Vrijdag 18/06/2021

Fietsen op het Waalse netwerk RAVel

In 1995 begon de Waalse overheid aan een 'trage wegen'-project dat RAVel genoemd werd, 'Réseau Autonome de Voies lentes' (Autonoom Netwerk van Wandel- en Fietspaden). De volledige afwerking van het netwerk is een gigantisch werk, maar wat al gepresteerd werd, is indrukwekkend.

Met het RAVel-netwerk wil de Waalse overheid een wegennet uittekenen waarop je in alle rust en kalmte kunt genieten van de natuur, de kleine dorpen en de historische rijkdom die het zuidelijke landsgedeelte te bieden heeft. Het netwerk bestaat tot nu toe vooral uit heringerichte oude spoorbermen en jaagpaden. Zeker op de verlaten spoorbeddingen is de rust soms totaal. Zo rij je tussen Mariembourg en Hermeton aan de Maas kilometers lang door het woud en de velden van de Fagne. In de verte ontwaar je af en toe een dorp en aan een vroegere overweg soms enkele boerderijen en een onheilspellende hond. De topogids waarschuwt zelfs dat je op dit 25 kilometer lange traject nagenoeg niets vindt om een hapje te eten of te overnachten.

De Waalse overheid maakt werk van de herinrichting. De beton- of asfaltstroken op de oude spoorbeddingen zijn van een hoge kwaliteit. En dat trekt natuurlijk wielertoeristen aan die kilometers willen malen. Op zon- en feestdagen kan het daardoor wel eens iets drukker zijn op de RAVel-routes. Het voordeel van de spoorlijnen en jaagpaden is vooral dat ze zo goed als vlak liggen. Het maximale stijgingspercentage voor treinen mocht niet meer dan 2,5 procent bedragen, wat erg weinig is. Zulke hellingen zijn ook doenbaar voor minder getrainde fietsers. Alleen bij een strakke tegenwind wil dit vals plat wel eens in de kuiten bijten.

Een derde en zeer sterke troef is dat de trajecten speciaal heraangelegd werden met het oog op een maximale veiligheid en een optimaal comfort. Op de spoorweggedeelten kom je zelden een kruispunt tegen. De routes zijn verboden en volledig afgezet voor het gemotoriseerde verkeer - behalve op sommige plaatsen voor landbouwvoertuigen. Een heerlijk stuk in dit opzicht verbindt Houyet en Rochefort. De route kruist herhaaldelijk de Lesse over oude spoorbruggen en duikt kort na Houyet ook verschillende keren een tunnel in. Gelukkig worden die verlicht, want de tunnel bij Wanlin is behoorlijk lang.

De Waalse overheid heeft ook op geen moeite gekeken bij de afwerking van de topogidsen (met inleidingen, tussenstukken en een legende in vier talen; de routebeschrijvingen zelf zijn wel in het Frans). De topo's zijn zeer overzichtelijk en handig in gebruik, bijvoorbeeld met de afstanden tussen referentiepunten in beide richtingen. Ze bevatten eenvoudige maar accurate kaartjes op stafkaartschaal (1/25.000) met daarop veel bijkomende gegevens, zoals grote routepaden in de buurt en toeristische informatie van een behoorlijk hoog niveau. Waar de RAVel doorheen een stad loopt, krijg je zelfs kaartjes op schaal 1/10.000. De beschrijving geeft enige achtergrond, met de geschiedenis van de streek, leuke verhalen en beschrijvingen van interessante gebouwen en plaatsen. De gidsen zijn mooi geïllustreerd en ingebonden met een handige metalen spiraalrug, zodat je ze dubbel kunt plooien zonder ze te beschadigen en ze gemakkelijk een weg vinden in regenvaste kaartenhoezen.

De langste. Deze oost-westverbinding loopt op enkele kilometers na integraal langs waterwegen: Leie, Schelde, Canal du Centre, Samber, Maas en Albertkanaal. Bergen, Charleroi, Namen en Luik, de belangrijkste Waalse steden, liggen op deze route. RAVel 1 leidt langs een snoer van historische sites, wijdse landschappen en staaltjes industriële archeologie, zowel prachtig als goor. De route sluit perfect aan op het zuidelijke deel van de Vlaanderen Fietsroute zodat beide als één grote lus gefietst kunnen worden.

RAVel 2: Mariembourg - Namen - Hoegaarden

Deze ruim 100 kilometer lange route bestaat uit drie sterk verscheiden delen. Ze loopt eerst over een oude spoorlijn door de zachtgolvende en stille Fagne. Ze duikt de Maasvallei in tot Namen, over jaagpaden langs dorpen en campings. Uiteindelijk legt ze op het Haspengouwse plateau een lint doorheen eindeloze oceanen van golvend graan.

RAVel 3: Erquelines - Charleroi - Lembeek

Deze noord-zuidroute volgt de jaagpaden langs de Samber, vanaf de Franse grens tot Charleroi en daarna langs het kanaal naar Brussel tot bijna in Halle. Het eerste deel loopt door de zeer landelijke en voor veel Vlamingen totaal onbekende streek rond Thuin. In Charleroi rijd je letterlijk doorheen de relicten van de staalindustrie, niet altijd aangenaam maar wel indrukwekkend. Je doorkruist dit gebied zo goed als volledig in eigen bedding, en dus veilig. Nadien volgt nog een verrassend charmant traject langs het oude kanaal naar Brussel.

RAVel 4: Pommeroeul - Ath - Geraardsbergen

De kortste RAVel loopt over slechts 45 kilometer van Geraardsbergen naar de Franse grens. Het parcours volgt grotendeels de kanalen die de Dender, langs Ath, Blaton en Bernissart, met de Bovenschelde verbinden. Het grootste deel loopt over een eigen bedding maar in dorpen en steden en op enkele korte verbindingsstukken moet je ander verkeer naast je dulden.

Jeroen Teugels

Website: ravel.wallonie.be

RAVel heeft een eigen website maar die is wat stuntelig opgezet. Informatie levert ze je nauwelijks. Je krijgt er wel een eenvoudig overzicht van de RAVels die al volledig uitgewerkt zijn en waarvan een topogids bestaat. De topo's kun je vanop de website via e-mail bestellen en zijn onwaarschijnlijk goedkoop (100 frank per stuk, port inbegrepen).

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234