Zondag 01/08/2021

Gezondheidszorg

‘Garandeer gelijke covidzorg nodig voor personen met handicap’

Zorgpersoneel aan het werk in de covidafdeling van het UZ Gent. Beeld Wannes Nimmegeers
Zorgpersoneel aan het werk in de covidafdeling van het UZ Gent.Beeld Wannes Nimmegeers

Omdat ziekenhuisbedden door de tweede golf in sneltempo vollopen, kunnen artsen voor moeilijke keuzes komen te staan. De raad die personen met een handicap vertegenwoordigt in ons land is bang dat mensen met een beperking weleens de dupe kunnen worden.

Het is een ‘Wat als’-vraag, maar wel een die met het stijgend aantal patiënten in de ziekenhuizen en op intensieve zorg steeds dichterbij komt. Wat als artsen moeten kiezen tussen welke patiënten ze nog intensieve zorg kunnen verlenen?

De Nationale Hoge Raad voor Personen met een Handicap (NHRPH) vreest dat artsen, wanneer ze in een noodsituatie zo’n beslissing moeten maken, dan rekening zullen houden met de handicap van een persoon.

“We zijn bang dat personen met een handicap onderaan op de lijst gaan terechtkomen”, zegt ondervoorzitter Ingrid Borré. “Maar het is niet omdat iemand een handicap heeft, dat je hem moet laten gaan. Daar willen we de aandacht op vestigen.”

Tijdens de eerste golf hebben artsen al samengezeten om na te denken hoe ze op een ethische manier kunnen bepalen welke patiënten ze toch nog zullen redden als puntje bij paaltje komt. Het resultaat ervan is een reeks ethische principes, die voorgesteld zijn door de Belgische Vereniging voor Intensieve Geneeskunde. Daarin staan de belangrijkste criteria waaraan artsen hun moeilijke beslissing zullen moeten toetsen.

Hoewel oudere patiënten in de regel veel zwaarder getroffen worden dan jongere door het virus, mogen dokters niet zomaar afgaan op de leeftijd van een patiënt. Bij ouderen moeten ze ook kijken naar hoe fit ze waren voor ze ziek werden – een mens van 85 kan nog even actief zijn als iemand van 58. Sowieso spelen zware onderliggende aandoeningen (zoals levercirrose, of terminale kanker) bij iedereen een rol om te bepalen of het nog de moeite is om een zware behandeling op te starten.

Maar in die ethische richtlijnen wordt eigenlijk niet gesproken over personen met een handicap. Omdat de lijst daarover dus erg vaag is, vreest de NHRPH dat artsen een handicap in de praktijk toch zouden meenemen in hun overweging.

Er zijn ook al een paar zaken gebeurd of gezegd die niet bepaald geruststellend zijn. Toen ex-minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) in april een brief richtte aan de raad leek ze te suggereren dat een handicap net wel een voorwaarde was. “Maar een handicap”, schreef ze, “mag niet het enige criterium zijn waarmee rekening wordt gehouden.”

In Wallonië zijn er tijdens de eerste golf ook getuigenissen geweest over besmette personen met een handicap, die vanuit hun instelling niet naar het ziekenhuis werden overgebracht. De NHRPH dringt er nu op aan dat de ethische richtlijnen, die ontwikkeld zijn voor artsen, worden verfijnd en verduidelijkt om voor iedereen gelijke toegang tot de gezondheidszorg te garanderen.

Medische criteria

Geert Meyfroidt, de voorzitter van de Belgische Vereniging voor Intensieve Geneeskunde, benadrukt alleszins dat artsen iedereen gelijkwaardig behandelen. Er is geen sprake van discriminatie tegen patiënten met een handicap.

“Artsen kijken enkel naar medische criteria”, zegt Meyfroidt. “Voor een behandeling op intensieve zorg zijn dat onder andere de overlevingskansen en de impact die de behandeling uiteindelijk zal hebben op de levenskwaliteit. Daarvoor bekijken we elk geval individueel. We gaan zeker niet bepaalde groepen uitsluiten.”

Nog volgens Steffen Van Roosbroeck, de woordvoerder van Vlaams minister van Welzijn en Volksgezondheid Wouter Beke (CD&V), liggen er op dit moment een twintigtal bewoners van gehandicaptenvoorzieningen met corona in de Vlaamse ziekenhuizen.

“Personen met een handicap zijn een diverse groep”, zegt Van Roosbroeck. “Je hebt mensen die niet meer dan een gemiddeld risico lopen als ze ziek zouden worden en je hebt zeer kwetsbare groepen, net zoals bij bewoners van een woon-zorgcentrum. Ons is geen weigering tot opname en behandeling bekend, al zeker niet met als reden de handicap.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234