Donderdag 15/04/2021

AchtergrondVaccinatiestrategie

‘Geef mijn prik maar aan een tiener’: schreeuw om jongeren voorrang te verlenen bij coronavaccins klinkt luider

Sara Vercauteren (l.) en Heidi De Pauw, CEO van Child Focus, initiatiefnemers van de open brief.  Beeld Joel Hoylaerts/Photo News
Sara Vercauteren (l.) en Heidi De Pauw, CEO van Child Focus, initiatiefnemers van de open brief.Beeld Joel Hoylaerts/Photo News

Moeten jongeren sneller dan volwassenen gevaccineerd worden en sneller meer vrijheid krijgen? Een open brief in deze krant pleit daarvoor. Ook de wetenschappelijke adviseurs van de overheid vinden dat er meer aandacht moet zijn voor deze groep.

“We moeten jongeren erkennen als essentiële groep van onze maatschappij.” In een open brief pleiten enkele tientallen bekende en minder bekende Vlamingen ervoor om jongeren bij de vaccinatiecampagne voor te nemen op volwassen. Ook wanneer de lockdown versoepeld wordt, moet er eerst aan de jongeren gedacht worden, klinkt het.

“We vragen aandacht voor hun problematiek”, zegt Heidi De Pauw, CEO van Child Focus en een van de initiatiefnemers achter de oproep. “Wij zijn ook bereid onze plaats in de vaccinatie af te staan aan jongeren. Wij volwassenen pikken de draad wel weer op. Voor jongeren is het belangrijk dat ze in deze fase van hun leven uitgedaagd en geprikkeld worden, dat ze zich kunnen ontwikkelen. Dat is nu heel moeilijk. Al die ‘eerste keren’ die belangrijk zijn in het leven, die komen niet meer terug.”

Maarten Vansteenkiste, motivatiepsycholoog (UGent). 'Jongeren volgen de maatregelen niet uit eigenbelang, maar uit solidariteit.' Beeld Wouter Van Vooren
Maarten Vansteenkiste, motivatiepsycholoog (UGent). 'Jongeren volgen de maatregelen niet uit eigenbelang, maar uit solidariteit.'Beeld Wouter Van Vooren

Het pleidooi komt niet uit de lucht vallen. Nu het hele land snakt naar de lente en de verwachte versoepelingen die daarmee gepaard gaan, en nu er reikhalzend wordt uitgekeken naar de vaccins, stelt zich steeds nadrukkelijker de vraag of er wel genoeg rekening gehouden wordt met adolescenten en jongvolwassenen.

Dat blijkt ook uit een recent adviesrapport van de wetenschappelijke adviesraad GEMS, waarin deze op vraag van de regering een voorstel doet voor de volgorde waarin versoepeld zou kunnen worden. De GEMS-experts benadrukken daarin voortdurend de zware tol van het lockdownregime op de jeugd.

Volgens het advies zijn de contactberoepen de eerste die weer de deuren zouden kunnen openen, maar daarna moet prioritair gekeken worden naar de jongeren. Jongeren zijn immers net als de rest van de bevolking gedwongen in lockdown te zitten voor een ziekte die hen net het minst treft. Het zijn hoofdzakelijk ouderen en zwakkeren die zwaar ziek worden en in het ziekenhuis belanden.

Opofferingen

“Jongeren volgen de maatregelen niet uit eigenbelang, maar uit solidariteit: door hun opofferingen verspreidt het virus zich niet naar de bevolkingsgroepen die wel zwaar ziek worden”, zegt motivatiepsycholoog Maarten Vansteenkiste (UGent), lid van de GEMS. “Daardoor zit er ook meer slijtage op hun motivatie om de maatregelen te volgen, zien we in ons onderzoek.” Vansteenkiste vreest dat de emotionele uitputting op dit moment een stuk groter is bij jongeren. Er zijn volgens hem grotere signalen van eenzaamheid in die groep.

Ondanks de opofferingen van jongere mensen komen zij nu ook nog achteraan in de rij in de vaccinatiecampagne. Pas na de bewoners en medewerkers van woon-zorgcentra, het zorgpersoneel, 65-plussers en risicopatiënten, komt het gros van de gewone bevolking – onder wie de jongeren – aan de beurt.

Eerste prik

Dat kan nog even op zich laten wachten. De Vlaamse regering heeft de intentie uitgesproken om iedere Vlaming voor de zomer minstens een eerste prik van een coronavaccin te geven, maar bij de taskforce voor de vaccinatiestrategie klinkt grote terughoudendheid over die planning. “Ik moet toch relativeren. Onze projecties tonen aan dat we net voor de zomer, vanaf de maand juni, in de fase van de massavaccinatie komen”, stipte voorzitter van de taskforce Dirk Ramaekers dit weekend aan op een persconferentie.

De kans dat jongeren als groep naar voren worden getrokken in de vaccinatiecampagne, zoals in de open brief wordt voorgesteld, lijkt evenwel bijzonder klein. Elke extra prioritaire groep zorgt voor vertraging in de totale campagne en brengt aparte logistieke ketens met zich mee. Dat is een van de redenen dat essentiële beroepen wellicht ook niet sneller gevaccineerd worden, hoewel dat oorspronkelijk de bedoeling was.

Denkoefening

In theorie zou het natuurlijk kunnen om bij de vaccinatie van de algemene bevolking de eerste uitnodigingen vooral naar jongeren uit te sturen, zodat zij snel aan beurt komen – al is ook hier onduidelijk hoe haalbaar dat is.

Binnen de werkgroep achter de motivatiebarometer wordt overwogen om te onderzoeken hoe de bevolking zou reageren als jongeren voorrang krijgen.

“Zou het bijvoorbeeld mogelijk moeten zijn je uitnodiging voor een inenting weg te schenken aan iemand anders? Dat is een mooie gedachte, maar de vraag is hoe je dat in praktijk klaar krijgt. Een ander probleem: als je jongeren vroeger vaccineert, dreig je hen de valse hoop te geven dat dat gelijkstaat aan een grotere vrijheid”, zegt Vansteenkiste.

In een opiniestuk pleit Open Vld-voorzitter Egbert Lachaert dan weer expliciet tegen het voortrekken van bepaalde groepen, zowel in de vaccinatie als bij versoepelingen. “Hier heb ik als liberaal een probleem mee. Iedereen heeft recht op vrijheid. De eindfase van de coronacrisis mag geen strijd tussen generaties worden.” Hij wijst er daarnaast op dat jongeren wel belang hebben bij de maatregelen. “Als we het virus niet onder controle houden, stijgen de ziekenhuisopnames zodanig dat het gezondheidssysteem in elkaar stuikt en ook de jongeren er niet meer terecht kunnen wanneer er iets voorvalt.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234