Dinsdag 12/11/2019

Gans het land staat stil, als uw machtige arm voet het wil

Als u niet van voetbal houdt, is er maar één ding te doen: emigreer voor een maand naar Patagonië, Oezbekistan of een ander oord waar de satelliettv nog niet helemaal doorgedrongen is. Verschuil u in de atoomschuilkelder die u voor noodscenario's in de tuin begraven had. Want anders ontkomt u er niet aan.

De hype die wordt gecreëerd rond dat toernooi van 22 jongens die tegen een bal schoppen om er vervolgens weer achteraan te lopen, grenst aan het waanzinnige. Je kunt geen reclamebord voorbijrijden of een of ander product meent zich te moeten aanprijzen met voetbal, je kunt geen krant meer openslaan of je wordt bedolven onder de voetbalpagina's.

Een collega, nochtans overtuigd voetballiefhebber gaf gisteren toe Euro 2000 al een beetje beu te zijn nog voor het begonnen is. De heisa is er een beetje over. Een beetje? Nee, vér erover.

Vooral omdat er een enorm contrast bestaat tussen de opgefokte sfeer die de organisatoren en sponsors op ons af sturen, en het beeld dat je in de woonwijken van dit land aantreft. De absolute gekte enerzijds, de absolute onverschilligheid elders.

Dat contrast heeft veel te maken met de opslorping van wat ooit een gewone volkssport was door een conglomeraat van enorme commerciële belangen. Zo weigert de Franstalige minister van Sport, PS'er Rudy Demotte, de voor hem en zijn eega voorbehouden VIP-plaatsen. Dat alle kosten van Euro 2000 door de overheid worden gedragen en alle winsten worden afgeroomd door organisatie en sponsors, daar kan hij nog mee leven. Maar, zegt hij: "Euro 2000 is een gemiste kans. Als ik door de straten van Brussel loop, voel ik niks. Niks geen jeugdanimatie, niks geen versieringen, gewoon helemaal niks. Het is vreselijk geforceerd. Euro 2000 is één groot elitair gedoe. Het is alles geworden wat het vooral niet had mogen worden. Alles speelt zich af in de selecte wereld van multinationals, sponsors en federaties. En wat doet de gewone man zaterdag? Die hoefde er zelfs niet aan te denken om drie- tot vijfduizend frank bij elkaar te krijgen voor zo'n ticket. Dus zit hij gewoon thuis voor de tv of gaat hij in een café naar een groot scherm kijken."

Dat vat het zowat samen. Bij de gemiddelde wedstrijd op Euro 2000 zal het publiek in de stadions voor een belangrijk deel bestaan uit sponsors en/of hun genodigden, uit sportverslaggevers en uit officials van Uefa, Fifa en andere bonden. Allemaal geprivilegieerden. En dan zijn er nog al die mensen die door niet-sponsorende bedrijven uitgenodigd worden.

Voetballers waren ooit de 'flandriens' van de grasmat, vandaag komen ze trainen met hun vuurrode Ferrari. Er wordt met transferbedragen gegoocheld waar zelfs de paus het lastig mee heeft. Maar durf er geen woord kritiek op te uiten, of je bent een spelbederver die deze enige "kans om het imago van ons land op te vijzelen" in het gedrang wil brengen.

Nochtans is de kans groot dat het noppes wordt. Een Belg wordt pas euforisch wanneer hij weet dat hij er zich niet belachelijk mee zal maken. Ook bij vorige toernooien werden de Belgische vlaggen pas bovengehaald toen een tweede ronde of een kwartfinale bereikt werd. Dat zal nu niet anders zijn, hoeveel pagina's de verzamelde pers er ook tegenaan mag gooien. Lukt dat de Rode Duivels niet, dan komt er geen ambiance, zo simpel is dat. Ondertussen wordt in regeringskringen ieder iniatief en iedere communicatie opgeborgen tot na het toernooi, omdat Verhofstadt weet dat zelfs indien hij de republiek zou uitroepen, het nauwelijks opgemerkt zou worden. De eerste minister zal een maand lang op de voetbaltribunes te zien zijn, en als hij daar niet zit, dan wel in het crisiscentrum van Binnenlandse Zaken, in het geval een paar hooligans vinden dat ze nog niet genoeg media-aandacht gekregen hebben.

Dat laatste zou een ramp betekenen. Als het mis gaat in Charleroi, is de politieke schade voor de regering amper te overzien. Want laten we wel wezen: als minister Duquesne zich in deze risicopositie heeft laten wringen, dan was het enkel omdat hij geen weerstand durfde te bieden aan de organisatoren. Als het fout gaat, overleeft hij het politiek geen vier uur.

De politiek virtueel lamgelegd, de volledige politiemacht gemobiliseerd, miljardenbusiness, de staat van beleg, hopelijk even de overwinningsroes. En dat alles voor een spel dat antropoloog Desmond Morris ooit duidde als een symbolische vertaling van de rituelen van de voorhistorische jacht. Mochten we in een filosofische bui zijn, het ware iets om over na te denken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234