Zaterdag 03/12/2022

Fide-voorstel kan niet worden geweigerd

Artjom Tarasov, voorzitter van Fide Commerce, valt steeds vaker op door zijn straffe uitspraken. Fide Commerce is een onlangs in Londen opgerichte privé-onderneming die gelinkt is aan de wereldschaakbond Fide, maar duidelijk alleen het behartigen van de eigen commerciële belangen voor ogen heeft. Onlangs zei Tarasov nog dat hij de organisatoren van de toptoernooien van Wijk aan Zee (Nederland), Dortmund (Duitsland) en Linares (Spanje) 'wel klein zou krijgen' door op het tijdstip dat hun toernooien doorgang vinden, in de hoofdstad van hun land een alternatief en beresterk Fide-toernooi te organiseren. De steenrijke Rus beweerde daar flink wat duiten voor veil te hebben.

Van onze medewerker

Wouter Janssens

Tarasovs oorlogsverklaring kwam er nadat de organisatoren van Wijk aan Zee, Dortmund en Linares zich en bloc verzetten om mee te draaien in het nog op te starten Grand Prix-circuit van de wereldschaakbond, en stelden dat ze in de toekomst actief zouden gaan samenwerken. De toernooiorganisatoren die aan het Fide-circuit deelnemen, verliezen (minstens gedeeltelijk) zeggenschap over het deelnemersveld en dienen een gedeelte van hun budget aan Fide Commerce over te maken, en daar hebben de drie toptoernooien duidelijk geen zin in.

Insiders geloven niet dat Tarasov in staat is zijn dreigement hard te maken, maar zijn uitspraken zorgen voor flink wat onrust. Voorlopig worden in de schaakwereld nog geen mannen met lange zwarte jassen en dito hoeden gesignaleerd, maar Tarasovs manier van werken is wel al vergeleken met die van peetvader Don Corleone ('El Padrino') in de gelijknamige film van Francis Ford Coppola. Diens favoriete uitspraak was: "Ik heb een voorstel dat u niet kunt weigeren."

Tot op heden zijn er weinig grootmeesters die commentaar willen geven bij de handelswijze van de Fide. Sinds het opblazen van de Grand Master Association (GMA) begin jaren negentig denken de topspelers eigenlijk alleen nog aan hun eigen financiële belangen. Een van de weinigen die openlijk kritiek uitoefent op de nieuwe wind die er door de Fide waait, is dissident Gary Kasparov. De 37-jarige Rus laat geen gelegenheid onbenut om te wijzen op de dubieuze herkomst van de fondsen die Fide-voorzitter en oliemagnaat Kirsan Iljoemzjinov de voorbije jaren 'uit eigen zak' in de schaakwereld gepompt heeft.

Ter gelegenheid van zijn 80ste verjaardag op 15 juni 1999 organiseerde Julien Vandiest een internationaal compositietoernooi met een spiksplinternieuw thema. De opdracht luidde: een eindspelstudie creëren met in totaal ten hoogste zeven stukken, die een bestaande maar incorrect bevonden studie in ere herstelt, of anderzijds een bestaande compositie duidelijk verbetert of verfraait. Vandiest is zelf een internationaal gevierd studiecomponist. Zijn vernieuwend initiatief kreeg veel lof toegezwaaid. Bij de intrede van de computer in de schaakwereld werden immers een groot aantal prachtige studies 'gekraakt': de computer vond verbeteringen voor de verdediging die de studie deden sneuvelen, of kwam met alternatieve oplossingen, wat volgens de regels van de compositiekunst uit den boze is. Het zou leuk zijn als een aantal weerlegde klassiekers in ere hersteld zou worden.

Enkele weken geleden werd de definitieve uitslag van het concours bekendgemaakt. Tot grote verbazing van de juryvoorzitter bleek de opgave veel moeilijker dan verwacht. De jury ontving 56 studies uit 17 landen, waarvan een goed deel van de hand van gerenommeerde componisten. Op zich is 56 inzendingen een zeer behoorlijk aantal, maar helaas bleken er niet minder dan 32 al bij een eerste cursorisch controle door de mand te vallen omdat ze elementaire tekortkomingen bevatten: ofwel waren er meer dan het gevraagde maximumaantal van zeven stukken, ofwel werd het thema niet gerespecteerd, ofwel bleken er meerdere oplossingen mogelijk enzovoort.

Zelfs enkele vermaarde componisten waren niet bij machte de opdracht tot een goed einde te brengen. Van de overblijvende vierentwintig studies bleken na een grondig onderzoek slechts acht inzendingen volledig aan de gestelde eisen te voldoen.

Uiteindelijk waren er dus acht prijswinnaars, onder wie twee Belgen, die op het internationaal forum al ruimschoots hun sporen verdiend hebben: Harelbekenaar Roger Missiaen, die de eerste prijs wegkaapte, en Antwerpenaar Ignace Vandecasteele, die derde werd. De tweede prijs ging naar de Duitser Roxlau. De winnende studie van Missiaen is er een van artistiek zeer hoog niveau, een eerste prijs waardig:

Wit: Kf7, Th8, Pc5.

Zwart: Kd4, Lh1, Ph7, pig6.

De opgave: wit aan zet speelt en wint.

De oplossing: 1. Pe6+! (1. Pb3+? Kc3 2. Pc5 Ld5+ 3. Kxg6 Kd4! 4. Pd7! Le4+ 5. Kh6 Lf5 6. Td8! Ke4! 7. Pb6 Pf6 8. Tf8 Ke5! leidt slechts tot remise) Ke5 2. Pc7! Pg5+ 3. Kxg6 Pe6 4. Th5+ (4. Te8? Ld5! 5. Kf7 Lc4 6. Pxe6 Ld5 is eveneens remise.) Kd6 5. Pxe6 Lf3! 6. Th3! (Tf5? Le4 of Lg4 =) Lg4 7. Td3+! Kxe6 8. Kg5! wint de loper en het eindspel. De auteur vestigt er de aandacht op dat zwart zonder de pion op g6 remise kan maken, en verwijst naar de eindspeldatabank van Ken Thompson.

Deze studie is een diepzinnigere, rijkere en volgens het juryrapport dankzij de eerste zet ook 'verraderlijker' variant van een studie uit 1962 van J. Fritz.

Wit: Ka6, Tc6, pid6. Zwart: Ke8, Le1, Pe6, pic7. Wit wint door 1. Txc7! Kd8! 2. Te7 Kc8! 3. Txe6 Lb4! 4. Kb5 Kd7 5. Te7+! Kxd6 6. Te3 Lc5 7. Td3+.

Hoboken: SK Moretus houdt in stadsfeestzaal Kielpark zijn 26ste internationaal open lentetoernooi op 28 en 29 april, met zaterdag een duotoernooi en zondag een nestortoernooi- en een jeugdtoernooi dat in aanmerking komt voor het achtste jeugdcriterium. Info: Arthur Duré, 03/239.71.48. Geraardsbergen: het reuzenjeugdschaaktoernooi vindt plaats op 1 mei in Feestzaal KSV Geraardsbergen. Info Luc Matthys, 054/41.19.66.

Een leuk miniatuurtje uit de eindstrijd van de Duitse beker, die gewonnen werd door Lübeck. Ook in de Bundesliga lijkt Lübeck het te zullen halen, voor titelrecordhouder Porz Köln.

Wit: Hector

Zwart: Lorscheid 1. e4 d6 2. d4 g6 3. Pc3 Lg7 4. f4 Pf6 5. Pf3 0-0 6. Ld3 Pa6 7. 0-0 c5 8. d5 Tb8 9. De2 Pc7 10. a4 a6 11. a5 Lg4 12. Lc4 e6 13. dxe6 Pxe6 (fxe6) 14. Dd3 Te8 15. Pg5! Pd7? (met h6 kan zwart voorlopig nog standhouden.) 16. Pxf7! Kxf7 17. f5 Ld4+ 18. Le3 Pe5 19. Lxd4 en zwart geeft op wegens Pxd3 20. fxe6+ Kg8 21. e7+ gevolgd door mat.

Wit: Kb1, Dh6, Tg1, Tg3, Ld5, pia2, b2, c3, e4, f5.

Zwart: Ke7, Dd7, Tc5, Td8, Lf6, pia6, b5, d6, e5, f7. 1. Dxf6+! Kxf6 2. Tg6+ fxg6 (of Ke7 3. f6+) 3. Txg6+ Ke7 4. f6+ en zwart geeft op.

Palfinger - Hamberger (2001)

Wit: Kc2, Ta1, Tf1, Pf6, pib4, c3, d3, e4, g2, h3.

Zwart: Kb8, Th8, Th6, Pf4, pib7, b6, c7, d6, e5, f7, g5.

Wit aan zet speelt en wint.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234