Maandag 30/11/2020

Geschaakt door een hogere macht

Vreedzaam in de Heer ontslapen is William Lombardy. De schaakvirtuoos koos ervoor priester te worden en vervolgens zijn kap over de haag te gooien. Zijn roepnaam Bill zou hij een leven lang verafschuwen.

Hij groeide op in de Bronx, als zoon van een schoonheidsspecialiste en een horecabaas, die ondanks hun harde werk moeite hadden om de eindjes aan elkaar te knopen. Zijn kamer was zo slecht geïsoleerd dat hij er vaak zat te rillen. "Ik denk dat we er vlees in konden bewaren", grapte hij eens. "Als in een koelkast."

Geen milieu, kortom, waar schaak gespeeld werd. Hij kwam in contact met de nobele denksport toen hij 9 jaar was. Een oudere buurjongen leerde hem de regels, op zoek naar iemand die hij makkelijk kon verslaan. Viel dat even tegen; de kleine William bleek een verdomd taaie tegenstander. Al vlug overtroefde hij volwassenen in diverse parken in de stad. "Hij was een natuurtalent", zegt een schaakmeester die hem in zijn gloriejaren heeft gekend. "Altijd vond hij wel een manier om zich te bevrijden uit de hachelijkste situaties."

Op z'n 14de was hij al internationaal meester, en in 1954 - op z'n 16de - won hij het kampioenschap van de staat New York, tot dan toe als jongste in de geschiedenis. Zes jaar later leidde hij de VS in Leningrad, onder meer dankzij een zege tegen Boris Spasski, naar de zege op het studenten-WK, en veroorzaakte een diepe crisis in Russische schaakkringen.

Na de schaakolympiade in Leipzig, ook in 1960, met onder meer een remise tegen de voormalige en latere wereldkampioen Michail Botvinnik, kreeg hij de titel van grootmeester.

In de jaren daarna spookte er iets onvatbaars door de wiskundige logica van Lombardy. Hij snakte naar iets hogers. Door de witte en de zwarte vlakken heen, tussen rokade en schaakmat, schemerde iets wat een roeping genoemd wordt. Hij volgde die en werd in 1967 gewijd tot priester.

In de late jaren 70 wendde Lombardy zich van het geloof af. "Ik was teleurgesteld", liet hij zich al eens ontvallen, "door de neiging van de Kerk om zich in weelde te wentelen."

Kort daarop ontmoette hij de Nederlandse Louise van Valen, die bij hem introk in zijn tweekamerappartement in Manhattan. Het huwelijk was gelukkig genoeg om een zoon voort te brengen. Helaas liep het huwelijk in 1992 alsnog uit op een echtscheiding.

Tijdens het leven dat daarop volgde, zou Lombardy nog zwarte sneeuw zien. De kans om het tot wereldkampioen te schoppen, was inmiddels verkeken. Gelukkig was daar het onvervreemdbare talent van het schaken om te voorzien in zijn levensonderhoud. Hij gaf les, betaalde zijn huur als hij kon, zweeg vaker dan vroeger maar bleef dromen van kansen om de witte koningin te verschalken.

In de dood is iedereen gelijk, maar sommigen zijn

toch iets gelijker dan anderen. Jean-Paul Mulders

bewijst een markante overledene de laatste eer.

Vandaag: de schaker die plots priester werd.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234