Vrijdag 24/01/2020

Gecoverd

Bart Eeckhout, opiniërend hoofdredacteur

Van al mijn guilty pleasures voel ik me het schuldigst over mijn voorkeur voor terreuractiefilms. Olympus Has Fallen, White House Down, London Has Fallen... ik verslind ze allemaal, net als series zoals 24 of diens nog wat dwazere jonge broertje Designated Survivor.

Er kan geen voetzoeker ontploffen aan het Witte Huis, of ik heb hem gezien.

Ondergangsporno, zou ik dit subgenre willen noemen. Een buitensporige, directe fantasie over het einde van de wereld, weliswaar altijd met patriottisch happy end.

Het kost niet veel verbeelding om daarin een conservatieve agenda te lezen over hoe sterk leiderschap de zwakke democratie weet te redden. Maakt me niet uit. Heerlijke films om het hoofd leeg te maken.

De angstige obsessie met de eigen ondergang is ook prominent aanwezig in het publieke debat, in hoe wij ons de toekomst verbeelden. Nou. Niet te best, dus.

Traditioneel was de neiging tot apocalyptiek het terrein van conservatieve geesten. Denk aan De ondergang van het Avondland van Oswald Spengler, en de sindsdien populaire, cultuurpessimistische gedachte dat onze beschaving gedoemd is om ten onder te gaan.

Het interessante is dat die beheptheid met de ondergang recentelijk van kamp gewisseld schijnt te zijn.

Vandaag zijn het vooral progressieven die het einde van de wereld nabij weten. Terwijl juist conservatieven veel energieker lijken, bijvoorbeeld in hun assertieve kruistocht tegen de soumission aan de islam. We zouden dat een 'keerpunt' kunnen noemen.

Dat is geen toeval. Het wijst erop dat de cultuurstrijd voorlopig even gestreden is, of althans dat conservatieven hem aan het winnen zijn. Het is namelijk mijn toogtheorie dat het de verliezers zijn in dat gevecht over cultuur en identiteit die zich aan ondergangsporno laven. De wereld gaat om zeep en dat is allemaal de schuld van de ander.

Progressieve ondergangsporno komt in diverse vormen. De planeet is reddeloos verloren, de democratie komt in handen van gevaarlijke gekken en robots maken ons werkloos of gewoon dood. Een beetje vermoeiend wel, zo zonder popcorn en happy end.

Natuurlijk zijn er genoeg redenen tot bezorgdheid. Joris Luyendijk somt er een paar op in een interview (p.4-9). Maar er blijft ook een perspectief op vooruitgang nodig.

Dat is er ook. Dit is immers ook het jaar van #metoo geweest, en dus van seksuele gelijkwaardigheid. Een actiefilm met dat scenario is nog niet in de maak. Dat kan natuurlijk ook aan Harvey Weinstein liggen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234