Zondag 27/09/2020

'Geen probleem met huurprijzen, wel met te lage inkomens'

De Vlaamse Huurdersbonden trekken aan de alarmbel. Uit hun jongste jaarverslag blijkt dat huren onbetaalbaar wordt. Volgens onderzoekster Sien Winters (KU Leuven) zijn de huurprijzen niet te hoog. 'Dit is vooral een inkomensprobleem.' Femke van Garderen

e Huurdersbonden zien de prijzen op de private huurmarkt jaar na jaar stijgen. Dat maakt dat het aandeel mensen die een huurwoning onder de 400 euro vinden, dramatisch geslonken is. Ook wie onder de 500 euro wat wil, moet bijzonder hard zoeken. "Het probleem om een betaalbare woning te vinden, wordt hoe langer hoe schrijnender. En dan vooral voor mensen met een laag inkomen", zegt Sien Winters van het Onderzoeksinsituut Arbeid en Samenleving aan de KU Leuven.

Volgens u is er geen probleem met de huurprijzen?

"Neen. De huurprijzen zijn alleszins niet overdreven gestegen. Je zou verwachten dat deze de woningprijzen, die in een sterk stijgende lijn zitten, volgen. Maar dat is niet zo. Als je kijkt naar de periode 2000-2010 dan zie je dat ze maar iets meer dan de index gestegen zijn. Het probleem zit volgens mij vooral bij de inkomens. Vooral de lage inkomens, bedoel ik dan. Uitkeringen en minimuminkomens moeten hoger vooraleer we naar het woonbeleid kijken."

"Dat huren vandaag onbetaalbaar is, is een gevolg van een dualiteit die al decennia aanhoudt. Mensen met een redelijk inkomen investeren meteen in vastgoed. Dat is nog steeds een goede investering. Alleen, de mensen die dat niet doen, zijn vaak mensen die niet anders kunnen, die te weinig inkomsten hebben. Zij worden gedwongen om zich te bewegen op de private huurmarkt. Die is daarenboven bijzonder krap, onder meer omdat een huurwoning geen aantrekkelijke investering is."

Hoe komt dat er zo weinig aandacht is voor hen?

"Dat is een beleidskeuze. Ons land heeft historisch altijd hard ingezet op woningbezit. Op zich geen slechte keuze, vastgoed blijft immers de beste garantie op een goed pensioen, maar zo worden de mensen met lage inkomens over het hoofd gezien. De cijfers spreken voor zich. In 2011 werd er federaal voor Vlaanderen 1,4 miljard euro vrijgemaakt aan fiscale steun voor vastgoedverwerving - een pak meer dan voor sociale huisvestiging of de private huurmarkt. Die moesten het respectievelijk met 300 en 45 miljoen euro doen.

"Ik wil niet ontkennen dat er inspanningen zijn gedaan. Er zijn vormen van huursubsidies, zoals de huurpremie voor mensen die meer dan vijf jaar op een wachtlijst staan, maar ze zijn veel te beperkt."

Hoe zit dat in het buitenland?

"Het is moeilijk om verschillende landen te vergelijken. Maar als je kijkt naar de sociale huurwoningen, dan is het aandeel daarvan in ons land 6 procent. Als je dat cijfer vergelijkt met bijvoorbeeld Nederland, dan verdwijnt het in het niets. Daar is er sprake van 34 procent. Een inhaalbeweging is nodig."

Hoe ziet die inhaalbeweging er volgens u het best uit?

"Op lange termijn werpen investeringen in de sociale huisvesting de meeste vruchten af. Maar je kan niet zomaar duizenden nieuwe plekken neerpoten. Op korte termijn moeten er ook inspanningen gebeuren. Ik sluit mij op dat vlak volledig aan bij de huurdersbonden: de huursubsidies moeten dringend worden opgetrokken. Idealiter worden deze subsidies gekoppeld aan verhuringen op de private markt via een intermediair, zoals de sociale verhuurkantoren. Die maken de drempel voor zowel de verhuurder als de huurder kleiner."

'Inhaalbeweging is ingezet'

Vlaams minister van Wonen Freya van den Bossche (sp.a) is zich bewust van het probleem met betaalbaar wonen. "Het klopt dat de focus lang op vastgoedverwerving heeft gelegen, maar we zijn volop bezig aan die inhaalbeweging", zegt haar woordvoerder Gorik van Holen. Volgens hem zijn er voor zowel huurders al verhuurders heel wat projecten op poten gezet. "Tegen 2023 moeten er 43.000 sociale woningen extra zijn. Jaarlijks komen er nu al 3.000 bij. Ook de inkomensgrenzen om in aanmerking te komen voor een sociale woning zijn opgetrokken. Vanaf 2014 komt er ook een huurgarantiefonds dat huurders en verhuurders moet beschermen." De zesde staatshervorming hevelt meer bevoegdheden over naar Vlaanderen. "Afhankelijk van de budgetten, zou de minister graag een nog gerichter beleid met betrekking tot de huurmarkt voeren."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234