Dinsdag 19/01/2021

Exit voor laatste Franco-minister

Manuel Fraga is niet langer minister-president van Galici�

Madrid

Van onze correspondent

Rudy Pieters

Een belangrijk hoofdstuk wordt afgesloten in Spanje. De 82-jarige Manuel Fraga, die veertig jaar geleden al minister was onder Franco, weet sinds gisteren dat zijn politieke carrière ten einde is. Ook de overzeese stemmen hebben niet kunnen voorkomen dat de Spaanse conservatieven hun Galicische bolwerk kwijtspelen. Voor de Partido Popular dreigt een crisis.

Eigenlijk lag de uitslag van de regionale verkiezingen vorige week al vast. Socialisten en nationalisten zouden Galicië samen regeren, maar de Partido Popular, die een pak stemmen verloor, hoopte dat de vele Galicische emigranten daar alsnog verandering in zouden brengen. Dat gebeurde niet. In de provincie Pontevedra moesten de conservatieven zo'n 8.000 emigrantenstemmen meer halen dan de socialisten (op een totaal van 30.000) om de laatste zetel binnen te rijven. Uiteindelijk was het verschil amper een paar duizend. De PP blijft daardoor op één zetel van de absolute meerderheid steken.

De PP maakte zich maandag nog bijzonder boos omdat enkele duizenden stemmen ongeldig waren verklaard die geen datumstempel droegen. Ze overwoog gisteren nog de beslissing voor de rechtbank aan te vechten maar zelfs al haalt ze daar gelijk en zelfs al zijn alle ongeldige stemmen voor haar, het zal nog te weinig zijn om de socialisten de laatste zetel in Pontevedra te ontfutselen.

Daarmee komt een eind aan de carrière van een van de oudste regerende politici ter wereld. Fraga maakte al van 1962 tot 1969 deel uit van het Franco-regime, toen hij minister van Informatie en Toerisme was. In de overgang van dictatuur naar democratie hergroepeerde hij de rechtse formaties en richtte hij de Partido Popular op. Sinds 1990 was hij minister-president van Galicië.

De socialist Emilio Pérez Touriño neemt nu het roer over van de Xunta, de Galicische regioregering. Zijn partij haalde 32 procent, tegenover 45 procent voor de PP. Touriño moet daarom een coalitie aangaan met de nationalistische BNG (20 procent). "Het pact van de verliezers", noemde PP-kopstuk Frederico Trillo dat. "De Galiciërs hebben duidelijk voor verandering gekozen", vindt Touriño.

Opnieuw een nederlaag voor de Partido Popular dus. "Een zoete nederlaag", zeggen de conservatieven zelf. De verschillen met de politieke rivalen zijn inderdaad zelden groot, maar het is wel al de zesde opeenvolgende keer dat ze in het zand bijten. In 2003 verloren ze de gemeenteraadsverkiezingen, Zapatero's eerste triomf. Sindsdien pakte de PP ernaast bij de Catalaanse, Baskische en Galicische regioverkiezingen en bij de nationale en Europese stembusgang.

Zeker de laatste nederlaag komt hard aan omdat Galicië sinds de dood van Franco altijd in conservatieve handen is geweest. In de laatste rechte lijn van de campagne had Manuel Fraga voorspeld dat Galicië "het Covadonga van de PP" zou worden. Covadonga is het Noord-Spaanse bedevaartsoord waar volgens de mythe de christelijke koningen hun 'reconquista' begonnen, de herovering van Spanje op de moslims. Fraga hoopte met andere woorden dat een PP-overwinning in Galicië het begin zou zijn van de conservatieve herovering van Spanje op de socialisten.

Alle ogen zijn nu op PP-voorzitter Mariano Rajoy gericht. Hij nam eind 2003 de fakkel over van José María Aznar, de meeste nederlagen komen dus op zijn rekening. Galicië is bovendien zijn thuishaven, hij voerde er uitgebreid campagne. Sinds de nationale nederlaag van vorig jaar breken regelmatig interne twisten uit in zijn partij, onder meer in Galicië. De centrumkoers die velen van Rajoy verwachtten, kwam er niet, hardliners als ex-minister van Binnenlandse Zaken Ángel Acebes bepalen het imago van de partij.

Daags na de Galicische verkiezingen, op 20 juni, zei Rajoy dat hij zich nog steeds gesteund voelt in zijn partij. In tegenstelling tot Aznar houdt Rajoy niet van bruuske veranderingen. De tijd is zijn belangrijkste bondgenoot, want de komende twee jaar moeten de Spanjaarden niet meer naar de stembus. In 2007 zijn er lokale en regionale verkiezingen, het jaar nadien wil Rajoy premier Zapatero uit La Moncloa verdrijven.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234