Donderdag 08/12/2022

Europees Hof voor de Mensenrechten steunt verbod op islamitische kledij

'Verbod moslimkledij is niet in strijd met godsdienstvrijheid'

Turkse universiteiten mogen studentes met hoofddoek weigeren

Studentes met hoofddoek kunnen voortaan geweigerd worden op Turkse universiteiten. Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens besliste gisteren dat het hoofddoekverbod in Turkije niet strijdig is met de vrijheid van godsdienstbeleving.

Brussel

Eigen berichtgeving

Ayfer Erkul

Veel Turkse studentes met hoofddoek die de afgelopen jaren hun studies moesten onderbreken of stopzetten, hadden al hun hoop gezet op deze beslissing van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. De zaak die gisteren werd afgesloten, werd in juli 1998 aangespannen door de toen 25-jarige Leyla Sahin. In 1999 verhuisde Leyla Sahin naar Wenen, waar ze haar medische studies voortzette.

Sahin, die naar eigen zeggen zonder problemen met hoofddoek vier jaar geneeskunde had gestudeerd aan de universiteit van Bursa, schreef zich in augustus 1997 in aan de medische faculteit van de universiteit in Istanbul. Daar kon ze tot februari 1998, eveneens zonder problemen, de cursussen volgen met bedekt hoofd. Maar op 23 februari 1998 stelde het rectoraat een circulaire op waarin herinnerd werd aan het verbod op islamitische klederdracht en baarden. Daardoor werd Leyla Sahin, net als honderden andere studentes met hoofddoek, voortaan de toegang geweigerd tot cursussen en examens. Ze kreeg ook een aantal waarschuwingen en schorsingen nadat ze had meegedaan aan demonstraties tegen het verbod. Sahin ving bot bij het Turkse gerecht en trok daarom naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg. Ze stelde dat in haar geval artikel 9 van het Europees Verdrag van de Rechten van Mens, dat onder meer vrijheid van religie en godsdienstbeleving garandeert, werd geschonden.

Het hof besliste gisteren anders en zegt dat er geen sprake is van een schending van artikel 9. In zijn motivering verwijst het hof uitdrukkelijk naar de groei van het fundamentalisme in Turkije. "In een land als Turkije kunnen universiteiten maatregelen nemen om te voorkomen dat bepaalde fundamentalistische religieuze bewegingen druk uitoefenen op studenten. Die maatregelen kunnen gerechtvaardigd worden onder artikel 9." Het hof volgt ook de argumentatie van de Turkse staat dat seculariteit een garantie is voor democratische waarden, het principe dat godsdienstvrijheid onschendbaar is en dat alle burgers gelijk zijn voor de wet. Het hof aanvaardt dat "deze notie van seculariteit nodig kan zijn voor de bescherming van de democratie in Turkije".

Vraag is hoe er in Turkse regeringskringen zal worden gereageerd op de beslissing van het Europees Hof. Sinds Leyla Sahin haar zaak aanspande tegen de Turkse staat, is er in Turkije veel veranderd op politiek vlak. De islamitische AKP verving in november 2002 een tripartite van links en rechts-nationalistische partijen, die een verbod op hoofddoeken in openbare instellingen nauwgezet liet naleven.

De AKP heeft zich altijd op de vlakte gehouden en zich nooit strikt tegen hoofddoeken uitgesproken. Veel vrouwen van regereringsleden dragen zelf een hoofddoek, wat vorig jaar bijna voor een politieke crisis zorgde toen de seculiere president hen niet had uitgenodigd voor een officiële receptie in het parlement.

De verandering in het politiek landschap had ook gevolgen voor hoofddoekzaken bij rechtbanken. Soms zelfs vervelende. Zo moest Hayrünisa Gül, de vrouw van de huidige minister van Buitenlandse Zaken, Abdullah Gül, enkele maanden geleden haar klacht intrekken. "Nadat mijn man minister werd, kwam ik in de moeilijke positie zowel eiser als verdediger te zijn", verklaarde ze. Gül wilde zich in 1998 inschrijven aan de universiteit van Ankara om Arabische literatuur te studeren. Maar toen ze een foto met hoofddoek afgaf, werd ze geweigerd.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234