Zondag 16/01/2022

vacature.com

Ex-minister Frank Vandenbroucke: "Er is meer nodig om de kansen van laaggeschoolden structureel te verhogen"

 Frank Vandenbroucke Beeld BELGA
Frank VandenbrouckeBeeld BELGA

Het departement Werk & Sociale Economie van de Vlaamse overheid vergelijkt onze arbeidsmarkt geregeld met die elders in Europa. Terwijl de werkzaamheidsgraad van hooggeschoolden al 20 jaar rond de 87% hangt, komt die van laaggeschoolden amper boven de 50% uit. Die kloof is vrijwel nergens zo groot. Intussen is zowat de helft van alle werkzoekenden in Vlaanderen laaggeschoold. Maken zij eigenlijk nog wel een reële kans op een job? Ex-sp.a-minister Frank Vandenbroucke meent dat er dringend hervormingen én extra investeringen nodig zijn.

Piet Verbeest

Frank Vandenbroucke lag begin 2004 als federaal minister van Werk aan de basis van de invoering van de dienstencheques. Momenteel zijn ruim 130.000 - vaak laaggeschoolde - mensen in de sector actief. Het systeem mag dus zonder meer een groot succes worden genoemd. Maar volgens Frank Vandenbroucke - tegenwoordig hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam - dringt na 14 jaar een hervorming zich wel op: "Om het systeem voor de overheid betaalbaar te houden, moet de fiscale aftrek voor de gebruikers geleidelijk worden afgebouwd. Daarnaast moeten we de prijs van de cheque en de huidige subsidiëring van de dienstenchequebedrijven per gewerkt uur voor eens en altijd bevriezen. Ter compensatie mogen de bedrijven dan zelf een meerprijs aanrekenen aan de gebruiker en moet de overheid een forse toelage voorzien voor de aanwerving van mensen die enige tijd in de Belgische werkloosheid of bijstand zitten. Om dat allemaal mogelijk te maken, moeten er dus nogal wat taboes sneuvelen. Maar in de huidige vorm schiet het systeem zijn oorspronkelijke doel stilaan voorbij. De sterkste positieve impuls voor de tewerkstellingskansen van laaggeschoolden ligt intussen namelijk ver achter ons."

Algemeen vindt Frank Vandenbroucke het voor de positie van de laaggeschoolden een goede zaak dat de federale regering in het kader van de zogenaamde taxshift de lastenverlaging voor lage lonen uiteindelijk toch heeft versterkt: "Daarnaast heeft de Vlaamse Regering nog een doelgroepmaatregel uitgewerkt voor 25-55-jarigen met een zwak arbeidsmarktprofiel. Helaas blijft de financiële stimulans voor de werkgevers vrij beperkt. Er moet veel meer gebeuren om de kansen van laaggeschoolden structureel te verhogen. Momenteel bengelen we dat betreft in Europa helemaal aan het staartje en er is weinig reden om aan te nemen dat dit snel zal veranderen. En dat is doodjammer: vooral de jongere laaggeschoolden dreigen in onze hedendaagse maatschappij in groeiende mate gemarginaliseerd te worden, omdat het hen zelfs aan de meest elementaire competenties ontbreekt."

Arbeidsmarkt in cijfers

In 2016 was 34,4% van de Belgen ouder dan 14 laaggeschoold. De middengeschoolden (35,7%) vormden de grootste groep, de hooggeschoolden (29,9%) de kleinste. Die twee laatste categorieën nemen wel langzaam maar zeker toe.

België scoort met 8,8% laaggeschoolde 18-24-jarigen beter dan het Europees gemiddelde (10,7%) maar met 24,9% laaggeschoolde 25-64-jarigen slechter dan het Europees gemiddelde (23,1%).

Het armoederisico onder de laaggeschoolden op actieve leeftijd steeg van 18,8% in 2006 tot 30,7% in 2016. Dat is vijfmaal meer dan bij de hooggeschoolden en ruim het dubbele van de middengeschoolden.

Liefst 800.000 Vlamingen (1 op de 8) zijn laaggeletterd. Concreet gaat het om 26% van de ouderen (55-64 jaar) en om 9% van de jongeren (16-24 jaar).

34% van de laaggeschoolden is ook laaggeletterd.

De gemiddelde werkzaamheidsgraad in België ligt met 67,7% een stuk lager dan het Europese gemiddelde (71%). Die lage score is vooral te wijten aan de laaggeschoolden (45,6% tegenover 53,6% in Europa). Bij de middengeschoolden is het verschil al een stuk kleiner (67,7% tegenover 71,6% in Europa). Bij de hooggeschoolden is het verschil bijna volledig weggefietst (82,2% tegenover 83,4% in Europa).

Lees ook:

‘Jobs, jobs, jobs’ geen wondermiddel tegen langdurige werkloosheid

Verdien een goed loon, ook zonder hoger diploma

Werk jij al je hele leven in dezelfde sector? Als je verandert kan je 500 euro meer verdienen

Bron: vacature.com.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234