars peilt, heeft doorgaans meer binnenlandse dan buitenlandse groepen in de lijst staan. Dirk Blancke, die het programma drie jaar geleden uit de grond stampte, geeft wel toe dat de luisteraars (in tegenstelling tot die van Studio Brussel) enkel kunnen stemmen op een aantal 'opgedrongen' tips. En het leeuwendeel daarvan is sowieso nationale muziek. "We selecteren zelf veel Belgische muziek omdat we onze nationale talenten een hart onder de riem willen steken", verzekert Blancke, "en ik zal niet ontkennen dat we daarmee aan positieve discriminatie doen."

Lokale groepen voortrekken wil Gerrit Kerremans van Studio Brussel dan weer niet. "Ik vind niet dat we het succes voor onze Belgische groepen moeten forceren", zegt hij. "We behandelen alle groepen, buitenlands en binnenlands, hetzelfde. Alleen is het zo dat onze nationale artiesten meer exposure krijgen omdat ze meer beschikbaar zijn voor ons."

Maar alles bij elkaar zit ons land dus niet verlegen om talent. Ondanks het negativisme van de muziekindustrie slagen Belgische groepen er wel degelijk in hun waar (althans via de ether) aan de man te brengen. "Hoe meer platenfirma's steen en been klagen over de malaise in de sector", vat Blancke samen, "hoe meer lokale talenten komen bovendrijven. Het lijkt alsof heel wat muzikanten als in een onbewuste reflex veel boeiende muziek in eigen beheer of bij kleine labels beginnen uit te brengen."

Gerrit Kerremans, StuBru-muziekcoördinator: 'Vroeger kon je aan een liedje vaak horen dat het van Belgische makelij was. Nu is die kneuterige productie van lokale muziek nagenoeg verdwenen'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234