Vrijdag 14/08/2020

Geneeskunde

Geneesmiddel tegen buikgriep in aantocht (dankzij zebravissen)

Zebravissen voor onderzoek naar buikgriep.Beeld Tim Dirven

Wie besmet is met het norovirus en dus buikgriep heeft, heeft maar één optie: uitzieken en de symptomen van misselijkheid en diarree bestrijden met pilletjes. Baanbrekend onderzoek aan de KU Leuven met larven van zebravisje leidt binnen een aantal jaar mogelijk tot een therapie die het virus echt bestrijdt.

Volgens Sciensano, het Belgisch Instituut voor Gezondheid, zijn er in ons land elk jaar 10 miljoen gevallen van buikgriep, wat leidt tot 465.000 raadplegingen, 28.000 opnames en 345 sterfgevallen. De rechtstreekse kosten lopen op tot meer dan 112 miljoen euro per jaar. De onrechtstreekse kosten, door de daling van de productiviteit, worden geraamd op minstens 100 miljoen per jaar. Grote boosdoener is het norovirus. Dat is erg besmettelijk en wordt overgedragen van mens op mens, bijvoorbeeld via contact met de handen of via besmet voedsel. Plaatsen waar veel mensen samenkomen, zoals scholen, woonzorgcentra of kinderdagverblijven, zijn extra gevoelig voor mogelijke uitbraken.

“Gezonde personen die worden getroffen, zijn na drie dagen uitzieken weer op de been, maar dat is niet voor iedereen het geval”, zegt dr. Joana Rocha Pereira van het laboratorium Virologie en Chemotherapie van het Rega-Instituut aan de KU Leuven. “Mijn dochtertje was drie maanden toen ze vorige winter het norovirus kreeg en ze heeft een hele week afgezien. We moesten erg opletten dat ze niet uitdroogde. Wereldwijd is diarree de op één na meest voorkomende doodsoorzaak bij kinderen jonger dan vijf jaar.”

Imodium

Grootste probleem bij het norovirus is dat je alleen de symptomen kan bestrijden. “Niet ideaal”, meent Rocha Pereira. “Wie diarree heeft, kan een Imodium-pilletje nemen, maar daarmee blijft het virus wel in je darmen zitten, terwijl je het er toch het liefst zo snel mogelijk uitwil.” 

 Maar kijk, de KU Leuven presenteert een doorbraak. Het team van dr. Pereira en professor Johan Neyts heeft, in samenwerking met het labo van professor Peter de Witte (Moleculaire Bio-ontdekking), een belangrijke stap gezet. “Voor het eerst hebben we een efficiënt model kunnen ontwikkelen om het menselijke norovirus te bestuderen”, zegt professor Neyts. “Tot nu toe was het zeer moeilijk om het virus te kweken in het labo. De oplossing vonden we bij de larven van zebravissen. Eerst isoleren we het norovirus uit de stoelgang van besmette personen. Vervolgens wordt een minieme hoeveelheid van het virus geïnjecteerd in de larven.”

Uitbraak voorkomen

Deze methode is belangrijk om de biologie van het norovirus te bestuderen, maar ook voor de ontwikkeling van mogelijke geneesmiddelen. “De eerste tests tonen aan dat bepaalde moleculen de vermenigvuldiging van het virus afremmen in de larven. Op termijn kan dit leiden tot een therapie om een uitbraak van buikgriep te voorkomen”, zegt Rocha Pereira. Volgens professor De Witte kan het wel nog jaren duren vooraleer het medicijn er ook echt is. 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234