Dinsdag 26/01/2021

Gebuisd!

Marijke Libert en Marjan Justaert

Tekening Jan De Maesschalck

Canvas-fans, VTM-adepten, VRT-freaks, actieven, gepensioneerden, twintigers, tachtigers en alle leeftijden daartussenin, arbeiders, bedienden en kaderleden. We belden een uiteenlopende groep mensen op en vroegen naar hun kijkgedrag en -motivatie. Dat leverde soms vreemde resultaten op. Zo blijkt een meerderheid de televisie stilaan te degraderen tot een puur en simpel prettig gebeuren. Weinig om het lijf, eenheidsworst, ontspannend, om heerlijk op de sofa bij in slaap te vallen. Het nieuws vormt daarop de enige uitzondering. Daarnaast balen de ondervraagden vrijwel collectief van de nietsontziende drift tot tegenprogrammering bij de twee grote Vlaamse omroepen. De protesterende toeschouwer voelt dat hij voor keuzes wordt geplaatst en bijgevolg in wezen 'unserved' is. 'Ging het niet om ons?', hoorden we vaak. Gaat televisie nog om de kijker? We vroegen het eens niet aan de programmamakers, media-analisten, adverteerders, tv-bonzen of politici. We vroegen het aan degenen voor wie televisie aangenomen wordt bedoeld te zijn: de kijker (m/v).

Erik Elst

25, account-executive op een reclamebureau

"Ik kijk naar verschillende zenders, ik zap dat het een aard heeft en ik blijf dan bij de Vlaamse zenders hangen. Of die dan VRT of VTM heet, maakt me niet uit. Ik kijk naar programma's, niet naar zenders of makers. De laatste jaren valt me wel op hoe TV 1 achteruitboert, inhoudelijk gezien. Nieuws en duiding werden commerciëler, maar toch merk ik bij de openbare zender nog een soort 'VRT-randje'. VRT blijft ergens discreter, en dat zint me wel. "Anderzijds merk ik momenteel een pak programma's op die op beide zenders zouden kunnen. Dat heeft wellicht te maken met het feit dat de productiefirma's niet langer exclusief voor zenders werken maar aan iedereen toeleveren. Vijf jaar geleden was dat niet het geval. De profilering van de netten is hoe dan ook voorbij. Enkel Canvas bezit nog een aparte uitstraling. Wat me soms stoort bij VRT is dat men er niettemin nog altijd de nood voelt aan de keuze van programma's een soort zinvorming te geven. Neem Fata morgana. Daarover hoorde ik de makers vorige week nog zeggen "dat het de verzuring mee hielp oplossen". Je reinste prietpraat natuurlijk. De openbare zender blijft zich nog altijd graag een maatschappelijke functie toe-eigenen, terwijl... Ach, ze moeten daar niet flauw over doen: het is ook hun doel om de meeste kijkers binnen te halen, net zoals bij VTM.

"Bij VTM valt me intussen op hoe er uiterlijk een bijzonder geslaagde restyling plaatsvond. Weg met dat felle geel, blauw en groen. Maar inhoudelijk merk je voorlopig nog weinig van een grote ommezwaai. Globaal gezien vind ik dat we een overaanbod hebben en weinig duidelijke afbakening. Wat televisie voor mij persoonlijk is? In elk geval niet mijn vriend in de huiskamer. Het is amusement. Het toestel staat naast de computer en naast de sofa waarin ik mijn vrienden ontvang. Tv is bijgevolg slechts een van de mogelijkheden. Het is wel laagdrempelig, dus als ik niet te veel nadenk kan het mij tot een vorm van afhankelijkheid brengen. Gelukkig let ik daar voldoende op en hou ik een en ander in de hand."

Hannes Vervenne

26, werkzoekende

"Vroeger was ik een zapkoning, tegenwoordig kijk ik een stuk bewuster. Canvas is mijn zender. Niet alleen voor de interessante reportages en documentaires, maar ook om de manier waarop de programma's gemaakt worden. Montage en regie fascineren mij enorm. Een programma mag bij wijze van spreken over het kweken van tomaten gaan, ik blijf nagaan of het op een aparte manier gemaakt is. "Het medium tv moet voor mij toegankelijk, ontspannend en informatief zijn. Verder vind ik dat men de kijker niet mag onderschatten. Marginale sensatie laak ik. Programma's à la Jambers vind ik niet oké. Ik hou het meest van gewone dingen die mij op de een of andere manier verrassen. Canvas slaagt er nog altijd het best in me dat gevoel te geven."

François Snelders

47, docent journalistiek

"Als ik het huidige opbod zie, denk ik: voor mij hoeft het niet meer. Ik krijg wat ik niet wil. Ik wil geen serienummer krijgen, ik wil niet onder de definitie van meerwaardezoeker of wat dan ook functioneren. Kortom, ik ben het grondig beu een soort kijker te zijn. Nee, dan vlucht ik liever naar het buitenland, naar de Nederlandse en de Britse zenders. Die kan ik tenminste zelf kiezen en daar voelt men niet de aandrang me een etiket op te plakken. "Ook ergerlijk vind ik dat men ons zowel bij VRT als bij VTM dagelijks aanspoort in de zin van: 'Dit wordt goed, hier moet je naar kijken". Hoezo, ik móét kijken? Ik kies heus zelf wel of ik dat doe. En dat het goed gemaakt is, dat is toch maar zoals het hoort. Alles moet goed gemaakt zijn. Ook amusement moet goed zijn, want kwaliteit vormt telkens weer de uitdaging, lijkt me. Overigens, als ik dan aangespoord door die boodschap kijk, merk ik dat ik alweer een format tegenkom, alweer iets 'licht verteerbaars'' Conclusie? We zappen weg en halen goede films op dvd in huis.

"Is digitale televisie binnenkort een oplossing? Ik weet het niet. Bestaat het gevaar niet dat hoe meer keuze we hebben, hoe minder we in staat zijn te kiezen? Stel je voor: je staat voor een ijskar met wel honderd smaken. Daar word je toch gek van. Gevolg van het overaanbod zal trouwens zijn dat alles nog meer op elkaar zal lijken. Nu al merk je dat de verschillende televisiezenders geen toegevoegde waarden zijn. Ze bieden geen grote diversiteit, maar zorgen ervoor dat alles samenvloeit. Al merk ik uiteraard nog verschillen. VRT mikt toch nog iets minder dan VTM op die brede massa en heeft wat ik noem 'een fijn randje' rond de programma's zitten. Elke kijker stelt echter vast dat met name het concurrentiemodel de voorbije jaren naar voren werd geschoven als motivatie om anders te gaan werken en programmeren. We moeten oppassen dat de spontaneïteit, de eigengereidheid en zelfs het fatsoen uiteindelijk niet verloren gaan. Besluit: de programma's moeten niet noodzakelijk zwaarder worden, maar wel 'ontlichten'. Geen goed Nederlands wellicht, maar dat lijkt me echt het gepaste woord."

Tom Degryse

29, advocaat

"Een verschil tussen VRT en VTM? Volgens mij verschillen ze niet in kwaliteit, wel in stijl. Ik vind VRT toch iets gecultiveerder, als ik het zo mag zeggen, en ik hou wel van dat ironische toontje dat soms opduikt. Dat mis ik wat bij VTM. Ik kijk dan ook het liefst naar praatprogramma's als De porseleinen pony op Canvas, De laatste show of Aan tafel. Ik noem dat graag 'gecultiveerde zever'. Maar Man bijt hond blijft de absolute topper. Nu, ik ben zeker geen bewuste VRT-kijker. Als er iets leuks is op VTM kijk ik daar evengoed naar. De Pfaffs vind ik bijvoorbeeld wel grappig. Tv-kijken is ontspannen, hé. Na een hele dag in de rechtbank pleiten plof ik graag in de sofa, ik zet mijn tv-toestel aan en kijk wat er op de buis is. Ik plan nooit vooraf wat ik die avond wil zien. Als het maar ontspannend is. Zelfs het nieuws bekijk ik niet om mij te informeren. Ook dat is ontspanning, jawel. Om echt te weten wat er gebeurt in de wereld kun je beter naar de radio luisteren. Ik alleszins ben dan toch meer geconcentreerd, terwijl televisiebeelden mij afleiden. Ik onthoud ook niets van televisie, het is niet meer dan een aangename kijkkast. Naar de radio luisteren is intensiever."

Lies Selleslachs

24, studente fotografie

"Ik kijk weinig naar tv, ik leef liever in de 'echte wereld'. Televisie is een vorm van vluchten. Alle series en realityreeksen, alle soaps die je een tweede realiteit willen tonen, geven vooral een vertekend beeld van de werkelijkheid. Een onderscheid tussen de zenders maak ik niet, als kijker word je overspoeld met nutteloze tv-programma's. Dan heb je de keuze: je doet eraan mee of je haakt af. Wel, laat ik duidelijk zijn: ik haak af. Zelfs voor het nieuws. Ik ben best geïnteresseerd in de actualiteit van de dag, maar ik oriënteer me liever op kranten of op de radio. Daar krijg je ten minste nog wat pertinente duiding mee. Op het televisiejournaal zie je alleen maar vernieling, afslachtingen en andere negatieve dingen, dat alles samengepropt in een reportage van amper twee minuten. Om depressief van te worden. Dat is niet de wereld zoals ik die wil kennen. Of ik dan helemaal geen televisie meer kijk? Toch wel, ik zoek mijn heil dan in National Geographic voor documentaires over natuur, cultuur en geschiedenis. Dankzij die nichezender is televisie voor mij toch nog af en toe een bron van informatie."

Ludwig Goethuys

38, tuinaannemer en muzikant

"Goh, nu vraag je me wat. Ik kijk alleen naar het nieuws en naar Canvas. Die documentaires over geschiedenis - onlangs was er iets over terreur - en cultuur interesseren mij wel. Ik kijk vooral om mij te informeren, rustig vanuit de zetel weliswaar. Ook al ben ik muzikant, zenders als MTV en JIMtv vind ik te hectisch. En van Het Swingpaleis, quizzen en soaps moet ik ook niet veel hebben. Heel soms pik ik eens een graantje van Thuis mee, maar ik volg het niet. Tv heeft mij nooit grandioos geboeid. Naar VTM heb ik zo goed als nog nooit gekeken. De reclame stoort mij. Ik heb de indruk dat VTM zich werelds wil maken, maar in mijn ogen slaagt de zender daar niet in. Er is toch nog een groot verschil tussen de openbare en de commerciële omroep, vind ik. Voor zover ik dat kan zeggen natuurlijk, want ik ben echt geen ervaren kijker."

Jae-Suk Vanwijngaerden

25, horeca-uitbater

"Wij leven in het videotijdperk. Daarom kan ik de dagen dat ik speciaal thuisblijf om een tv-programma te zien de laatste jaren op één hand tellen. Ik kijk vooral naar sport, humoristische series als The Simpsons en Friends, het journaal en naar films. In die zin beschouw ik mezelf als een meerwaardezoeker. Ik kijk alleen naar programma's waar goede humor in zit, met inhoud en kwaliteit. Hoewel ik moet toegeven dat de zapcultuur mij niet vreemd is. Daar is nu eenmaal niets aan te doen, zappen hoort bijna bij onze generatie. "Televisie is wat het is, een kijkdoos. Zodra het toestel uitstaat, ben je vergeten wat je gezien hebt. Ik kijk meestal naar Sporza, VT4 en TV 1, maar er is amper nog verschil in aanbod. De afgelopen week heb ik bij VRT trouwens iets heel erg leuks gezien, Het ABC van de VRT. Beelden uit de oude doos, dat is altijd lachen. Programmamakers mogen dat wel wat meer doen, gewoon heel simpel archiefbeelden opdiepen en naast elkaar plaatsen met wat grappige teksten eronder. Meer moet het soms niet zijn. Vroeger was humor blijkbaar een stuk gemakkelijker, of lijkt het alleen zo? Je had bijvoorbeeld die shows van Urbanus. Je lachte je gewoon een kriek. Simpele maar verdomd goede televisie."

Denise Leysen

55, leerkracht wiskunde

"Wij hebben thuis twee vaste zenders, TV 1 en Canvas. Principieel wordt weinig naar VTM gekeken, tenzij er goede films worden uitgezonden. Wat je toch merkt als VRT-kijker is dat de openbare zender naar een kennelijk midden opschuift. Of dat helemaal richting commerciële zender gaat, weten we niet omdat we niet kunnen vergelijken, maar ik heb een groot vermoeden dat het zo is. Ik merk het aan de ernst die weg is en aan de inflatie aan spelprogramma's, die niet steeds uitblinken qua originaliteit. Vooral die BV's zijn mij er de laatste tijd wat te veel aan. Alsof alleen BV's vragen kunnen beantwoorden en het alleenrecht hebben om een dag de slimste mens van de wereld te zijn. Het lijkt erop alsof door de bekendheid iemands hersenen ineens vol kwaliteiten blijken te zitten. Bekende Vlamingen worden getaxeerd op kennis, maar ook op snelheid, inlevingsvermogen. BV's komen tegenwoordig in programma's zelfs al meningen geven over andere BV's. Komaan zeg. Ook bij de spelprogramma's voor niet-BV's zie ik een evolutie naar wat ik inhoudsloosheid durf te noemen. Let op het soort vragen en kijk naar de manier waarop mensen aan het publiek worden voorgesteld. Eentje waar ik me natuurlijk altijd dol over maak, is de reactie als men het over het vak wiskunde heeft. Steevast, elke keer opnieuw, is het van: 'Oei, mijn slechtste vak' of 'oei, vreselijk'. Cliché op cliché, telkens weer. Over het aanbod van cultuurprogramma's zullen we maar helemaal zwijgen. Wat is me dat? Als het nog even kan, tegen zendersluiting aan, om 23 uur. Het is een beetje een maatschappelijke trend: alles waarvoor je tijd moet nemen om het te verwerven brokkelt af."

Paul Blocken

67, gepensioneerde

"Mijn vrouw en ik kijken bijna altijd naar VTM. Het nieuws, Familie, Mooi en meedogenloos, Rad van fortuin. Ikzelf hou van een goede quiz, van levensmuziek en van soap. Je haalt daar veel informatie uit over het dagelijkse leven en over de verhoudingen tussen mensen. Regelmatig zappen wij ook naar de drie Duitse zenders, voor een mooi muziekprogramma bijvoorbeeld. Ik vind wel dat er te veel gezever op de televisie komt. Al die praatprogramma's, dat is niets voor mij. Wat de rest van het aanbod betreft: ik zou veel zaken kunnen missen. Tja, waarom kijkt een mens de hele dag dan vooral naar één zender, in ons geval VTM? Deels uit gewoonte en deels omdat we anders toch maar in de problemen komen: de zenderbazen verplichten ons te kiezen. Een voorbeeld. Ik kijk graag naar Blokken, maar dat valt nu samen met het Rad van fortuin. Ik moet dan beginnen te wikken en wegen, bekijken, keuzes maken en dan blijf ik over met het idee dat ik een programma verlies in plaats van er een te bekijken. Daarom hebben wij maar gezegd: geen gedoe, gewoon altijd VTM opzetten. Ik weet niet waarom die zenders dat doen, zo tegenprogrammeren. Om ons te pesten? Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Weten die mensen eigenlijk dat wij ons behoorlijk kwaad maken als ze ons alweer voor zo'n moeilijke keuze plaatsen? Ach, die gasten denken enkel aan hun eigen aanzien en succes, en de kijker wordt vergeten. Wij moeten slikken en ons schikken. Ik dacht nochtans dat tv uitgerekend voor ons werd gemaakt. Toch?"

Natalie Neyt

28, assistent human-resourcesmanager

"Technisch gezien ben je bij mij aan het verkeerde adres, ik ben in wezen geen kijker maar een pure gebruiker van tv. Televisie is een soort aquarium, iets waaruit allerlei dingen komen die ik al dan niet oppik. De meest vreemde en uiteenlopende programma's kunnen bijgevolg mijn aandacht krijgen. Een voorbeeld. In de vooravond heb je een serie op Kanaal 2 of VT4 - veel maakt het voor mij niet uit - waarin drie jonge heksen de hoofdrol spelen. Nu, dat is ideale stuff om bij het thuiskomen van een drukke werkdag heerlijk bij weg te dommelen. Zo heb ik nog een paar programma's die door mij luiweg gevolgd worden maar voor de rest wellicht volstrekt overbodig kunnen worden genoemd. Het illustreert alleen hoe ik tv momenteel bekijk. Terwijl een zender, de VRT met name, vroeger een goede bron van informatie was en af en toe leuke ontspanning bracht, is dat volledig weg. VRT heeft dat geheel aan zichzelf te danken. Heeft tv dan helemaal geen waarde voor mij? Toch wel, heel soms. Mijn partner zoekt, krant op de schoot, geregeld goede series of programma's uit en doorgaans vindt hij die op Canvas. Ik volg dan mee. Als ik zonder inslapen het einde gehaald heb, vind ik zijn keuze meestal de moeite.

"Conclusie: televisie is voor mij persoonlijk een zeer voorbijgaand medium geworden. Zo voorbijgaand dat ik een uur nadat ik iets bekeken heb begot niet meer weet wat ik gezien heb. Programma's zijn tijdelijke onderbrekingen van mijn nogal gevulde leven. Ze sporen mij er hoogstens toe aan mijn hersenen tijdelijk op nul te zetten. Om me echt te ontspannen en te informeren zijn er andere dingen: sporten, culturele uitstappen maken of weggaan met vrienden. Heb ik last van de zware tegenprogrammering op zondagavond? Nee. Voor Flikken bestaat hier maar weinig interesse. Ik ben van opleiding nochtans criminoloog, het zou me moeten boeien, maar helaas. Ik kan me moeilijk inleven, ik voel geen betrokkenheid, en de verhaallijn houdt me evenmin wakker. Sorry. Naar Idool heb ik vorige week met plezier gekeken, ik zag toevallig de eerste aflevering. Ik zou er niet voor thuisblijven, maar amusement heeft het wel tijdelijk geboden. Zoals ook Expeditie Robinson dat doet. Ach, noem me maar een ontspanningskijker."

Peter Balas

54, werknemer bij de Vlaamse Milieumaatschappij

"TV 1, VTM, Canvas of TV-Limburg, alle zenders kunnen mij bekoren. Ik ben een echte zapper. Het gebeurt regelmatig dat ik in mijn sofa plof, de televisie aanzet en me door alle kanalen worstel om te zien of er iets bij zit wat me bevalt. Geen nood, ik noem mezelf een tevreden kijker. Televisie ontspant me. Uiteraard wil ik ook op de hoogte blijven van wat er gebeurt in de wereld, dus kijk ik ook elke dag naar het nieuws. Het journaal op TV 1 vind ik beduidend beter dan Het nieuws op VTM. Voor de rest merk ik geen grote verschillen tussen die zenders. Op zondag kijk ik graag naar Flikken of Idool. Dat ze die twee nu op hetzelfde moment hebben geprogrammeerd, is wellicht om de mensen te foppen. Gelukkig hebben we thuis twee televisietoestellen."

Bart Vlasselaer

26, technicus

"Ik klop lange dagen en kijk niet veel tv. Als ik mij voor de buis zet, is het om naar Idool 2004 of De Pfaffs te kijken. Mijn vriendin Vanessa is een zware fan van Mooi en meedogenloos, daardoor bekijk ik dat ook wel eens. En natuurlijk Het nieuws, altijd op VTM, en Telefacts. Naar VRT kijk ik sowieso nooit. De openbare omroep zaagt een pak af, als je het mij vraagt. Ik vind ook niet dat de VRT goed overkomt bij de kijker. Bij VTM voel je je meer betrokken. Ik toch. Programma's die ik mis, neem ik meestal op op video. Ja, uiteindelijk kijk ik vrij veel tv, als je de uurtjes video erbij telt. Want ook op VT4 lopen er goede programma's, zoals Expeditie Robinson en The Block. Dat laatste is samen met De werf op VTM altijd lachen. Ik ben zelf elektricien en dus een 'handige jongen', ik kijk graag hoe die deelnemers het er afbrengen."

Dirk Vos

41, ombudswerker

"Ik kijk nogal selectief naar televisie. Ik consumeer niet graag, ik ben liever actief bezig. Dat tracht ik ook te tonen via mijn kijkgedrag, wat niet altijd simpel is met een puber in huis die de tv veel 'bezet houdt'. Ik merkte de voorbije jaren uiteraard grote evoluties. Vroeger stond de tv gewoon open en functioneerde ze als kijkdoos. Nu kijk ik gerichter. Ik pik er het nieuws en de infoprogramma's uit, zowel bij VRT als bij VTM. Mijn favoriet blijft Het journaal van TV 1. Ik merk nog steeds aan de keuze van thema's en aan de aanpak dat het van VRT is. Bij VTM blijft de indruk bestaan dat de inhoud moet inboeten voor de vorm. Ook bij humoristische programma's is dat duidelijk. De openbare zender exposeert een verfijndere humor, al zijn de accenten de laatste jaren wat verlegd. Heel strikt kun je de verschillen niet meer noemen, maar je voelt ze ergens wel.

"Wat de sport betreft: niettegenstaande de komst van Sporza deze zomer blijf ik voor dat onderdeel van het programma-aanbod naar VTM trekken. Sporza heeft me teleurgesteld. De programma's daar hadden een te hoog showgehalte, er werd te veel gequizd en gepraat. Ik heb het nogal voor de goede verslaggeving, want gaat het 'm daar uiteindelijk niet om? Waar ik me echt mee ontspan? Met avontuurlijke programma's, zoals Expeditie Robinson op VT4. Ik denk dat ik als kijker bewuster met mijn vrije tijd leerde omgaan. Ook de televisie heeft een plaats, maar dan wel omkaderd. Tv staat niet meer op het voorplan, er wordt duidelijk gekozen. Tv is maar tv, het staat naast de andere dingen die je in het leven belangrijk ging vinden: vriendschappen, lezen. Als informatiekanaal komt de tv na de rest. De krant is bij ons een centraal gegeven, de tv is aanvullend. VTM én VRT blijven hoe dan ook een oppervlakkig medium. Diepgang moet je elders zoeken."

Lies Van Halle

22, projectassistente

"Informatie en ontspanning, dat zoek ik op de televisie. Thuis, 24, Flikken en dan nog De slimste mens, Friends en Expeditie Robinson. Voor mij moet een programma vooruitgaan, me blijven boeien tot het einde. Of het nu op VTM, TV 1, Kanaal 2 of VT4 is, maakt mij niet uit. Ik kijk naar alle zenders, maar ik ben wel een selectieve kijker. Behalve tijdens de reclameblokken op de commerciële zenders zap ik zelden weg.

"Ik vind dat we veel goede Vlaamse producties hebben. We mogen niet klagen in dit kleine medialandschap, in dit kleine landje. Het is wel superbelachelijk dat TV 1 en VTM hun beste programma's voortdurend tegenover elkaar programmeren. Dat is domme concurrentie waar de kijker niets aan heeft, want hij wordt gedwongen te kiezen. Een spijtige zaak. Ik snap het gewoon niet: de verschillende zenders zouden beter hun topdagen spreiden. Met hun huidige handelwijze verliezen ze alleen maar kijkers. Topdagen delen met anderen, is dat niet een stuk interessanter? Ach, ik denk dat we daaraan weinig kunnen veranderen, ik laak het echter dat er zo weinig rekening wordt gehouden met de kijker."

Tine Viaene

27, onderwijzeres

"Het aanbod op de televisie is zeker ruim genoeg. Het mag voor mij zelfs iets minder zijn, dan zou ik misschien wat minder kijken. Nu kijk ik dagelijks naar Het nieuws en Man bijt hond en blijf ik 'plakken' bij Thuis en Kaat & co. Toevallig TV 1-programma's? Inderdaad. Ik kijk maar zelden naar VTM. Ik heb nog altijd het idee dat het een onnozele zender is. Voor mij moet het iets meer diepgang hebben. Een quiz als De slimste mens bijvoorbeeld, dat is mijn ding, alsook die nieuwe quiz met Bruno Wyndaele op zaterdag.

"Ik kijk naar de televisie om mij te ontspannen en om op de hoogte te blijven. Ik kijk niet naar om het even wat. Ik pluis het programmaboekje uit en neem me nadien voor me aan mijn eerder gemaakte keuze te houden. Thuisblijven om een programma te zien gebeurt nooit. Er bestaan videorecorders."

Maria Thys

70, gepensioneerde

"Oei, ik kijk niet veel tv. Ik kan niet tegen al het geweld dat ze tonen. Ik zie ook te weinig goede films, de schone Vlaamse prenten van vroeger komen niet meer aan bod. Ik kijk alleen naar Het journaal op TV 1 en verder naar programma's zoals Panorama en af en toe Terzake. Naar VTM kijk ik nooit, dat kan ik niet zien of ruiken. Het programma is daar nog niet begonnen of ze zijn er al met hun reclame. Ik háát reclame, zeker in het midden van een programma. Nee, er is niet veel soeps op de televisie tegenwoordig. Volgens mijn man is zelfs Sporza niet de moeite. Ze geven bijna niets live. Maar goed, de voorbije maanden hebben we ons weinig van tv aangetrokken. Maar nu komt de winter eraan, en dan is het gedaan met wandelen of een fietstochtje maken. We moeten binnenblijven, en daar staat de tv. Maar toch... Kijk, wij krijgen elke dag de krant en daarin kunnen we het belangrijkste nieuws volgen. Ik denk wel dat mijn man en ik zonder tv zouden kunnen leven. Dan zouden we wat meer wandelen of vaker een kaartje leggen. Zelfs in de winter? Jawel. Dat zou mogelijk moeten zijn."

Pieter Huyberechts

19, student geschiedenis

"Zondag was traditiegetrouw tv-avond bij ons thuis. Ik moet echter toegeven dat ik de laatste tijd weinig gekeken heb. Ik ben in de zomer wel verslaafd geworden aan de zender Sporza. Ik sport zelf graag en ik wil er verder alles over weten. Ook Friends is een favoriet programma, al zal ik daar nooit voor thuisblijven. Eigenlijk ben ik te actief om voor de tv te hangen. Ik zal het toestel niet missen als ik volgend jaar op kot ga. Ik denk dat we dan wel thuis weer de zondagse tv-avond zullen moeten invoeren. Samen met de hele familie voor de buis, naar Flikken kijken. Dat heeft iets. Ik vind het dom dat zowel TV 1 als VTM hun beste programma's op één avond samengooien. Er wordt te weinig rekening gehouden met ons."

Jef Peremans

27, bediende en dj

"Televisie is niet belangrijk genoeg in mijn leven om er veel woorden aan vuil te maken. Ik heb bewust geen kabelaansluiting, dat is onnodig voor mij. Ik kan Canvas ontvangen, dat is genoeg. Dat Sporza op de kabel zat, vond ik wel schandalig. Die zender is in het leven geroepen dankzij belastinggeld en ik kon er geen gebruik van maken. Toen ik jonger was, zo rond mijn middelbare-schoolleeftijd, keek ik zowat naar alles. Ik was toen tv-verslaafd. Nu kijk ik nog zelden en als het gebeurt, is dat zeer bewust. TV 1 vind ik het toppunt van domheid. Het Swingpaleis, Flikken, dat zijn echt geen goede programma's. De enige uitschieter is Man bijt hond. Ook Kaat & co vind ik aardig. Ik heb de fictieve realitysoap slechts één of twee keer gezien, maar het concept is geweldig. Vernieuwende televisie. Dat mogen ze meer doen."

Dirk Wynants

33, bediende

"Flikken is de top, dat heb ik nog nooit gemist. Wij hier thuis zijn daar grote fans van. Er wordt goed geacteerd, in elk geval veel beter dan in de eerste afleveringen jaren geleden. Je ziet een grote evolutie qua speelstijl en verhaal. Kortom, niet te missen. Idool interesseert me minder, daarom hebben wij geen grote problemen op zondag als het op kiezen aankomt. Dat tegenprogrammeren is wel vrij belachelijk. Een soort pestgedrag, lijkt me. Daarmee pesten de zenders niet zozeer elkaar maar wel de kijkers. En was het niet om ons te doen? Nu, ik denk dat de zenders daar op termijn de gevolgen van zullen ondervinden. Het enige mogelijke effect is dat de programma's globaal minder kijkers zullen hebben dan ze potentieel verdienen. Plaats programma's naast elkaar en je hebt een dubbel resultaat: je behaalt je beoogde aantal geïnteresseerden én je stelt de kijkers niet teleur.

"Mijn partner en ik zien tv als ontspannend. Het journaal is een must, en daarna komt Thuis, dat is je een halfuurtje lekker laten gaan. Na Thuis gaat de tv veelal uit en werken we of doen we andere activiteiten. Pas veel later op de avond piepen we of er eventueel nog iets op de buis is. We proberen zoveel mogelijk bewust om te gaan met de knopjes op de afstandsbediening. Welk soort kijker ik ben? Ik kijk uiteindelijk toch nog redelijk veel naar tv, vind ik. Een dag zonder tv vormt veeleer een uitzondering. In de wintermaanden komen we aan zo'n twee uur kijken per dag. Daar zitten dan wel programma's bij als Het journaal, Koppen en af en toe een filmpje. Je bent toch snel aan een paar uur televisie toe, stel ik hier met u vast."

Andréa Madoige

85, gepensioneerde

"Ik woon in Wallonië en daar kan ik VTM en de andere commerciële zenders niet ontvangen. Ik kijk voortdurend naar tv. Sinds mijn man gestorven is, lééf ik gewoon met de televisie. Het is het enige wat ik nog heb. Mijn vorige toestel was onlangs stuk, en ik heb direct een nieuw gekocht. Ik kijk de hele dag door. Of het nu tennis is, snooker of een soap, ik zit voor het scherm en ik volg. Het liefst zie ik Thuis of De dingen des levens. Ze hebben dat nu afgevoerd op TV 1. Spijtig is dat, ik heb daar zo van genoten. FC De Kampioenen pik ik ook soms mee, hoewel ik liever een spannend feuilleton heb. In de winter is de programmering van VRT altijd beter. Vraag me echter niet naar namen van programma's, ik kan dat allemaal niet meer onthouden."

Marian De Block

40, sales marketing analist

"Ik kijk vooral naar Canvas en Vitaya. Terzake, De zevende dag en Het journaal zijn vaste waarden en daarrond plaats ik dan de zaken die me echt interesseren. Ik volg nooit series, kies eerder voor een film. Politiefilms à la Frost zie ik niet alleen op VRT maar ook op de Nederlandse tv. Ik heb de serie Aspe gezien vorig seizoen op VTM en ik vond dat best aardig. Ik ben nochtans helemaal geen standvastige kijker. Ik wil wel Flikken zien, maar het feit dat het in zo'n serie zit gebakken zorgt ervoor dat ik op termijn afhaak. Elk programma moet op zich kunnen bestaan voor mij. Ik wil niet afhankelijk zijn van wat erna komt of van wat tevoren is getoond. Ik ben nogal een vrije vogel, zeg maar. Wat ik de voorbije jaren opmerkte wat het tv-aanbod betreft? Weinig. Dat VRT opschoof, dat zeker, maar ook dat het bij VTM al jaren hetzelfde is. Wittekerke en Jambers, dat was er in het begin al en dat wordt nog steeds uitgezonden. En alsof dat nog niet genoeg was, vervallen ze in een retrostijl met hun Rad van fortuin. Toch weinig inspirerend.

"Ook opmerkelijk is dat er in de vooravond zoveel kinderen naar de programma's voor volwassenen kijken. Weten programmamakers wel hoe groot dat potentieel is? Ik denk het niet. Kinderen van werkende ouders zijn meestal iets later thuis, eten later, maken hun huiswerk en kunnen pas rond zeven uur beginnen te kijken. Kinderen van thuiswerkende ouders kunnen dat anders regelen. Het Rad, Thuis en Familie zijn ook programma's voor kinderen en jongeren geworden.

"Misschien wordt het stukken beter als die interactieve televisie eraan komt. Dan kunnen we zelf de kinderprogramma's later programmeren. Het zou ook voor de kijker in het algemeen beter zijn. Nu heb je als kijker duidelijk te weinig impact op de programma's. Laten we eerlijk zijn: er wordt met ons toch bitter weinig rekening gehouden. Er wordt geschoven met series en er wordt tegengeprogrammeerd dat het een aard heeft. Leuk is anders. Als we zelf zullen kunnen kiezen, zal dat in elk geval uit de weg zijn. Dus inderdaad, leve het eigen menu. Wij kijken uit naar de technische vernieuwingen."

Marie-Claire Wegers

54, bruggepensioneerde

"Soms kijk ik naar Thuis of Blokken, maar meestal naar VTM. Dat is een ontspannende zender, en ik vind dat die redelijk goede programma's uitzendt: Familie, Wittekerke, De slechtste chauffeur, De nieuwe mama of een leuke quiz. Ik kijk naar televisie voor humor en ontspanning. Ik hoef geen gezaag en gezever zoals Idool of De Pfaffs. Ook oorlog op de televisie vind ik maar niets.

"Merk ik een oorlog op tussen de verschillende televisiezenders? Ik heb daar uiteraard van gehoord, maar het doet me niets. Ik voel me niet gehinderd om te kijken zoals ik wil. Ik kijk alleen 's avonds en af en toe in de namiddag. Dan kies ik bewust tussen de programma's die op dat moment worden uitgezonden. Soms een goede film op VT4, of sport, al moet ik toegeven dat het vooral mijn man is die daarnaar kijkt. Uitbreiden hoeft niet, ik vind het aanbod groot genoeg. Ik kan mijn keuze best maken."

Sabine Callewaert

42, onderwijzeres

"Ik kijk twee tot drie uur per dag. Tv-kijken is geen automatisme, maar tegelijk merk ik dat televisie een gegeven is in mijn leven waar ik rekening mee houd. Ik spreek wel een en ander af met mijn achttienjarige zoon. Hij reserveert de sofa elke dinsdag- en donderdagavond, want dan is het 24. Ik kijk dan niet mee, het is niet mijn ding. Die avonden wordt de strijk gedaan. 24 en Het journaal zijn de enige dingen die hij bekijkt, dus dat valt nogal mee. Naar het nieuws kijken gebeurt spontaan, het is een dagelijkse must, het zit als het ware in ons leven ingebakken. Ik denk dat dat bij de meeste mensen zo is. Al blijft de krant bij ons toch de basis voor alle informatie. De televisiejournaals hebben vooral een aanvullende functie.

"Ik noem me een typische TV 1-kijker, ik zou niet spontaan een VTM-programma kunnen opnoemen. Hoewel, is De nieuwe mama niet iets van VTM? Ik kijk daar graag naar omdat ik thuis met een puberdochter zit en omdat het thema 'puberen' bij De nieuwe mama af en toe aan bod komt. Telefacts, daar durf ik ook nog naar te kijken. Voor de rest blijf ik bij de openbare zender. Je zult me niet horen klagen over de televisie, ik ben relatief tevreden. Er is een verscheiden aanbod waarbinnen ik mijn keuze maak. Neem nu die zondagavond waarover veel mensen zich kennelijk zorgen maken. Voor mij geen probleem, ik kijk niet naar Idool, ik kijk naar Flikken. Dus laat maar schuiven, ik volg wel."

Georges Lambrechts

70, gepensioneerde

"Ik kijk graag naar intelligente televisie. Helaas hebben we hier in Vlaanderen maar één zender die op tijd en stond interessante informatie meegeeft, en dat is Canvas. Uiteraard volg ik het nieuws en documentaires zoals Histories en Overleven. Ook De Canvascrack is erg leerrijk. Ik beland maar heel zelden bij VTM, want er is toch nog een duidelijk verschil tussen VRT en VTM. Hoewel de VRT als staatszender objectief en neutraal zou moeten zijn, sympathiseert men daar tegenwoordig meer en meer met de linkse groep. Ik heb liever vrije berichtgeving. Als de Vlaamse zender me niet zint, trek ik naar het buitenland. Dat laatste gebeurt eerlijk gezegd nogal dikwijls, want het aanbod van cultuurprogramma's is daar stukken beter."

Cia Muylle

42, docente

"Eigenlijk heb ik allang geen mening meer over de televisie. Ik zal het met de woorden van mijn moeder zeggen: 'Televisie is een grote doos vol pralines. En wat blijkt? Er zitten altijd weer te weinig witte met nootjes in'. Volstaat dat? Dank u wel."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234