Zaterdag 11/07/2020

Galeristenkoppel domineert kunst

De Power 100 List van het invloedrijke Londense kunstmagazine ArtReview wordt dit jaar aangevoerd door Iwan en Manuela Wirth, eigenaren van galerie Hauser & Wirth. In de top 100 van de machtigste figuren in de hedendaagse-kunstwereld prijken ook twee Belgen: Luc Tuymans op 67 en Philippe Pirotte op 85.

Vorig jaar was Tate-directeur Nicholas Serota nummer 1 (nu op 5) en twee jaar geleden werd de Power List nog aangevoerd door sjeika Al Mayassa van Qatar met haar astronomische aankoopbudget voor kunst van 1 miljard dollar per jaar. Zij is nu door een zestienkoppige jury verwezen naar plaats 87. Vermoedelijk speelt negatieve publiciteit rond de golfstaat de sjeika parten, waaronder het gesjoemel met de toewijzing van het wereldkampioenschap voetbal in 2022.

Want de - vaak controversiële - Powerlist gaat niet alleen puur over kunst. Zo zakt Nicholas Serota vier plaatsen omdat de nieuwbouw van Tate Modern in Londen controverse oproept en al vier jaar vertraging heeft opgelopen, plus het feit dat twee directeurs dit jaar ontslag hebben genomen, onder wie onze landgenoot Chris Dercon. Tate Modern haalt voorts nog altijd moeiteloos 5,7 miljoen bezoekers per jaar.

In de veertien jaar dat de Powerlist opgesteld wordt, is het nog maar de tweede keer dat kunsthandelaren en galeriehouders hem aanvoeren. De Amerikaanse galeriehouder Larry Gagosian - die nog altijd de hoogste omzet draait - was nummer 1 in 2004 en 2010. Dit jaar is het de beurt aan Iwan & Manuela Wirth. Het Zwitserse echtpaar baat onder de naam Hauser & Wirth een van de topgaleries ter wereld uit met vestigingen in Zürich, Londen en New York.

De Wirths hebben, volgens ArtReview, een streepje voor op Gagosian omdat ze "het model van kunstpromotie en -verkoop veranderd hebben. Ze begrijpen dat het verkopen van kunst niet het hele verhaal is: de rijken willen eenlevensstijlkopen." Daar spelen de Wirths op in: naast hun conventionele galerievestigingen hebben ze vorig jaar Hauser & Wirth Somerset geopend, net buiten het dorpje Bruton in het westen van Engeland. Behalve een galerie is het een polyvalent kunstcentrum met een educatief programma, kunstenaarsverblijven, een restaurant en een winkel met lokale producten. Al na negen maanden werd de 100.000ste bezoeker verwelkomd. De Wirths staan eigenlijk een integrale artistieke aanpak voor waar Axel Vervoordt - antiquair, kunsthandelaar en designer - al langer in uitmunt. Maar Vervoordt is discreet en blijft - als Belg - blijkbaar onder de radar van het Angelsaksische ArtReview.

"De Wirths spelen meer en meer in op de smaak en sociale aspiraties van hun verzamelaars", schrijft ArtReview. "In maart volgend jaar openen ze een kunstruimte in Los Angeles, waar ze tentoonstellingen van kunstenaars als Isa Genzken, Paul McCarthy, Mike Kelley en Louise Bourgeois combineren met een educatief programma over kunst en musea, een boekhandel, bar en restaurant. "Het lijkt filantropie", aldus ArtReview, "maar Hauser & Wirth is zichzelf aan het ontwikkelen tot een club waar de superrijken maar al te graag deel van willen uitmaken."

Twee Belgen in de lijst

Op nummer twee van de Powerlist staat de Chinese dissidente kunstenaar AiWeiwei (vorig jaar op 15). Daar zal zijn opgemerkte doortocht in Berlijn en Londen en zijn tentoonstelling in de Royal Academy zeker voor iets tussen zitten. ArtReview twijfelt of Ai Weiweis werk wel voldoende inhoud heeft, maar schaart zich toch achter de opvatting dat hij "een icoon is voor al het goeds dat kunst kan doen."

Performancekunstenares Marina Abramovic (op 8) is de enige andere kunstenaar in de top 10, die bevolkt door galeriehouders David Zwirner (3) en Larry Gagosian (6), New Yorkse museumdirecteurs Glenn D. Lowry (MoMA) (7) en Adam D. Weinberg (Whitney) (9) en curatoren Hans Ulrich Obrist & Julia Peyton-Jones (4) en Carolyn Christov-Bakargiev (10).

Op 67 staat onze landgenoot Luc Tuymans, na Olafur Eliasson en voor William Kentridge. In 2004 stond Tuymans ook al eens in de lijst - toen op nr. 74. ArtReview schrijft dat de invloed van Tuymans als schilder nauwelijks toelichting behoeft en roemt zijn recente tentoonstellingen in Edinburgh en Qatar. Het magazine besteedt ook aandacht aan Tuymans als curator (zie hieronder). De tweede Belg in de Power 100 is Philippe Pirotte op 85. Pirotte is sinds 2014 directeur van de beroemde Staatliche Hochschule für Bildende Künste in Frankfurt en van de daaraan verbonden expositieruimte Portikus. Volgend jaar zal hij de Biënnale van Montreal in Canada leiden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234