Maandag 14/06/2021

Opinie

Geen rode loper voor de show van de salafisten

Patrick Loobuyck. Beeld Wannes Nimmegeers
Patrick Loobuyck.Beeld Wannes Nimmegeers

Patrick Loobuyck is hoogleraar levensbeschouwing aan de Universiteit van Antwerpen en opiniemaker voor De Morgen.

In een open samenleving kun je vreemde vogels spotten. Zo zijn predikers gesignaleerd in Genk en Antwerpen die in stadsgebouwen verkondigen dat muziek, alcohol en ander vertier zondig zijn. Ze baseren zich niet op de Wereldgezondheidsorganisatie maar op de Koran en zogezegde uitspraken van de profeet Mohammed.

Toehoorders die bijna allemaal per geslacht samenzitten, vrouwen achteraan, knikken en snikken als de prediker spijt betuigt over zijn verderfelijk leven als rapper. Ze voelen zich schuldig omdat ze ‘hervallen’ zijn en muziek nog niet helemaal afzweren. Ze overwegen de spijkerbroek achterwege te laten en willen voortaan alleen werken als er ook gebeden kan worden.

Moeten we dit niet verbieden? Horen gekken niet opgesloten te worden?

Anderen relativeren de zaak. Bruno Struys, journalist van deze krant, tweette: "In niet zo'n ver verleden was er ongerustheid omdat de jeugd dronk en naar te wilde muziek luisterde, nu is het omgekeerd."

Waar maken we ons druk om? De discussie over de handel en wandel van de jeugd is van alle tijden. Er zijn bovendien nog wel mensen die de seks, drugs en rock-'n-roll-erfenis van mei ’68 bekritiseren. Een ervan is baas op het Antwerpse stadhuis. En je wilt niet weten wat er in de Joodse Orthodoxe Chassidische gemeenschap en scholen allemaal gezegd wordt over de westerse manier van leven.

Verbieden of relativeren? Zo eenvoudig is het niet. In Nederland en België is al een politieke discussie gevoerd over het verbieden van salafisme. Maar de grondwet zegt nee. De vrijheid van geweten, meningsuiting en organisatie geldt ook voor mensen met opvattingen waar we het fundamenteel mee oneens zijn of die ons schokken. Zolang ze niet oproepen om vrouwen lastig te vallen, homo’s te dumpen, geweld goedkeuren of dwang uitoefenen, kunnen we weinig verbieden. Dat is lastig, maar het is niet anders.

Tegelijk is de verontwaardiging terecht. Het gaat immers niet om mensen die me op een receptie even zeggen dat ze geen alcohol drinken en liever sporten dan naar muziek luisteren. Het gaat ook niet zomaar om onschuldig conservatief gedachtegoed. De adviezen van de predikers kaderen in en refereren aan een idiote en potentieel gevaarlijke ideologie die op gespannen voet staat met de morele uitgangspunten van ons samenlevingsmodel: vrijheid en gelijkwaardigheid. Het gaat om een infantiele lezing en toepassing van oude teksten waarin ook letterlijk wordt opgeroepen om geloofsafvalligen en homoseksuelen te doden, vrouwen geen gelijke rechten te geven en een islamitische staatsinrichting boven de democratie te plaatsen.

Dit is geen onschuldige aangelegenheid. Uit hun discours spreekt niet alleen een afkeer voor westerse gewoontes, ze zijn erop uit om vrijheden in te perken en de grens met ronselen en jihadisme is bij momenten flinterdun.

Relativering en onverschilligheid zijn dan ook ongepast. Steden die zelf zaaltjes verhuren voor dergelijke activiteiten gaan best even na hoe dat is kunnen gebeuren. Antwerpen heeft alvast beslist de komende lezingen in eigen gebouwen te verbieden. Dat is legitiem. Wat niet bijdraagt aan het democratisch ethos, gebaseerd op respect voor ieders vrijheid en gelijkheid, moet de overheid niet ondersteunen of faciliteren.

Het is omgekeerd onze taak om jonge mensen intellectueel weerbaar te maken om de manipulatieve show van dergelijke salafisten te kunnen doorprikken. Zijn we zeker dat hier voldoende aandacht wordt aan besteed in ons onderwijs, in de islamlessen? En hoe reageren ouders en imams?

In het belang van ons samenlevingsmodel en ieders vrijheid mag de samenleving zich wel degelijk waakzaam en weerbaar opstellen tegen onredelijk gedachtegoed dat juridisch niet verboden is, maar toch het gezond verstand vertroebelt. Het is niet omdat we salafisme niet zomaar kunnen verbieden dat we de rode loper moeten blijven uitrollen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234