Dinsdag 02/03/2021

Gelegenheidscoalitie schiet met scherp op de president

Ik ben allergisch voor complottheorieen', zegt Gerald Rosenberg, hoogleraar staatsrecht en specialist in de Amerikaanse politiek aan de Universiteit van Chicago. 'Als mensen over een complot beginnen, wijs ik altijd op het belang van persoonlijke drijfveren zoals frustratie of jaloezie. Toch lijdt het geen twijfel dat het voortdurende onderzoek naar de president en het Witte Huis politiek gemotiveerd is. Dat is niet verbazingwekkend: alle onafhankelijke onderzoeken in dit land zijn politiek gemotiveerd.'

NEW YORK.

VAN ONZE MEDEWERKER

Clinton-aanhangers beweren om de haverklap dat er een groep mensen is die politiek garen spint bij het onderzoek naar de Lewinsky-affaire en de rechtszaak die Paula Jones aanspande tegen Clinton. Namen noemen ze niet, maar het is niet zo moeilijk om een patroon te ontdekken in de aanvallen op de president. Het lijkt verdacht veel op karaktermoord, roept het Clinton-kamp, in een periode dat het Amerikaanse presidentschap op politiek en economisch vlak weinig valt aan te wrijven. De economie is immers sterk, de misdaad neemt af, de werkgelegenheid groeit terwijl de inflatie laag blijft en het begrotingstekort is sinds jaren teruggebracht.

De Democratische regering boekt hele en halve overwinningen, ondanks de Republikeinse meerderheid in het Congres. Het is onwaarschijnlijk dat de hoofdrolspelers in het seksdrama in Washington zuiver en alleen op de waarheid uit zijn. Linda Tripp, die de telefoongesprekken met haar collega Monica Lewinsky over haar vermeende seksuele verhouding met de president op band opnam, blijkt een grondige hekel te hebben aan de Clintons. Tripp is een Republikeinse die onder Bush in Washington kwam werken. Zij voelde zich absoluut niet thuis te midden van de nieuwe bewoners en gebruikers van het Witte Huis. Ze had zelfs een boek in voorbereiding over de schandelijke toestanden waarvan zij getuige was geweest. Een hoofdstuk zou zijn getiteld: 'The Clinton Women'. Mogelijk was ze teleurgesteld dat ze, als 48-jarige ex-vrouw van een militair, niet tot die categorie behoorde. Het manuscript werd afgewezen. Lucianne Goldberg, een literaire agente in New York en een fervent Republikeinse, noemt zich Tripps vriendin. Goldberg zou Tripp hebben bewogen om Lewinsky's geheimen op te nemen - uit zelfbescherming, niet om commerciële redenen, zoals ze later volhield. Deze literaire agente speelde een klein rolletje in de Watergate-affaire. Tijdens de verkiezingscampagne van Richard Nixon in 1972, gaf ze zich uit voor verslaggeefster en wist zo aan boord te komen van het vliegtuig van de Democratische tegenkandidaat George McGovern. Ook Goldberg wil niets liever dan de Clintons verwijderd zien uit het Witte Huis.

De verve waarmee Kenneth Starr, onafhankelijk aanklager in de Whitewater-affaire, graaft in het privé-leven van Clinton roept vragen op. "In universitaire kringen bestaat er twijfel over de onafhankelijkheid van de leider van de onafhankelijke onderzoekscommissie", zegt Rosenberg. "Niet alleen staat Starr bekend als een trouwe Republikein, velen beschouwen hem als een conservatief met een interesse die beslist verder gaat dan de wetboeken." Rosenberg brengt in herinnering dat Starr in de jaren tachtig als procureur-generaal optrad tijdens de regering-Bush. "Voor de Supreme Court (Hoge Raad) bracht hij argumenten naar voren die jarenlang niet meer waren gehoord. Veel van die pleidooien heeft hij verloren."

"Toen ik in augustus 1994 het noodlottige telefoontje ontving waarin ik werd gevraagd onafhankelijk onderzoeker te worden in de Whitewater-zaak, trok ik me onmiddellijk terug om me in stilte te bezinnen. Ik las de Psalmen nog eens door en enkele bekende passages in het boek Prediker. Daarna bad ik vurig voor wijsheid." Deze regels schreef Starr vorig jaar in een kort artikel in de Texas Law Review, een juridisch tijdschrift, onder de titel 'Christelijk leven en het recht'. Hij worstelt daarin met de vraag of het beroep van advocaat wel verenigbaar is met zijn geloof. In het artikel hekelt hij de arrogantie van advocaten en speelt hij met het bijbelcitaat 'hoogmoed komt voor de val'...

Het onderzoek naar Monica Lewinsky vloeide voort uit de Paula Jones-rechtzaak. Lewinsky was daarin als getuige opgeroepen en ze zou zich op Tripps bandopnamen hebben voorgenomen te gaan liegen. Paula Jones wordt sinds oktober vorig jaar financieel gesteund door het Rutherford Institute in Washington, dat zichzelf omschrijft als een "internationale, juridische en educatieve non-profitorganisatie gespecialiseerd in de verdediging van vrijheid van religie en mensenrechten". Het instituut, feitelijk een bureau voor rechtshulp, werd vijftien jaar geleden opgericht door John Whitehead, die nog altijd directeur is. Het pleit tegen abortus en euthanasie, en voor bijbels en bidden op scholen. Bemoeienis met de civiele rechtszaak van Jones, die gaat over ongewenste intimiteiten, ligt niet voor de hand. "We zijn niet uit op het neerhalen van de president", zo verweerde Whitehead zich tegen de kritiek op de inmenging van zijn Rutherford Institute, "maar op gerechtigheid."

"De conservatieve krachten die in dit politieke spel meespelen, vormen een losse coalitie", zegt Rosenberg. Tripp, Goldberg, Starr, het Rutherford Institute en The American Spectator voeren dezelfde agenda, maar ze hebben zich voor zover bekend niet gebundeld en dus is er geen sprake van een samenzwering. "Om schade toe te brengen aan het huidige Democratische presidentschap is ook helemaal geen samenzwering nodig," zegt Rosenberg lachend. "Clinton geeft uit zichzelf al genoeg aanleiding om hem te grazen te nemen." De professor ziet maar één oplossing voor de presidentiële problemen: "Castratie".

Victor Frölke

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234