Zaterdag 31/07/2021

Inreisverbod

Experts waarschuwen: Trump geeft niet om uw protest

Een in Amerikaanse vlag gedrapeerde moslim uit zijn ongenoegen tijdens een massabetoging in Boston. Beeld AP
Een in Amerikaanse vlag gedrapeerde moslim uit zijn ongenoegen tijdens een massabetoging in Boston.Beeld AP

De 'muslim-ban' vergroot en verhevigt het anti-Trump-protest in de VS, nu mét openlijke steun van de rest van de wereld. Maar volgens Amerika-kenners is er veel meer nodig dan massademonstraties op luchthavens om de president en zijn achterban te doen zweten.

"Mr. president, look at us!" Een kleine groep van spontane demonstranten op de JFK-luchthaven in New York groeide zaterdag in een mum van tijd uit tot een indrukwekkende massa. Duizenden joelende mensen blokkeerden wegen en ingangen, gewapend met slogans als 'Dit is niet Amerika'. En: 'Trump out, immigrants in'. Al snel, als een lopend vuur, waaierde het hevige protest ook uit naar andere Amerikaanse luchthavens en plekken in en buiten New York.

Tot buiten de landsgrenzen. Een petitie in Groot-Brittannië om het staatsbezoek van Trump tegen te houden werd in nog geen dag tijd al bijna 700.000 keer ondertekend. Net als in andere delen van de wereld, wordt er ook in ons land op sociale media opgeroepen om, vanmiddag op het Brusselse Beursplein, samen te troepen tegen Trump.

Anti-Trump-straatprotest is heden een constante in de VS. Maar sinds zijn inauguratie lijkt er iets te zijn veranderd. De recente Women's March bracht nog meer dan één miljoen Amerikanen op de been. En met zijn extreme migratiemaatregelen lijkt een nieuwe grens overschreden. Zo kreeg de verontwaardiging van de demonstranten niet alleen de verwachte bijval van Hollywood-sterren en Silicon Valley-giganten als Apple en Google, maar ook openlijke steun van wereldleiders. Vooral dat inwoners van zeven islamitische landen worden geviseerd is een brug te ver. Om het met de woorden van de Nederlandse en Duitse ministers van Buitenlandse Zaken te zeggen: "In Europa is het niet ons beleid om mensen vanwege hun afkomst of religie te stigmatiseren."

Het begin van een ongeziene, niet-ophoudende protestbeweging? Amerika-kenners reageren eerder sceptisch. "Het zou niet de eerste keer zijn dat een betogingsbeweging heel hevig opflakkert, om dan even snel weer te verdwijnen", zegt professor Bart Kerremans (KU Leuven). "Kijk naar Occupy: ook een stille dood gestorven. Het probleem is dat zelfs al deze protesterende mensen maandag gewoon naar hun werk moeten en al snel weer in hun persoonlijke besognes verzanden."

Om een spontaan protestfenomeen om te vormen tot een duurzame beweging is er vooral organisatie nodig, meent Kerremans. Leidersfiguren die niet enkel de aandacht van de mensen weten vast te houden en weten te vertalen in een voortdurende hermobilisering van een massa. Maar die evengoed lokale structuren opzetten, geld inzamelen en achter de schermen lobbyen. En dat tot aan de eerstvolgende Congres-verkiezingen in 2018. "Alleen als je in aanloop naar de stembusrondes druk kunt zetten op de Democratische partij én ook Republikeinen voor hun zetels kunt laten vrezen, kun je wegen op de processen. Anders blijft het bij hol geroep."

Maar 2018 is nog veraf, en de eerste verklaringen van de demonstranten boezemen de Amerika-kenner weinig vertrouwen in. "Ik hoorde ze twintig verschillende boodschappen door elkaar verkondigen en het volk oproepen om boze e-mails naar Congres-leden te sturen. Een voorbeeld van hoe het niet moet."

Koren op de molen

Ook VS-correspondent Michiel Vos verwacht niet dat Trump onder de indruk is. Dat bleek gisteren alvast af te leiden uit diens tweets. "Ons land heeft sterke grenzen en verregaande controle nodig, NU. Kijk naar wat er in Europa en de wereld gebeurt - een vreselijke chaos."

Temeer omdat het protest vooral uit verwachte linkse hoek komt. Dat hij vasthoudt aan zijn beleid, doet hem tegenover zijn achterban zelfs nog standvastiger overkomen. Dat iemand als Clinton zich uitspreekt tegen zijn beleid is eerder koren op zijn molen, zegt Vos. "Om echt druk uit te oefenen moet de kritiek breder gedragen worden."

Afgelopen weekend spraken enkele christelijke leiders en Republikeinen zich uit tegen Trumps maatregelen, maar geen van hen weegt zwaar genoeg. Men zou verwachten dat de kritiek van andere wereldleiders wel een verschil maakt. Maar ook dat is een naïeve gedachte, vreest Vos. "Trump heeft al laten zien dat hij zich niets aantrekt van Europa, de NAVO en de rest van de wereld. He doesn't care. Het is een heel Europees idee dat wij denken invloed te hebben op wat er in de VS gebeurt."

Tout court is Trump onvoorspelbaar, net omdat hij zich niet als een politicus gedraagt. "Zo wil hij zich net onderscheiden van zijn voorgangers. We kunnen niet anders dan afwachten en ons behoeden voor te grote voorspellingen. Want die zijn de afgelopen maanden toch fout gebleken."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234