Zondag 18/04/2021

Feest in het land van de verbeelding

Tot 6 oktober in Galerie Baudelaire, Vlaamsekaai 28, Antwerpen. Zaterdag van 14 tot 18 uur en op afspraak.

Al een kwarteeuw lang bekogelt de eigenwijze Antwerps-Amsterdamse uitgeverij Voetnoot ons met opmerkelijke fotoboeken, literatuur en poëzie. De Franse kortverhalen van hun serie Perlouses en de literatuur die zij onder de vlag Belgica serveren, hoeven geen introductie meer, maar vormgever Henrik Barends en vertaalster Anneke Pijnappel hebben ook met hun speelse, inventieve beeldboeken al lang een eigen plaats in de boekhandel veroverd. Bovendien is hun fotogalerie Baudelaire tien jaar in Antwerpen gevestigd. Reden genoeg voor een feestje, twee intieme exposities en het markante kijk- en leesboek Hommage à Baudelaire.

Het is immers de 19de-eeuwse Franse dichter Charles Baudelaire die ongevraagd aan de wieg van Voetnoot stond. Alles begon met een vertaling van zijn heftige kunstkritieken, waarin hij van leer trok tegen de namaak-Romeinen en zwijmelende Ophelia's die toentertijd op de schildersalons te zien waren. Voor Baudelaire moest een échte kunstenaar met beide voeten in zijn epoque staan, naar het voorbeeld van de dichter zelf, die zijn bundel Les fleurs du mal had gekruid met nieuwerwetse beelden in de taal van alledag. Toch was hij geen realist: schilders en schrijvers mochten hun materiaal best uit de goot oprapen, maar het was hun verbeelding die ermee aan de slag moest gaan. Waarom zou je de wereld slaafs afbeelden? Het is toch al erg genoeg dat hij bestáát? Dat klonk Barends & Pijnappel als muziek in de oren, en hun eerste uitgave was een feit. Baudelaire was voortaan de piratenvlag waarmee zij tegen de kunstwereld van leer trokken.

Knip-en-plak

Dat de schrijver zelf geen hoge pet op had van de fotografie uit zijn tijd, is een fraaie paradox. Als Baudelaire vandaag zou terugkeren, geloofde hij zijn ogen niet. De beelden in de naar hem genoemde galerie hebben niets van doen met realisme of reportage. De fotografen uit de stal van Barends & Pijnappel transformeren, vervormen, knippen en plakken dat het een lieve lust is. En voor die lust kunnen zij altijd bij opa Charles terecht.

Dat is goed te zien in de hommage-expositie, waar heel wat kunstenaars rechtstreeks bij de grote dichter uitkomen. Anderen gaan subtieler met zijn erfenis aan de haal. Zo brengt Nadine Tasseel een schitterend klein dubbelportret in een aura van vervlogen grandeur, terwijl William Ropp, Julien Coulommier en Miro Svolik nieuw of ouder werk tonen. Samen met een vracht teksten - van Drs. P over Herman Koch tot Bart Koubaa - werden alle beelden samengebracht in een fors gedenkboek, te koop bij antiquariaat Demian, waar Voetnoot zelf een kleine hommage krijgt. Barends boekontwerpen van de laatste tien jaar zijn er te zien: een leven voor de kunst van het leven.

Boekhandel Demian (Hendrik Conscienceplein, Antwerpen) is elke week open van dinsdag tot zaterdag.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234