Donderdag 28/10/2021

Geboren om een popster te worden

Emeli Sandé moet dé nieuwe Britse zangeres worden die de wereld aan de voeten krijgt. Haar veelbesproken debuut ligt eindelijk in de winkel. 'Niets zo moeilijk als een positief nummer schrijven.'

Eigenlijk heet ze Adele, maar sinds er een andere zangeres met diezelfde naam het ook niet onaardig doet, bewaart Emeli Sandé (24) haar eerste voornaam uitsluitend voor huishoudelijk gebruik. Het lijkt een kleine toegeving, want vrijwel iedereen is het erover eens dat ze geboren is om een popster te worden. Afgezien van een opvallende look en een indrukwekkende stem heeft ze nog een derde troef in handen: ze schrijft uitstekende popsongs die bij een groot publiek in de smaak vallen zonder vrijblijvend te worden.

Gevolg: nog voor ze zelf een plaat opnam werden een handvol van haar nummers door anderen al de Britse charts in gezongen. Intussen lijkt haar eigen doorbraak niet meer dan een formaliteit, en lijkt niemand er rekening mee te houden dat het ook nog kan mislukken. Aan de songs zal het alvast niet liggen. De eerste single 'Heaven' is een zinderend stuk soul dat herinnert aan het beste van Massive Attack, en ook de rest van de cd staat op niveau.

"Ik voel wel dat er veel druk op mijn schouders wordt gelegd", geeft Sandé toe. We zitten in het kantoor van de platenfirma. Haar koffer staat ongeopend naast haar. Straks moet ze alweer de trein naar Londen halen. Ze lacht vaak en oprecht, en haar haar - peroxideblond, een flink contrast met die donkere huidskleur - wiebelt dan als wuivend steppegras. "Ik stoor me niet aan de verwachtingen. Je kunt het ook positief zien. Niets zo erg als je hart en ziel in een plaat leggen die dan achteraf door iedereen genegeerd wordt."

Heb je een doel voor ogen met je muziek, of volstaat het om gewoon te entertainen?

Emeli Sandé: "Ik wil weer meer melodie in de popmuziek brengen. Daarnaast vind ik het belangrijk om een positieve boodschap over te brengen. Er is al genoeg negativiteit. In de muziek, én in de wereld daarbuiten. Ik word alleszins niet vrolijk als ik naar het nieuws kijk. Het staat ook niet cool om positief ingesteld te zijn. Ik merk het zelf ook hoor: niets zo moeilijk als een positief nummer schrijven. Omdat het meteen zo vluchtig, zo wegwerp klinkt. De kunst bestaat er dus in om op een serieuze manier vrolijk te zijn. Zeggen wat je te zeggen hebt, maar dat op een eerlijke, efficiënte, poëtische manier doen. Ik denk dat ik de code gekraakt heb."

Op je eigen plaat profileer je je als een soulzangeres, maar je werkt net zo vlot samen met rappers, én je schrijft zelfs voor Susan Boyle. Hoe rijm je dat?

"Een goeie song moet in elke context overeind blijven. Als je voor Susan Boyle schrijft kun je je niet verstoppen achter een hippe productie. Daar bestaat de uitdaging er net in om een traditioneel gestructureerd nummer te schrijven. Los daarvan is het natuurlijk niet slecht voor de bankrekening als Susan Boyle een van je songs opneemt. Ik heb trouwens vernomen dat ze gehuild heeft toen ze het inzong. Dat sterkt me in de overtuiging dat ze de boodschap in het nummer gevoeld heeft."

Wat leuk van je: je hebt een vrouw van middelbare leeftijd aan het huilen gebracht.

"Van ontroering, dummy. (lacht) Ik schrijf heel openhartig. Eigenlijk geef ik meer van mezelf prijs in mijn nummers dan in een gewoon gesprek. Omdat een song maar drie minuten duurt, en je je daar niet achter nuances kunt verstoppen. Wat overblijft is een uitgepuurde emotie. In zekere zin is schrijven een hele goeie vorm van therapie: je moet heel goed nadenken over wat je wilt zeggen, en over hoe je dat wilt doen."

Wat was de eerste plaat die je zelf grijs hebt gedraaid?

"Music Box van Mariah Carey. Ik ken tot vandaag elk nummer uit het hoofd. Zij had de eerste stem waar ik echt verliefd op werd, en het was ook een rolmodel. Dat geldt voor veel meisjes van mijn leeftijd, denk ik. Mariah Carey heeft ervoor gezorgd dat ik zangeres wilde worden, maar toen ik Nina Simone ontdekte wou ik ook een echte artiest zijn. Op zich was haar stem helemaal niet zo indrukwekkend, maar ze pakte me wel. Hetwas meer die relaxte toon van zingen waar ik voor gevallen ben. En toen ik achteraf live-video's van haar zag was ik nog meer onder de indruk. Wat een persoonlijkheid. Wat een impact.

"Uiteindelijk is haar invloed op wat ik vandaag doe wellicht het grootst van allemaal. De liefde voor muziek heb ik van mijn vader, denk ik. Hij had een heel goed oor, maar heeft nooit de kans gekregen om zich daarin te scholen. Dankzij hem heb ik wel een zwak opgelopen voor vrouwelijke stemmen. Nina Simone heb ik dankzij hem ontdekt. Anita Baker ook. Hij is wel trots op zijn dochter, nu. Ik merk dat hij even hard de dagen aftelt tot de plaat in de winkel ligt als ikzelf."

Nerveus?

"Nee, maar iedereen gaat er blijkbaar van uit dat ik dat wél ben, waardoor ik nu stilaan toch zenuwachtig word. Er is geen reden om nerveus te zijn, wat ik heb mijn best gedaan. En in alle bescheidenheid: ik heb een plaat gemaakt die complexloos naast alle andere kan staan. Er is niet één nummer waarvan ik denk dat het beter had gekund. "Ironisch, eigenlijk: de eerste twee nummers die ik voor deze plaat schreef -'Mountains' en 'Daddy' - zijn inmiddels echte hits geweest in Groot-Brittannië. Nadien tekende ik mijn contract, en stuurde de platenfirma me naar New York en Los Angeles om daar met de meest succesvolle songschrijvers samen te werken. Dat was leuk, maar uiteindelijk kwam ik er na een jaar achter dat ik mijn beste liedjes gewoon thuis schrijf. De plek waar ik begonnen ben.

Resultaat: ik heb ontzettend veel materiaal geschreven dat ik zelf nooit zal zingen omdat het niet paste op de plaat die ik voor ogen had. Vroeg of laat neemt iemand anders ze wel op."

Voelt een nummer dat je in je eigen huiskamer geschreven hebt anders als het een hit is geworden?

"Absoluut. Het gaat letterlijk van 'dit is een leuk liedje en het zal me benieuwen wat mijn vrienden ervan zullen vinden' tot een jaar later voor een volle zaal staan en merken dat het publiek datzelfde nummer van a tot z meezingt. Het lijkt haast alsof het mijn eigen song niet meer is, alsof ik een classic van iemand anders sta te coveren. Live spelen we wel eens 'Every Teardrop is a Waterfall' van Coldplay en dan zijn de reacties ook zo heftig. Terwijl het een heel andere versie is. Dat hoort ook zo, vind ik. Het is niet de bedoeling dat het publiek tijdens mijn uitvoering de hele tijd aan Chris Martin staat te denken."

Wat is dat tussen jou en Coldplay, eigenlijk? Je covert hun nummers, gaat met de groep op tournee, en ik las onlangs dat je de Mexicaanse schilderes Frida Kahlo als een belangrijke inspiratie beschouwt.

"En hij ook?"

Viva La Vida is genoemd naar een schilderij van haar.

"Echt? Dat wist ik niet. Maar het is wel goed nieuws, want op de laatste avond van de tournee heb ik hem een boek over haar cadeau gedaan, en ik wist niet of hem dat bevallen was. Madonna is ook een fan van Kahlo, trouwens."

In 'Daddy' - je jongste single - heb je het over verslaving. Zelf denk ik niet dat je er al veel mee te maken hebt gehad, dus ik vermoed dat het over een observatie van je omgeving gaat.

"Het valt me gewoon op dat mensen die in de creatieve industrie werken heel vaak de neiging hebben om verslaafd te raken aan drugs of alcohol. Of, zoals ik, aan koffie en chocolade (lacht). Kennelijk zit die obsessieve persoonlijkheid ingebakken in het DNA van mensen die een grote scheppingsdrang hebben. Misschien zijn er ook die een heel evenwichtig leven leiden, maar die ben ik alleszins nog niet tegengekomen.

"Waarom gebruiken zo veel muzikanten coke? Omdat ze niet om kunnen met de stress die de hooggespannen verwachtingen van de buitenwereld met zich meebrengen. Het is, denk ik, een job waar je je ontzettend alleen in kunt voelen. Drugs zijn dan een manier om met die realiteit om te gaan. Ik heb medische studies gedaan, en dokters voelen die prestatiedruk ook. Ik ben na vier jaar uiteindelijk niet verder gegaan in die richting. De muziek kwam er tussen gefietst."

Lijkt me geen evidente keuze: het uitzicht op een goeie baan laten voor een onzeker bestaan in de muziek.

"Het voelde alsof ik op een kruispunt stond. Mijn vader is leraar, dus die fronste de wenkbrauwen wel even. Maar gelukkig had ik al een diploma in de wetenschappen waar ik in nood nog altijd op terug kan vallen. Dat is ook de reden waarom mijn ouders er niet écht moeilijk over hebben gedaan.

"De enige manier waarop ik als zangeres meer kan betekenen dan als dokter, is als ik mijn job ernstig neem. Me niet te veel laat meeslepen door de afleiding van de muziekindustrie. Ik ben héél ambitieus. Dat moet ook. Ik wil niet alleen de mensen in Schotland aanspreken. Ik wil wereldwijd mensen raken. Als ik al niet overtuigd ben van mijn eigen talent, kan ik moeilijk verwachten dat jij wél in me gelooft."

Je bent opgegroeid in Alford, een onooglijk dorpje in Schotland. Daar haalden je ouders zowaar de kranten doordat ze het eerste zwarte gezin waren. Dat was in ...1992

"Vergis je niet: Londen mag dan wel ontzettend multicultureel zijn, maar hoe noordelijker je klimt hoe minder kleur je tegenkomt. Mijn vader komt uit Zambia, in Schotland was dat nieuws. (lacht) We waren heel anders dan andere mensen en voelden ons ook zo. Maar we waren heel goed geïntegreerd en in mijn eigen wijk heb ik nooit racisme ervaren. Pas als ik mijn dorp verliet, werd ik aangestaard, en voelde ik me heel verlegen worden. Dat is de reden waarom ik uiteindelijk de muziek ben ingestapt: daar kon ik op een podium staan en mijn stem laten horen."

Stel dat we elkaar over vijf jaar opnieuw ontmoeten. Waar hoop je dan te staan?

"Ik hoop dat mijn muziek een verschil zal gemaakt hebben. Dat ik tegen dan een gevestigde waarde zal zijn. En een gerespecteerde zangeres. Een sterke vrouw, zoals Alicia Keys of Lauryn Hill. Dat zijn vrouwen die weten wat ze willen en er ook helemaal voor gaan. Net zoals mannen dat doen."

Our Version of Events van Emeli Sandé verschijnt vandaag bij Virgin. Sandé komt op 2/4 naar het Koninklijk Circus in Brussel.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234