Vrijdag 28/02/2020

Geen papieren? Geld afgeven

In Borgerhout konden de van diefstal en geweld beschuldigde agenten gemakkelijk slachtoffers maken. Systematisch speurden ze naar mensen zonder papieren. In café Tanger in de Kerkstraat kennen de stamgasten de agenten maar al te goed.

Assaïd Bouchaïb (46) ligt nog te slapen als een bons op de deur hem wekt. "Politie! Openmaken." Nog voor hij een broek aan kan trekken, forceren vier agenten de deur. Twee mannen beginnen de kamer te doorzoeken, hun collega's komen naar hem toe. "Papieren!" Gekleed in niet meer dan een onderbroek neemt Assaïd zijn portemonnee. De Marokkaan heeft geen verblijfsdocumenten. Uit zijn geldbuidel piepen de randjes van eurobiljetten die hij in het zwart verdient met schilderen en schoonmaken. Zo slaagt hij er in elke maand 100 euro aan zijn familie in Marokko over te maken. De agent vist 225 euro uit zijn portefeuille. Assaïd verzet zich, zegt dat hij mee wil naar het bureau. "Niet nodig", grijnst de agent. Ze vertrekken weer.

Boos tikt hij op de voorpagina van de Gazet van Antwerpen, waarop drie grote foto's prijken. Met balkjes zijn de gezichten onherkenbaar gemaakt van de drie agenten die gearresteerd zijn op verdenking van diefstal, afpersing en geweld. Assaïd herkent zijn belagers zo. Na zestien jaar in Nederland en België kan hij zich met enkele woorden en veel gebaren verstaanbaar maken. "Dief! Maffia!" De tronies zijn veel gasten van café Tanger bekend.

"Ik herken hem beter dan het gezicht van mijn eigen moeder", zegt Mohammed Tanjaoui (32) via een tolk. Twee van de afgebeelde agenten namen hem na een identiteitscontrole in het café mee in hun dienstvoertuig. Ze reden naar de nabijgelegen Slachthuislaan en dwongen hem op zijn knieën. Hij moest zijn zakken leegmaken. Daar lieten ze hem achter, alleen, 180 euro armer.

'Geld van de staat'

Namen kennen de slachtoffers niet. Wanneer deze mannen het café een bezoekje brachten, ontbrak de identificatie op hun uniform. Als je om namen vroeg, kreeg je een sneer. Dat zegt Soraya Marzoug, Algerijnse van origine en bevriend met de uitbater van het pand. "Jij hebt hier niets te zeggen, zeiden ze dan. Zo probeerden ze je te intimideren. Maar ik heb papieren, mij maak je niet bang. Illegalen, die moesten ze hebben." Soraya denkt dat het om tientallen slachtoffers gaat.

"Identiteitskaarten!", riepen ze als ze het café binnen kwamen. Wie documenten kon tonen, werd met gerust gelaten. De rest moest zijn zakken legen. Kleingeld, biljetten, een brokje hasj: alles werd meegenomen. Wie in het zwart werkt, heeft vaak flink wat cash op zak. De grootste angst van mensen zonder wettig verblijf is het land te worden uitgezet. Dat verklaart waarom de agenten zo lang - jaren, zeggen ze hier - ongestoord te werk zijn kunnen gaan in deze buurt in Borgerhout, waar migranten van de derde generatie, nieuwkomers en mensen zonder papieren door elkaar wonen. Maar ook in de Handelsstraat en in de omgeving van het Sint-Jansplein zouden deze agenten mensen op café en in shishabars hebben beroofd. Er wordt gesproken over bedragen van meer dan 2.000 euro, over diefstal van gsm's, en slagen en verwondingen.

Rachid, een Nederlander van Marokkaanse origine die geen familienaam in de krant wil, zegt dat hij 's morgens op de fiets werd tegengehouden door een combi. "Ze stopten en vroegen of ik Nederlands sprak. Ja, antwoordde ik. Toen reden ze door." Zo zochten ze hun slachtoffers, zegt hij. "Wie geen Nederlands sprak, moest zijn zakken leegmaken. Die dag zijn er zeven mensen bestolen. 'Dit is geld van de Belgische staat', zeiden ze."

Café Tanger is een uitgelezen doelwit voor wie gemakkelijke slachtoffers zoekt. Je kunt er werk vinden via een informeel netwerk van vooral Noord-Afrikaanse klanten, ongeacht talenkennis, diploma of verblijfsstatuut. Op de bovenverdieping overnachten in de onbewoonbaar verklaarde kamers af en toe mensen zonder papieren of vaste verblijfplaats. Ook krakers en kleine dealers slapen er - tot wanhoop van de eigenaar.

Na een 'huiszoeking' op de bovenverdieping, waarbij de agenten de boel overhoop haalden, belde Soraya Marzoug boos naar het politiekantoor. De patrouille die ze beschreef bleek onbekend en ontraceerbaar. Ze diende een klacht in. Bij een volgend bezoek, waarbij de agenten de cafégangers om hun papieren vroegen, namen ze even snel weer de benen toen ze een andere combi zagen naderen. "Ze zijn met hun politievoertuig een straat met eenrichtingsverkeer in gereden, in de verkeerde richting. Dat vond ik raar: politie die voor politie op de vlucht ging." Ze ging opnieuw naar de politie, waar men het weer in Keulen hoorde donderen. "Ze vroegen een nummerplaat, maar die had ik niet gezien."

De 'echte politie', zoals ze hier worden genoemd, kon aanvankelijk weinig met de klachten. "Bewijzen wilden ze zien." Toen Mohammed met zijn gsm een foto probeerde te maken tijdens een neprazzia, namen ze zijn telefoon af. In Antwerpen-Noord nam de frustratie toe en de schorsing van de agenten kwam dan ook geen dag te vroeg. "Er zijn straten in Borgerhout waar deze mannen zich niet meer kunnen vertonen, of ze worden onder handen genomen."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234