Dinsdag 22/09/2020

Medicatie

Europa opent deur naarbetaalbare medicijnen

Beeld Franky Verdickt

Het Europees Parlement buigt zich vandaag over een resolutie om geneesmiddelen betaalbaar te houden. Komt de tekst erdoor, dan moet de Commissie hier werk van maken. "Dit is de enige manier om farmabedrijven te doen inbinden."

Een borstkankertherapie van 100.000 euro, een medicijn tegen hepatitis C dat per drie maanden 41.000 euro kost of weesgeneesmiddelen die de ziekteverzekeringen miljoenen lichter maken: farmabedrijven vragen soms buitensporige prijzen voor hun nieuwe producten. Niet alleen in ons land zorgde dat de voorbije jaren voor verhitte discussies, ook andere Europese lidstaten zien op die manier de druk op hun sociale zekerheid toenemen. Want terwijl patiënten die nieuwe geneesmiddelen nodig hebben, kunnen overheden die kosten almaar moeilijker dragen.

Iets wat ze ook binnen Europa beseffen. Om die reden werkte de Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid (ENVI) van het EU-Parlement een rapport uit. Daarin staat onder meer dat de hoge prijzen die farmabedrijven op dit moment vragen voor medicijnen niet in verhouding staan met de kosten die ze er zelf in hebben gestoken.

Transparantie

Volgens het rapport moet er meer transparantie komen. Zo moet het niet alleen duidelijk zijn hoeveel geld farmabedrijven in een nieuw product stoppen, maar ook hoeveel publieke gelden erin zijn geïnvesteerd. Niet zelden gebeurt het onderzoek in universitaire centra, waardoor de overheid op die manier eigenlijk al meebetaalt. Alleen worden die investeringen aan de onderhandelingstafel nooit in rekening gebracht. 

Verder pleit de commissie voor een sterkere Europese samenwerking. Pas als alle Europese spelers samen de onderhandelingen voeren, kunnen ze wegen op de onderhandelingen over de prijs. Daarnaast moet er ook werk gemaakt worden van een nieuw systeem van intellectuele eigendomsrechten op innovatie en kunnen nieuwe geneesmiddelen enkel maar ‘innovatief’ genoemd worden als ze beantwoorden aan bepaalde criteria.

In een brief aan alle Belgische leden van het Europees Parlement vraagt Test-Aankoop, samen met de mutualiteiten, Ligue des Usagers des Services de Santé (LUSS) en Dokters van de Wereld om het rapport vandaag goed te keuren. “Dit is een belangrijke stap naar eerlijke prijzen voor geneesmiddelen”, zegt Simon November van Test-Aankoop. “De resolutie is weliswaar niet afdwingbaar, maar zodra het parlement zijn zegen geeft, is de Commissie verplicht om hier iets mee te doen. Dan móét Europa handelen.”

Geheime contracten

Op dit moment is het vaak helemaal niet duidelijk hoe de prijs van medicijnen precies bepaald wordt. Regelmatig sluiten farmabedrijven geheime contracten hierover met de overheid. Vorig jaar wou het Federaal Kenniscentrum nog de impact van die contracten op de volksgezondheid onderzoeken, maar Pharma.be torpedeerde de studie.

Experts zijn het er al veel langer over eens dat de woekerprijzen een Europese aanpak nodig hebben. Minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) deed als eerste een poging, door enkele jaren geleden het Benelux-initiatief te lanceren voor weesgeneesmiddelen. Op die manier zat België niet meer alleen aan de onderhandelingstafel met de farma-industrie, maar ook Nederland en Luxemburg. Vorig jaar kwam daar nog Oostenrijk bij.

Maar een echte doorbraak is pas mogelijk als alle lidstaten samenspannen, meent Xavier De Bethune, medisch directeur van Dokters van de Wereld. “We gaan het niet oplossen door louter de farmabedrijven op de vingers te tikken”, zegt hij. “We hebben een heel nieuw Europees systeem nodig om de prijs van medicijnen te bepalen. Dat is de enige manier om de industrie te doen inbinden.”

Pharma.be vindt het naar eigen zeggen een goede zaak dat de resolutie het debat aanscherpt. Wel benadrukt de koepelorganisatie dat een aantal aanbevelingen in het rapport al “ingebakken zijn in het Belgisch gezondheidszorgsysteem".

Beeld Jan Straetmans
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234