Maandag 01/03/2021

Game, set, match voor gelijke rechten

Tientallen grand slams heeft ze op haar palmares staan, maar nog bekender is oud-tennisster Billie Jean King door haar strijd voor vrouwen- en holebirechten. In het officieel homofobe Rusland mag zij straks de boodschap van Barack Obama uitdragen.

"Uiterst vereerd." Zo noemt voormalig tenniswonder Billie Jean Moffitt King (70) zich nu het Witte Huis haar, lesbienne en vrouwenactiviste, naar de Winterspelen in het Russische Sotsji afvaardigt. Niet Barack Obama zelf, diens rechterhand Joseph Biden of voorganger Bill Clinton zullen Washington op de Olympische ceremonies vertegenwoordigen, wel mevrouw King, geflankeerd door hockeyspeelster Caitlin Cahow, eveneens lesbisch. King neemt de openingsplechtigheid op 7 februari voor haar rekening, Cahow het strijken van de vlaggen, twee weken later.

Deeply honoured, dus. Want, zo reageerde King op de officiële uitnodiging, "ik hoop dat deze Spelen een keerpunt worden voor de universele aanvaarding van alle mensen. Ik ben ook trots dat ik samen met andere leden van de LGBT-gemeenschap (lesbisch, gay, bi entrans, LD) alle atleten mag ondersteunen die in Sotsji zullen strijden."

President Obama roept 'agendaproblemen' in om uit Rusland weg te blijven, zijn kat sturen doet hij echter niet. Kings bezoek belooft de geschiedenis in te gaan als een allerkrachtigst statement voor holebirechten. Zelf noemt King dat issue "hét burgerrechtenthema van de 21ste eeuw".

Geen superlatieven om de superlatieven, nochtans. King, uit California, heeft hard gevochten, ze is wie ze is: de oprichtster en eerste voorzitster van de World Tennis Association; de eerste sportvrouw die meer dan 100.000 dollar verdiende in één seizoen; samen met de evenzeer lesbische Martina Navratilova recordhoudster op Wimbledon, goed voor 20 trofeeën in totaal.

Toch blijft Kings faam onlosmakelijk verbonden met dat ene finest hour, de zogenaamde 'Battle of the Sexes', op 20 september '73 in Houston. Billie Jean King was 29, had al tien grand slamtitels binnen en wilde haar reputatie hoog houden: van meet af aan had ze geknokt voor het vrouwentennis, voor het dichten van de loonkloof (of de afwezigheid van loon) voor vrouwelijke atleten, voor wetgeving die korte metten maakte met seksuele discriminatie op school.

Het waren per slot van rekening de jaren zeventig. Kort tevoren had het Amerikaanse feminisme gestalte gekregen in de National Organisation for Women, en op een schoonheidswedstrijd in Atlantic City, in 1968, hadden boze vrouwen hun beha's, valse wimpers en hoge hakken voor de televisiecamera's in een vuilniston gedropt.

Zoveel vrouwelijk misbaar, het was spek voor de bek van sportmacho's als Bobby Riggs, een tennisspeler van de generatie voor King. Zij had Riggs als kind al aan het werk gezien en hem best wel bewonderd. Maar ze was not amused toen hij met aperte zin voor provocatie het vrouwentennis begon aan te vallen. Riggs noemde tennissende dames "inferieur" en klopte zich op de borst dat "niet één speelster het tegen een bejaarde mannelijke tennisser kan halen".

Riggs, toen 55 en aan een tweede loopbaan bezig in het showtenniscircuit, had beter gezwegen. Eerst weigerde King op zijn uitnodiging in te gaan, vervolgens ging ze alsnog overstag, in ruil voor een smak geld weliswaar. 'The Battle of the Sexes', waarbij vier mannelijke slaven King als een Cleopatra op het veld torsten, werd een kolossaal mediagebeuren dat wereldwijd liefst 50 miljoen kijkers kon bekoren.

Clijsters en Henin

Haar tegenstander deed overigens niet onder: Riggs liet zich van een roedel schaarsgeklede dames vergezellen, bij voorbaat zegezeker. De match, waarin Riggs roemloos op zijn bek ging (kwatongen beweerden later dat hij King bewust de overwinning had geschonken), groeide niet alleen uit tot een stichtingsmoment voor het vrouwelijke tennis, sindsdien is de discipline goed voor planetaire aandacht - zonder Kings triomf geen Clijsters of Henin, met andere woorden.

Haar engagement voor de gelijkberechtiging van vrouwelijke tennisspelers was ook Sports Illustrated niet ontgaan. In 1975 al schreef het blad dat King herinnerd zou worden als 'de meest significante atlete van deze eeuw'.

Nochtans: makkelijker kreeg ze het in de volgende jaren niet. In 1981 moest ze noodgedwongen uit de kast komen toen haar toenmalige vriendin, haar assistente Marilyn Barnett, King voor de rechter sleepte. Zowat de hele sportwereld liet haar vallen als een steen.

Portefeuille

De affaire was een rechtstreekse uitloper van het complexe liefdesleven dat King geleid had: haar naam had ze aan haar echtgenoot te danken, Larry King (niet te verwarren met de CNN-interviewer), met wie ze in de jaren zestig was gehuwd. Toen Billie Jean doorhad dat ze het voor vrouwen had en in 1969 de scheiding aanvroeg, weigerde Larry. "Ik hou hoe dan ook van haar", luidde zijn argument. Het stel zou uiteindelijk getrouwd blijven tot 1987, toen ze "in vriendschap" uit elkaar gingen.

De voorbije kwarteeuw stond King minder op de court dan op het spreekgestoelte. Steevast ijverend voor vrouwen- en holebirechten. Dat ze vooral aan haar portefeuille dacht, wierpen critici haar voor de voeten. "Neen", zei ze. "Het gaat niet om geld, het gaat om de boodschap, en dus over gelijkheid tussen mannen en vrouwen."

Een gedachte die ook Obama heeft beroerd: in 2009 speldde hij King een Medal of Freedom op de borst, nu vertrouwt hij haar Sotsji toe.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234