Woensdag 24/04/2019

bullet journals

Geen apps, wel papier: voor een volledige planning grijpen jongeren naar de 'bullet journal'

Een voorbeeld van een vrij sobere bullet journal. Beeld RV

One app to rule them all? Wie alle afspraken, to do's of andere hersenspinsels in één handig overzicht wil, grijpt terug naar pen en papier. Bullet journals zijn niet alleen een populaire remedie, maar ook een symptoom van de toenemende digibesitas.

"Ik heb lang gezocht, maar ik vond geen enkele app die mijn volledige planning kon bolwerken", zegt journaliste en blogger Kelly Deriemaeker. Enkele jaren geleden zat ze opgezadeld met een kluwen aan apps en notitieboekjes. Pure chaos, niet de structuur waar ze naar op zoek was.

Tot ze op een YouTube-video botste van ene Ryder Carroll, een designer uit New York die zijn systeem in 2013 wereldkundig had gemaakt: de bullet journal. De tutorial is ondertussen al meer dan 7 miljoen keer bekeken. "Een poepsimpel systeem eigenlijk, en je hebt alleen een boekje en een pen nodig", zegt Deriemaeker, die aan Carrolls methodiek het boek Bullet Journal: De handleiding wijdde. "Als je het goed doet, haal je er meer tijd uit dan je erin steekt", is Deriemaeker overtuigd.

De regels (zie onderaan) kun je rigoureus volgen of naar eigen believen invullen, maar de index vooraan is cruciaal. Die zorgt ervoor dat je het bos blijft zien doorheen de vele boompjes die je neerplant in zo'n bullet journal: een klassieke maandplanning, een lijstje met goede voornemens of recepten. "Tot zelfs de meest absurde zaken", vertelt Deriemaeker. "Zoals wat er allemaal in mijn diepvries zit."

Minder Instagram-waardig

Notitieboekjes met de stempel bullet journal zijn ondertussen niet meer weg te denken uit de boekhandel. Op Instagram evenmin. Hippe hashtags als #BuJo tonen een eindeloze stroom aan creatieve meesterwerkjes, versierd met 'handlettering' of 'washi tape'.

"Die twee werelden zijn dooreengehaald omdat het commercieel interessant is, maar het geeft de indruk dat een bullet journal een kleurboek is", betreurt Deriemaeker. Die perceptie zorgt ervoor dat de essentie, een efficiënt planningssysteem, niet helemaal tot haar recht komt. "Ik zie het puur als een werkinstrument. Die essentie is natuurlijk minder sexy en Instagram-waardig", beseft ze.

Is er dan geen enkele app die dezelfde flexibiliteit en efficiëntie weet te bieden? Apps als Evernote proberen zich nochtans te profileren als digitale compagnon de route en zelfs Ryder Carroll heeft zijn systeem in digitale vorm gegoten: The Bullet Journal App. Zonder veel succes.

"De kracht van het analoge systeem ligt voor een groot deel bij de ontkoppeling van de digitale omgeving", weet Deriemaeker. Wie een lijstje of planning samenstelt op de smartphone kan dat tegenwoordig niet zonder notificatiegeweld, terwijl een simpele balpen de nodige ademruimte geeft.

Digibesitas

Voor mediaprofessor Lieven De Marez (UGent – IMEC) sluit het perfect aan bij de toenemende digibesitas, het worstelen met een overdadig gebruik van digitale media. Vooral twintigers (51 procent) en dertigers (50 procent) geven aan dat digitale applicaties tot diep in ons persoonlijke leven zijn binnengedrongen. "Zij moeten verschillende rollen – werknemer, ouder of vriend – tegelijk in de lucht houden. Binnen die veelheid aan digitale prikkels loopt het vaak helemaal vast."

Het lijken inderdaad de generaties die het meest verstrengeld zijn met technologie, die nu massaal teruggrijpen naar bullet journals. "Basic psychology", zegt trendwatcher Herman Konings. "Wat schaars dreigt te worden, krijgt waarde. In de vloedgolf aan bits en bytes, zijn die bullet journals een soort antigif." Zeker voor generaties die eerst leerden schrijven en dan pas swipen. "Zij gaan op zoek naar het beste van twee werelden."

Dat foto's van bullet journals zo talrijk aanwezig zijn op sociale media is daar het beste voorbeeld van. Plannen gebeurt met pen en papier, maar het resultaat kan vaak niet zonder likes en bijhorende dopamineshots. Ook De Marez ziet die tegenstelling. "Veel zaken in de analoge wereld lijken tegenwoordig pas bestaansrecht te krijgen als ze digitaal bevestigd worden."

***

Wat is een bullet journal?

Benodigdheden: Een pen en een notitieboekje. Vanwege het stipjespatroon is de Leuchtturm1917 populair, maar ook geruite notitieboekjes mogen.

Regels: Een index geeft vooraan de paginanummers weer van alle topics: dag- of maandplanning, filmlijstje, goede voornemens, enzovoort. Binnen de topics is bondige taal de boodschap, gekoppeld aan een legende. Zo zijn er taken (punt), evenementen (cirkel) en notities (streepje), die door andere symbolen een extra betekenis kunnen krijgen: prioriteit of inspiratie bijvoorbeeld. To do's kunnen 'migreren' naar een nieuw lijstje, waarbij je de afweging maakt of het écht de moeite is.

Inhoud: Alles kan, alles mag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.