Vrijdag 13/12/2019

Onderzoek

Fabrikant zegt dat Taser maar 24 doden maakte. Maar het echte aantal ligt wellicht veel hoger

Beeld EPA

Stroomstootwapens: ze zijn een geliefd wapen bij de Amerikaanse politie. Maar zijn ze ook veilig? Als we Taser International mogen geloven wel, maar het bedrijf doet er dan ook alles aan om de veiligheid van de wapens buiten schot te houden, zo blijkt uit een ontluisterend onderzoek van ReutersVan miljoenen investeren in medisch onderzoek tot nauwe banden onderhouden met politie, lijkschouwers en adviseurs.

Begin jaren 2000 kwam de Taser in trek in Amerikaanse politiekorpsen. Fabrikant Taser International, dat recent zijn naam veranderde naar Axon, zette het apparaat in de markt als het perfecte gebruiksvoorwerp om controle te krijgen over mensen die bijvoorbeeld geïntoxiceerd zijn of midden in een zenuwinzinking zitten. Maar doorheen de jaren werd het ook als een veiliger alternatief gezien voor vuurwapens.  Volgens nieuwssite Gizmodo zou ondertussen zo'n 90 procent van alle politiekantoren gebruik maken van een stroomstootwapen.

Hoewel er gedurende de jaren vragen rezen bij de veiligheid van het apparaat, zijn er volgens Taser International slechts 24 mensen overleden door toedoen van een stroomstootwapen. En zelfs in die gevallen zou het wapen zelf niet de oorzaak zijn, maar bijvoorbeeld politiegeweld, of het druggebruik of de mentale gezondheid van het slachtoffer.

De cijfers van de wapenfabrikant staan in schril contrast met het nieuwe onderzoek van Reuters. Het medium telt maar liefst 1.005 incidenten waarbij iemand overleed na een stroomstoot. Van 712 gevallen vond het medium een autopsieverslag, waarvan in 153 verslagen de Taser werd aangeduid als oorzaak of bijdragende factor van het overlijden.

Graffiti

Uit het onderzoek wordt ook duidelijk dat de fabrikant alles in het werk stelt om zijn product als veilig in de markt te zetten. Als voorbeeld haalt Reuters het verhaal van Israel Hernandez-Llach aan.

De 18-jarige jongen uit Miami werd tijdens het graffitispuiten betrapt door de politie en sloeg op de vlucht. De politie zat hem op de hielen en gaf hem een stroomstoot op zijn borstkas. De jongen kreeg een hartaanval, stuikte in elkaar en overleed ter plekke. Vier uur later, zo schrijft Reuters, kreeg het politiedepartement van Miami Beach een e-mail van stroomstootwapenfabrikant Taser International.

Een portret van Israel Hernandez-Llach, een 18-jarige jongen uit Miami die overleed na een stroomstoot op de borstkas. Beeld REUTERS

De e-mail bood een reeks aanbevelingen over hoe onderzoekers aan de slag moesten, van het nemen van haar- en nagelstalen, tot het meten van de lichaamstemperatuur en het opstellen van een beschrijving hoe de jongen zich gedroeg voor het incident. Het opvallendst was de vraag om zo vlug mogelijk hersenweefsel op te sturen naar een medisch onderzoeker aan de Universiteit van Miami. Vermelden dat diezelfde onderzoeker in rechtszaken getuigd had ten voordele van Taser International deed het bedrijf evenwel niet.

Onderzoek

Dit geval biedt volgens Reuters een inkijk in de bedenkelijke praktijken van de wapenfabrikant. En het is lang niet de enige tactiek die de fabrikant toegepast. Uit andere rechtszaken en legale documenten zou blijken dat Taser International al miljoenen dollars heeft uitgegeven aan medisch onderzoek, dat vaak bevestigt dat de apparaatjes onschadelijk zijn. 

Ingehuurde medische en wetenschappelijke onderzoekers trekken in ruil voor riante vergoedingen in de rechtszaal ten strijde ten voordele van de stroomstootfabrikant. In het bovenstaande geval van Israel Hernandez-Llach had de medische onderzoeker van de Universiteit van Miami eerder zo'n 24.000 dollar gekregen om in acht rechtszaken te getuigen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234