Donderdag 24/06/2021

Gelieve de rapporten van Centrum Gelijke Kansen te lezen. Het Centrum doet zijn werk

Heeft Jozef De Witte, als directeur van het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding (CGKR), de bal misgeslagen door het artikel in de Zwinkrant wel racistisch, maar niet strafbaar te noemen (DM 5/8)? Dat is niet uitgesloten, maar groepsbelediging is in ons land niet strafbaar, enkel aanzetting tot haat, discriminatie of geweld tegen (leden van) een bepaalde groep is dat wel.

Daarin verschillen wij dus van (onder meer) Nederland, en bij de recente herschrijving van de racismewet is dat nog eens bevestigd (2007).

Het verschil ligt, zoals De Witte correct heeft uitgelegd, in de opzet: wie alleen de bedoeling heeft 'de' Joden te beledigen, is niet strafbaar; als je de bedoeling hebt andere mensen aan te zetten tot discriminatie, geweld of haat tegen Joden, dan is dat wel strafbaar.

Ik heb al vaak gepleit tegen de invoering van het delict 'belediging van een volksdeel', zoals ik ook pleit voor enige reserve in het gebruik van de vrijheid van meningsuiting: het is niet omdat beledigen niet strafbaar is, dat het tot norm moet worden verheven.

Had De Witte scherper moeten reageren? Ik zou zelf eerder gekozen hebben voor "u moet zich formeel excuseren, anders overwegen we een procedure", al is het resultaat van zo'n proces onzeker.

Is het Centrum in het algemeen te voorzichtig als het om Joden gaat, en te voortvarend als het om Marokkanen of moslims gaat?

Zo'n bewering zou op zijn minst grondig onderzoek vereisen: Joods Actueel noteerde in 2009 nog dat De Witte zich juist zorgen maakte om het aanwassende aantal antisemitische incidenten. Recente jaarrapporten en rechtspraakoverzichten geven aan dat het CGKR zich niet beperkt tot juridisch advies, maar zijn procesbevoegdheid meer dan eens heeft ingezet tegen antisemitische uitingen, zie alleen al het jaarverslag 2010 (gewoon op de website diversiteit.be): het Centrum procedeerde tegen het uitbrengen van de fascistische groet (aldus de rechtbank: het CGKR spreekt van 'Hitlergroet' als symbool van Jodenhaat), en tegen Holocaustontkenning in een tv-uitzending (eveneens een veroordeling). Het CGKR procedeerde tegen bepaalde teksten op assabyle.com, die de bloedvlag hijsen tegen alle Joden op grond van sterk uitvergrote en met het nazisme gelijkgestelde misdaden van de Israëlische staat.

In het artikel van de Zwinkrant is het meest schokkende ongetwijfeld die assimilatie van 'de Joden', in dit geval verlofgangers aan zee, wier opinie over Israël men niet kent, vergeleken wordt met Israëlische soldaten die mensen uit hun woningen verdrijven. Het excuus van de hoofdredacteur (het zou om satire gaan) schiet in dat opzicht flink tekort.

Helaas moeten we ook vaststellen dat het breed gedeelde taboe op racistische praat sinds enkele jaren verdampt is: opiniemakers allerhande flirten met de grens tussen het benoemen van problemen en het culpabiliseren van 'de moslims'. 'De', alsof die allemaal bommen smijten of minstens joden aanranden. Met het artikel in de Zwinkrant is ook het ouderwetse antisemitisme blijkbaar terug (van weggeweest?). Dat verbale en soms zelfs fysieke agressie tegen joden bij met name Marokkaanse jongeren al enkele jaren vrij veel voorkomt, is al evenzeer een feit. Het Centrum heeft zich daar al over gebogen en zou er goed aan doen een specifieke preventieve aanpak daarvoor uit te werken.

O ja, en zou de politiek er eens voor kunnen zorgen dat het Centrum opnieuw civiele procesbevoegdheid krijgt voor àlle verboden discriminaties, en niet alleen federale of Franstalige? Want zo is het sinds de wet van 2007: het CGKR is nog wel federaal, maar is niet meer als eiser erkend voor materies die buiten de federale bevoegdheid vallen. En, en passant, kan de politiek er misschien ook voor zorgen dat het Centrum weer een volwaardige directeur krijgt, dus geen eeuwige tijdelijke, wat De Witte nu is? Discriminatie-en racismebestrijding is immers - zoals men merkt aan deze discussie - een bijzonder hard lopende zaak.

Eddy Boutmans is gewezen staatssecretaris van ontwikkelingssamenwerking en bestuurder bij het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en voor Racismebestrijding.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234