Zondag 15/12/2019

Geachte mevrouw Thys, Beste Leah,

chermgezichten raken vaak zo ingeburgerd dat ze in een merkwaardig niemandsland dreigen te verdwalen. Door de jaren heen zijn het goede kennissen geworden. Vrienden bijna. Ze mogen altijd binnen zonder bellen, komen zelden ongelegen en zijn zo vertrouwd als het tikken van de klok. Het zijn vaklui met charisma en ballen. Dagelijkse leveranciers van spanning en vermaak. Toch stopt ook voor hen ooit, onherroepelijk, de klok en rest enkel de onsterfelijkheid in het collectieve geheugen van de steeds uitdunnende groep die hen televisiegeschiedenis zag schrijven. Het heengaan van zo'n icoon betekent dan ook steeds een beetje afscheid nemen van je jeugd.

Die pijnlijke confrontatie met de eigen vergankelijkheid maakt een mens er niet jonger op. Daar zat ik een beetje mistroostig aan te denken toen televisiepionier Tony Corsari op gezegende leeftijd en na een rijk leven stilletjes vertrok. Twee jaar eerder had ik ook al afscheid moeten nemen van de grote Bob Davidse. Nu nog voel ik de vingers van Vlaanderens opperscout door mijn haar kroelen toen ik, een halve eeuw geleden bijna, als trouw lid van de Melkbrigade en de TéVé-Ohee-club bij hem in de studio mocht zitten. "Niet zenuwachtig worden ventje", bromde de stentorstem. "Het is maar televisie". "Ja nonkel", piepte ik en hief, met herwonnen zelfvertrouwen, de hymne 'Vrolijke vrienden' aan.

Nu zijn Tony Corsari en 'Nonkel Bob' weg en zingt Peter Koelewijn in de achtergrond treiterig 'Je wordt ouder papa'. Ergens vecht de dankbaarheid hen aan het werk te hebben gezien met de frustratie nooit fatsoenlijk gedag te hebben gezegd. Die fout wil ik bij jou niet maken, Leah. Ook jij hoort immers in mijn rijtje 'onvergankelijken' thuis. Een geklasseerd monument waar bezoekers vaak achteloos aan voorbijlopen. Gemaakt voor de eeuwigheid, lijkt het wel. Zo vanzelfsprekend geworden dat niemand nog luistert naar de welsprekendheid van het palmares. Net als een zoveelste overwinning van Eddy Merckx gaandeweg onbelangrijker leek dan die zeldzame nederlaag. Dergelijk televisie-erfgoed moet van de vergetelheid worden gered.

Begrijp me vooral niet verkeerd. Natuurlijk wens ik je een eeuwig, vrolijk en succesvol leven toe. Dit is dan ook geen vooruitgeschoven in memoriam. Evenmin een life achievement award, de traditionele troostprijs die duidelijk maakt dat het tijd is om je naar de uitgang te begeven. Met deze brief wil ik gewoon de koningin geven wat de koningin toekomt. Zoals Stany Crets jaren geleden al deed in het hilarische Fans, - waar blijft de herhaling? - waarin hij als plastisch chirurg Lambert zijn echtgenote naar jouw beeld en gelijkenis boetseerde.

Ik had je al veel eerder moeten schrijven. Het is immers niet omdat een mooi stuk al jaren op de schouw staat dat het minder mooi wordt. Te vaak heb ik me laten verleiden door de capriolen van jonge tafelspringers die zich, vaak niet gespeend van enig talent, in de mediabelangstelling wisten te werken.

Vallende sterretjes en vluchtige kometen. Niet zelden verdwenen nog voor je ze goed en wel hebt opgemerkt. Jij bent een sterrenbeeld op jezelf. Het immer stralende middelpunt in een bizarre schijnwereld. De pensioengerechtigde leeftijd voorbij, maar niet kapot te krijgen. Een van onze meest onderschatte actrices die er bewust voor koos zich te begraven in het personage van de bitcherige doktersweduwe Marianne Bastiaens in Thuis. Geen evidente optie voor een ambitieuze perfectioniste die zich in een vorig leven op de planken van het NTG uitleefde in het grote werk van Harold Pinter, William Shakespeare en Hugo Claus.

Vorig jaar zag ik je nog een echter dan echte Marlène Dietrich neerzetten. Zwoel, hees en sexy. Diva speelt diva. Een rol op je lijf geschreven. Alsof je even wilde laten zien dat een rasactrice te allen tijde uit eender welk keurslijf breken kan.

Je beslissing om voor kermiskoersen in plaats van klassiekers te kiezen heeft mijn bewondering voor jou enkel maar groter gemaakt. Het siert je dat je, in tegenstelling tot veel van je collega's, nooit minachtend neergekeek op de job van soapster. Wel integendeel. Ook daar knokte je voor erkenning en leerde je prille debutantjes de knepen van het vak. Dat je na al die jaren nog steeds geloofwaardig overkomt in dit met uitvergrote karikaturen volgestouwde volksvermaak, is zonder meer een topprestatie. Meer dan 3.000 afleveringen lang al geniet ik van de manier waarop je gestalte geeft aan een manipulatief en tiranniek wijf dat vanuit haar protserige herenhuis hautain neerkijkt op het gepeupel. De gearriveerde bourgoismadam die je als kijker dwingt steeds voor de 'underdog' te kiezen omdat ze besloot zich te verliezen in een levenslange vete met 'dat simpele coiffeuseke' Rosa. "Die Marianne is echt een slecht mens. Geen wonder dat ze geen vent kan houden", zei mijn schoonmoeder zich verkneukelend bij alle rampspoed die je bij het begin van dit nieuwe seizoen dreigt te overspoelen. "Al zal die 'pretmadam' er zich ook deze keer wel weer uitlullen", snoof ze, daarmee ongewild hulde brengend aan je acteertalent.

Jij kent mij niet. Ik jou wel. Toen de dieren nog spraken hebben we nog samen op café gezeten. In de Gentse Jekyll and Hyde, weet je nog? Je kwam er binnen samen met je eeuwige liefde en, na een vrijage van bijna veertig jaar, nu eindelijk je man, Jos. Die werkte toen bij deze krant waar hij, niet gehinderd door enige zelfoverschatting, het hoofdredacteurschap ambieerde.

De gesprekken stokten onmiddellijk en alle ogen draaiden in jouw richting. Mooi, koel en afstandelijk met de nonchalante klasse van een vrouw van stand die perfect weet dat ze als diva op de wereld werd gezet. Ik herinner me vooral hoe mooi en geaffecteerd je praatte. Geen woord te veel en een vernietigende blik bij elke onwelvoeglijke opmerking. Van Thuis was nog geen sprake, maar toch leek het alsof je toen al oefende voor de rol van Marianne Bastiaens.

Tot je ineens helemaal van de radar verdween. "Ze is naar Engeland vertrokken", vertelde een toenmalige NTG-collega. Hij leek opgelucht en omschreef je als 'een moeilijk, arrogant en pretentieus mens met streken'. Pas later vernam ik dat je zelf was opgestapt en niets meer te maken wilde hebben met Vlaanderen en al die collega's die je 'een mes in de rug hadden geplant'. Stilaan kreeg ik respect voor de Limburgse onderwijzeres die van haar ouders pas naar het conservatorium mocht nadat ze een 'serieus' diploma had behaald. Niet iedereen durft immers een comfortabel gespreid bedje in te ruilen voor een onzeker buitenlands avontuur. Aan de overkant van het Kanaal doorzwom je alle artistieke watertjes om pas ruim een decennium later weer voet op vaderlandse bodem te zetten en klinkend revanche te nemen door uit te groeien tot de onaantastbare tsarina van soapland. Leah werd Marianne en misschien werd Marianne ook wel een beetje Leah. De rest is geschiedenis.

Je bent nu wereldberoemd in Vlaanderen. Meer dan eender welke klassieke theaterrol heeft Thuis van jou een eersterangs-BV gemaakt. Immer gereserveerd en stijlvol op jetset-party's of zedig bloot op affiches voor 'Kom op tegen kanker'. Mag ik je bij deze nog vele jaren wensen als opperbitch van de Vlaamse televisie? Doe veel groeten aan 'de Jos' en blijf met verve bewijzen dat op echte klasse geen leeftijd staat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234