Zaterdag 24/07/2021

Europese gps is volledig de weg kwijt

Aan de lijdensweg van het Europese satellietnavigatiesysteem Galileo lijkt maar geen einde te komen. De Europese Commissie verwacht dat het hele project meer zal kosten, dat het langer duurt voordat het af is en dat het voor lange tijd verlieslatend zal zijn.

De ontwikkeling, de bouw en de werking van het navigatiesysteem zou de Europese belastingbetaler in de komende 20 jaar zeker 20 miljard euro kosten.

In 2008 werden de kosten voor Galileo nog op enkele miljarden euro geschat. Daarna deden bedragen van 5 en zelfs 10 miljard euro de ronde en nu berichtte Financial Times Deutschland dat het volledige prijskaartje kan oplopen tot 20 miljard euro.

De krant baseerde zich voor haar informatie op een document van de Duitse regering, dat verwees naar nieuwe cijfers over het hele project van de Europese Commissie. De dagelijkse leiding van de Europese Unie gaf al schoorvoetend toe dat het navigatiesysteem pakken meer zal kosten dan aanvankelijk was begroot.

De Europese Unie zette in 2001 het licht op groen voor Galileo. Het project werd toen gelanceerd als Europese tegenhanger van het Amerikaanse gps-systeem. Galileo moest Europa onafhankelijk maken van de Amerikaanse satellieten, die door het Pentagon, het Amerikaanse ministerie van Defensie, worden gecontroleerd.

Wat volgde was een lange lijdensweg. Er volgde een jarenlange strijd tussen verschillende industriële consortia. Maar toen bleek dat er geen winst te realiseren viel met het hele project haakten de betrokken bedrijven af. Galileo leek een doodgeboren kind. In 2008 beslisten de EU-lidstaten toch door te zetten met het project en de Europese Unie de rekening te laten betalen.

Eigenlijk had het hele systeem met 30 navigatiesatellieten al volledig af moeten zijn. Vervolgens werd 2013 als einddatum opgeschreven. Nu zou het systeem ten vroegste in 2017 operationeel zijn oftewel tien jaar later dan aanvankelijk gepland.

En intussen explodeert het kostenplaatje van het hele project. De ontwikkeling van Galileo was begroot op 1,1 miljard euro. Dat is nu 1,8 miljard euro. De bouw van het systeem zou aanvankelijk 3,4 miljard euro kosten. Daar zou nu de helft - 1,5 en 1,7 miljard euro - bijkomen. De echte zware kosten moeten nog komen wanneer het systeem in gebruik wordt genomen.

Zelfs als het navigatiesysteem bij de start direct kan worden ingezet en het 100 miljoen euro aan inkomsten genereert, moet er jaarlijks nog 750 miljoen euro worden bijgelegd. Tot dusver was ervan uitgegaan dat het systeem zichzelf zou kunnen bedruipen eens het operationeel zou zijn.

Nieuwe discussies

Als gevolg van de nieuwe cijfers zouden de Europese belastingbetalers de komende 20 jaar 20 miljard euro moeten betalen voor ontwikkeling, bouw en de werking van het systeem, zo blijkt uit het document van de Duitse regering, dat voor het eerst inzicht geeft in het volledig kostenplaatje van het Galileoproject.

De nieuwe cijfers zullen ongetwijfeld leiden tot nieuwe discussies over het project. Zeker nu lidstaten zware inspanningen moeten leveren om te besparen en niet happig zijn om meer middelen aan Europa af te dragen. Hamvraag is hoeveel de EU bereid is te betalen om onafhankelijk te worden op het vlak van satellietnavigatie. Veel zal afhangen van de vraag hoeveel Europese legers zullen overschakelen naar het Europese systeem zodra dat operationeel is. Galileo belooft veel preciezer te zijn dan het huidige gps-systeem maar ook de nieuwe versie van de Amerikanen belooft nauwkeuriger te werken. De lancering van de eerste twee satellieten door de Europese ruimtevaartorganisatie ESA is over een jaar gepland. Wordt ongetwijfeld vervolgd.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234