Donderdag 22/10/2020

Angola

Gelekte documenten onthullen hoe rijkste vrouw van Afrika 2 miljard euro vergaarde terwijl bevolking crepeerde

Isabel dos SantosBeeld AFP

Isabel dos Santos (46) – de rijkste vrouw van Afrika en dochter van de voormalige president van Angola – is opnieuw in opspraak gekomen na het uitlekken van vertrouwelijke documenten uit haar zakenimperium. Daaruit zou blijken dat ze haar fortuin van bijna 2 miljard euro vergaarde door corruptie en vriendjespolitiek, op de rug van de bevolking van Angola. Terwijl Dos Santos en haar man Sindika Dokolo (47) genieten van een leven van luxe, moet ruim de helft van de bevolking rondkomen met minder dan 1,5 euro per dag.

Het Angolese gerecht gaat “alle middelen” inzetten om miljardair Isabel dos Santos naar Angola terug te brengen. De dochter van ex-president Jose Eduardo dos Santos verblijft momenteel in Londen en Dubai.

Het was het Internationaal Consortium van Onderzoeksjournalisten (ICIJ) dat de vertrouwelijke documenten (de Luanda Leaks) in handen kreeg en uitspitte met de hulp van journalisten uit 20 landen. Het zou gaan om 715.000 e-mails, contracten, audits en rekeningen. Op basis daarvan werd gereconstrueerd hoe Isabel dos Santos haar fortuin opbouwde.

Dochter

De dochter van José Eduardo dos Santos – die van 1979 tot 2017 president was van Angola – zou geprofiteerd hebben van haar bevoorrechte positie om een zakenimperium uit te bouwen, bestaande uit meer dan 400 bedrijven in 41 landen. Er waren ook postbusbedrijven bij, waarmee ze controles kon ontlopen en zorgeloos kon investeren in bedrijven in de banksector, telecom, televisie, diamant, alcohol en vastgoed. Ze zou ook voor honderden miljoenen aan winstgevende deals gesloten hebben met de Angolese staat.

Uit de documenten blijkt volgens de Britse krant The Guardian (dat meewerkte aan het onderzoek) dat het oliebedrijf Sonangol – dat in handen is van de Angolese staat – het koppel zijn meest waardevolle bezit toespeelde: een aandeel in de private Portugese olie- en gasmaatschappij Galp ter waarde van 750 miljoen euro, waarvoor het maar 11 miljoen betaalde.

Isabel dos Santos en haar man Sindika Dokolo in 2011. Dos Santos heeft een Angolese vader en Russische moeder, Dokolo is de zoon van een Congolese miljardair en een Deense.Beeld EPA

Dos Santos zou er toen ze Sonangol leidde ook voor gezorgd hebben dat er voor ruim 100 miljoen euro betaald werd aan consultancybedrijven via een bedrijf in Dubai dat in handen was van haar medewerkers. En dankzij een samenwerking met een diamantbedrijf dat eigendom was van de staat zou er voor 180 miljoen euro aan overheidsschuld terechtgekomen zijn in een noodlijdend juwelenmerk dat deels eigendom was van haar echtgenoot. 

Isabel dos Santos net voor ze de leiding krijgt over Sonangol in 2016.Beeld REUTERS

Verder zouden ook twee bedrijven van Dos Santos (en hun onderaannemingen) tot 450 miljoen euro gekregen hebben van een luxueus vastgoedproject in de Angolese hoofdstad Luanda.

Exclusieve woontoren

Met het geld dat Isabel dos Santos en haar echtgenoot vergaarden, konden ze erg comfortabel leven. Zo verwierven ze verscheidene luxueuze eigendommen, waaronder een appartement van 50 miljoen in de exclusieve woontoren La Petite Afrique in Monaco, drie eigendommen van 28 miljoen in de chique wijk Kensington in Londen en optrekjes in Dubai, Lissabon en de Algarve.

Het koppel heeft ook een superjacht van 29,5 miljoen euro en Sindika Dokola claimt dat hij de grootste collectie Afrikaanse kunst ter wereld heeft. Het contrast met de bevolking in Angola kan niet groter zijn, waar meer dan de helft moet rondkomen met minder dan 1,5 euro per dag.

Isabel dos Santos en haar man bezitten onder meer een appartement in deze exclusieve woontoren in Monaco.Beeld RV

Drie weken geleden bevroor de minister van Justitie van Angola de activa van Dos Santos, Dokola en hun belangrijkste adviseur. Dat gebeurde na beschuldigingen dat ze olie- en diamantbedrijven van de staat zo’n 900 miljoen euro lichter hadden gemaakt. In september begon ook al een strafrechtelijk onderzoek naar onregelmatigheden toen Dos Santos aan het hoofd stond van Sonangol.

‘Heksenjacht’

Dos Santos en haar echtgenoot ontkennen alle aantijgingen. Volgens hen werden computers van hun medewerkers gehakt en zijn ze het slachtoffer van een politieke heksenjacht. Die zou geleid worden door de nieuwe president van Angola, João Lourenço. Hij zou Dos Santos op die manier willen uitschakelen als potentiële politieke tegenstander. Ze beweert immers te “overwegen” om zich kandidaat te stellen tijdens de volgende presidentsverkiezingen.

Ook voormalig president José Eduardo dos Santos pleit onschuldig en ontkent in een open brief dat hij geld van de staat weggesluisd zou hebben.

Voormalig president José Eduardo dos Santos.Beeld AFP

José Eduardo dos Santos maakte tijdens zijn regeerperiode de meest waardevolle bedrijven staatseigendom. De opbrengsten gingen naar een select groepje politici en militairen. Het maakte dat Angola gerangschikt werd als een van de meest corrupte landen ter wereld.

Isabel dos Santos is overigens niet de enige van zijn kinderen die het warm krijgt onder de voeten. Haar halfbroer José Filomeno staat terecht omdat hij geprobeerd zou hebben om 450 miljoen euro te verduisteren uit een overheidsfonds. Ook hij pleit onschuldig.

Halfzus

Halfzus Welwitschia werd vorig jaar afgezet als parlementslid nadat ze naar het Verenigd Koninkrijk was verhuisd. Ze vluchtte naar eigen zeggen nadat ze bedreigd werd door de geheime dienst.

Beeld REUTERS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234