Maandag 24/02/2020

Fontein verbindt Antwerpen en Schelde

Begin juli 2006 moet de waterspiegel van de Spaanse kunstenares Cristina Iglesias klaar zijn op het museumplein van het Antwerpse Zuid. Iglesias hoopt dat het rustgevende spel van eb en vloed voorbijgangers aanspoort om te gaan zitten kijken op de 'Spaanse trappen' van het Museum voor Schone Kunsten.

Antwerpen

Eigen berichtgeving

Eric Rinckhout

Bijna was de 'fontein der traagheid' van Cristina Iglesias op een andere plek in de wereld terechtgekomen. In mei 1999 was het vernieuwde museumplein opgeleverd, een ontwerp van Paul Robbrecht, Hilde Daem en Marie-José Van Hee. De architecten wilden behalve de 'koppen' van Rodin en dehalfcirkelvormige zitbank van Ann Demeulemeester ook een vlakke waterpartij van Cristina Iglesias (°1956) op het ruime, metropolitane plein integreren. Maar dat laatste project werd door strubbelingen met een sponsor op de lange baan geschoven (DM 6/10).

Tussen toen en nu kreeg de internationaal gerenommeerde Iglesias aanbiedingen om het waterkunstwerk elders te realiseren. Maar ze hield voet bij stuk en bleef stilletjes hopen dat de fontein toch in Antwerpen zou komen. Jan Debbaut, voormalig directeur van het Van Abbe Museum in Eindhoven en momenteel hoofd van de Tate Collection in Londen, was blijven ijveren voor de fontein en in februari van dit jaar vond hij een bondgenoot in Michèle Tritsmans van de Antwerpse Waterwerken. Zij slaagde erin om op korte termijn zes partijen rond de tafel te krijgen en het project door te drukken. "Het is een mooi voorbeeld van publiek-private samenwerking geworden", zei Tritsmans gisteren bij de presentatie van de maquette in Antwerpen.

Drie overheden - de stad en de provincie Antwerpen en de Vlaamse Gemeenschap - en evenveel privé-bedrijven financieren de fontein. De drie bedrijven hebben elk een sterke band met Antwerpen: KBC, bouwonderneming Vooruitzicht en de Antwerpse Waterwerken. De totale kostprijs van het kunstwerk wordt geraamd op 700.000 euro. Begin juli 2006 zal het voltooid zijn.

Het bassin, dat 34 bij 14 meter groot is, combineert water, kunst en architectuur. "We hopen dat de waterspiegel zorgt voor een Spaanse-trappengevoel aan het Museum voor Schone Kunsten", aldus Tritsmans. "Dat net als de beroemde plek in Rome de museumtrappen uitgroeien tot een ontmoetingsplek en zorgen voor een zachte ambiance à la ZuiderZinnen."

Cristina Iglesias realiseert met dit project haar eerste grote waterkunstwerk. De beeldhouwster heeft niet gekozen voor een klassieke, 'spuitende' fontein: niet voor de mannelijke eruptie maar voor de vrouwelijke implosie, aldus Debbaut. Iglesias tekende een bassin dat langzaam van de randen afhelt naar een kronkelige sleuf, die vijftig centimeter onder het oppervlak ligt en waarlangs water langzaam opwelt en weer wegstroomt. Als het bekken vol is, reflecteert de waterspiegel de indrukwekkende gevel van het museum. De bodem van het bassin bestaat uit een bas-reliëf met vegetatie: bladeren en fossielachtige elementen.

"Normaal wordt de bodem bekleed met 2.700 elementen uit kunsthars met een groene kleur," zegt Iglesias in een gesprek met De Morgen. "Misschien ontwerp ik wel kleinere elementen, waardoor ik meer mogelijkheden creëer voor grote slingerende patronen."

In haar werk speelt Iglesias met eb en vloed. "Ik wil de band leggen tussen Antwerpen en de Schelde", zegt ze. Ze ontkent niet dat het kunstwerk ook een erotische component heeft. "Er zijn verschillende interpretaties mogelijk. Het gaat over geboorte, aan- en afwezigheid, illusie. Het spektakel zit vanbinnen, niet vanbuiten."

Het werk ademt rust. De cyclus ligt nog niet vast, maar het zal een tiental minuten duren om het bassin vol water te laten lopen, het blijft zeven minuten vol, en loopt in vijf minuten weer leeg. "Het gaat over tijd, de tijd die we nodig hebben om goed te kijken. En goed kijken heeft ook weer met kunst te maken", zegt Iglesias. "Ik wil rust brengen in deze tijd waarin de media ons bestoken met beelden. Maar wees niet bang, er zal echt genoeg te zien zijn. Ik ben heel erg bezig met kunst in de openbare ruimte."

In juli 2006, wanneer de waterspiegel opgeleverd wordt, zet het Museum voor Schone Kunsten een kleine tentoonstelling op rond het werk van Cristina Iglesias, die de monumentale poorten van de Prado-nieuwbouw in Madrid ontwerpt. Voor haar Antwerpse fontein wordt nog een geschikte naam gezocht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234