Zaterdag 15/05/2021

Excuustruus, maar wel hoopgevend

Marzieh Afkham (49) wordt de eerste vrouwelijke ambassadeur die Iran uitstuurt. Excuustruus of een echte stap vooruit voor de vrouwenrechten? In ieder geval is er nog geen echte gelijkberechtiging in zicht.

Naar welk land ze binnenkort zal verhuizen, is nog niet helemaal duidelijk. In de mededeling van het Iraans staatspersagentschap werd enkel gesproken over een diplomatieke missie in oostelijk Azië. Zeker is wel dat Marzieh Afkham de eerste vrouwelijke ambassadeur is sinds 1979, het jaar waarin Iran na een revolutie een islamitische republiek werd onder leiding van een ayatollah. Ze wordt bovendien de tweede vrouwelijke ambassadeur ooit die Iran uitstuurde. De eerste was Mehrangiz Dolatshahi, die in 1976, toen de sjah nog over Iran heerste, naar Denemarken werd gestuurd.

Marzieh Afkham kreeg in 2013 al internationale faam toen ze door buitenlandminister Zarif werd aangeduid als zijn nieuwe woordvoerder. Het was de eerste keer dat een Iraanse vrouw een job kreeg die ook het onderhouden van contacten met de wereldpers inhield. Tot dan had Afkham dertig jaar lang carrière gemaakt binnen het ministerie van Buitenlandse Zaken.

Afkhams post als woordvoerder paste in het plaatje van veranderingen die president Rouhani had beloofd toen hij in de zomer van 2013 aantrad als staatshoofd. Rouhani's verkiezing bracht een wind van verandering door Iran, dat jarenlang met ijzeren hand was geleid door de conservatieve Mahmoud Ahmedinejad. Een van de eerste beloftes van Rouhani was dat hij werk zou maken van een gelijkberechtiging van vrouwen.

De positie van vrouwen is in Iran iets beter dan in landen als Saudi-Arabië, maar de onderdrukking blijft groot. Mogen Iraanse vrouwen bijvoorbeeld wel autorijden, dan mogen ze niet het land uit zonder toestemming van hun echtgenoot, hun vader of hun legale voogd. Vrouwen kunnen zich niet verkiesbaar stellen als president, mogen geen rechter worden en de wet stipuleert uitdrukkelijk dat de echtgenoot, als hoofd van een huishouden, beslist over alles. Vrouwen mogen ook niet de deur uit zonder zich van kop tot teen te bedekken in losse kledij.

Maar ondanks zijn beloften bleef Rouhani talmen met concrete maatregelen, en toen hij in zijn eigen regering ook geen enkele vrouwelijke minister benoemde, werden de wenkbrauwen gefronst: zelfs Rouhani's aartsconservatieve voorganger Ahmedinejad had een tijd lang een vrouwelijke minister (van Gezondheid) in dienst.

Met de benoeming van Marzieh Afkham tot vrouwelijke ambassadeur lijkt Rouhani, na een lange periode waarin hij zich had gefocust op de internationale gesprekken rond het Iraanse kerndossier, zijn aandacht opnieuw te richten op de beloften die hij ooit deed aan zijn kiezers. De president zei afgelopen week dat zijn regering de plicht had om gelijke kansen te creëren. Hij sprak zich ook uit tegen de religieuze politie, die de straten afschuimt om vrouwen die zich niet voldoende bedekken hardhandig terecht te wijzen.

Discriminerende wetten

De benoeming van Marzieh Afkham tot ambassadeur oogst lof in Iran. "Dit is een belangrijke beslissing en zal de weg vrijmaken voor vrouwen naar belangrijkere jobs in Iran", verklaarde een prominente professor aan de Britse krant The Guardian. Maar de vraag blijft of de benoeming van Afkham niet slechts een pleister op de wonde zal zijn. Een afschaffing van discriminerende wetten zit er niet meteen aan te komen, integendeel. Uit een rapport van Amnesty International bleek onlangs dat er twee wetten op stapel staan die bijzonder discriminerend zijn voor vrouwen. Volgens een wet zouden werkgevers, bij de keuze van nieuwe werknemers, voorrang moeten geven aan mannen met kinderen, getrouwde mannen zonder kinderen en vrouwen met kinderen. in die volgorde. De andere wet maakt de toegang tot voorbehoedsmiddelen en vrijwillige sterilisatie bijzonder moelijk.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234