Zondag 15/12/2019

Onderwijs

Extra geweld tegen leraars? M-decreet is niet de oorzaak

Lieven Boeve, topman van het Katholiek Onderwijs Vlaanderen. Beeld Eric de Mildt

Twee leerkrachten zijn per lesweek het slachtoffer van geweld op school. Maar heeft het M-decreet, waardoor leerlingen met een beperking of leerstoornis zich kunnen inschrijven in het regulier onderwijs, daar iets mee te maken, zoals nu wordt beweerd? Een al kwetsbare groep leerlingen wordt onterecht gestigmatiseerd."

Geweld tegen leerkrachten piekt, zo klinkt het. Volgens Het Nieuwsblad is het aantal gevallen van agressie in de eerste elf maanden van 2016 met de helft toegenomen tot 72. Op het eerste gezicht een bijna explosieve stijging. Maar dat beeld klopt niet. In werkelijkheid is niet 2016, maar juist 2015 de ware uitschieter. In de jaren daarvoor lag het aantal gemelde gevallen van agressie richting leerkrachten immers nooit lager dan 65 (in 2014) en nooit hoger dan 120 (in 2007). In de acht jaar voor 2015 komt het totale aantal meldingen liefst zes keer hoger uit dan 72.

Zowel vakbonden als experts zouden volgens verschillende media vermoeden dat er een oorzakelijk verband bestaat tussen de instroom van leerlingen uit het buitengewoon onderwijs en de toegenomen meldingen. Het M-decreet, waardoor leerlingen met een beperking of leer- of gedragsstoornis zich kunnen inschrijven in een gewone school, zou in dat geval een verklaring zijn. “De ondersteuning en het geld is hen niet gevolgd naar de gewone school”, zegt pest­expert Gie Deboutte in Het Nieuwsblad. “Daardoor ontaardt hun problematiek vaker in agressief gedrag.”

In meer dan in een opzicht is die vaststelling opmerkelijk. Veruit de grootste shift heeft zich immers voorgedaan in het basisonderwijs. In het eerste jaar na de inwerkingtreding van het M-decreet, het schooljaar 2015-2016, stapten slechts 390 leerlingen in heel Vlaanderen over vanuit het buitengewoon naar het gewoon secundair onderwijs. Exacte cijfers vanuit de overheid zijn er nog niet, maar uit de tellingen van de koepels blijkt dat er zich dit schooljaar eveneens geen duidelijke daling aftekent in de leerlingenaantallen van het buitengewoon secundair onderwijs.

Basisonderwijs

“Het geweld situeert zich niet of nauwelijks in het basisonderwijs, terwijl het M-decreet daar verreweg de grootste impact heeft”, zegt een vakbondsleider. De meeste vakbonden, de koepels en verschillende leerkrachten en schooldirecteurs getuigen dat ze geen weet hebben van situaties waarbij het M-decreet gekoppeld kan worden aan agressie richting leerkrachten. Zij vragen haast allemaal extra middelen voor bijkomende begeleiding, maar kunnen zich, ook anoniem, geen concreet geval herinneren waarbij een leerling afkomstig uit het buitengewoon onderwijs een leerkracht in zijn nieuwe reguliere middelbare school heeft aangevallen.

“Wij hebben geen cijfers beschikbaar die deze veronderstelling bevestigen”, zegt Lieven Boeve, topman van Katholiek Onderwijs Vlaanderen. “Volgens ons heeft dit vooral te maken met een bepaalde verruwing in de samenleving. Een fenomeen dat zich overigens niet alleen laat voelen in de scholen.” Bij het Gemeenschapsonderwijs klinkt het dat ze geen weet hebben van gevallen waarbij het M-decreet in het spel is. “De link die nu wordt gelegd, is niet correct en zorgt ervoor dat een al kwetsbare groep leerlingen onterecht gestigmatiseerd wordt.”

Slechts een vakbond legt wel een verband tussen het M-decreet en de meldingen van geweld. Maar de Christelijke Onderwijscentrale, die net als de andere bonden aandringt op bijkomende middelen, stelt dat het hoogstens om enkele gevallen gaat. “Het gaat niet om tientallen, dat zeker niet”, zegt Koen Van Kerkhoven. “Ik heb al tijdens de onderhandelingen voorspeld dat dit zou gebeuren. De middelen worden zo uitgesmeerd dat er te weinig begeleiding mogelijk is. Door het M-decreet komen leerlingen met agressieproblemen terecht in het gewoon onderwijs en die leerkrachten zijn daarop niet voorbereid.”

Ook minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) geeft aan dat ze de link met het M-decreet stigmatiserend vindt en niet onderbouwd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234