Dinsdag 29/09/2020

Europa haalt banden aan met voormalige sovjetrepublieken

Het gaat om de inmiddels onafhankelijke landen Moldavië, Wit-Rusland, Oekraïne, Georgië, Armenië en Azerbeidzjan. Het Tsjechische EU-voorzitterschap heeft zich uitgeput in verklaringen om uit te leggen dat dit géén anti-Russisch initiatief is.

Het gaat stuk voor stuk om economische probleemgebieden, die Rusland nog steeds als zijn achtertuin beschouwd en die de EU vooral interesseren omdat zij kunnen meehelpen westelijk Europa wat losser te maken van de machtspositie die Rusland door zijn gasexport heeft. Niet voor niets volgt vandaag in Praag nog een ‘energietop’ waar de EU het met de zes zal hebben over de opening van een “zuidelijke corridor” - de lang geplande Nabucco-pijplijn - voor het transporteren van gas uit de Kaspische regio naar de EU.

‘Niet tegen Rusland’

Er is op de stichtingsdag van het partnerschap alvast 600 miljoen euro uitgetrokken die meteen zullen worden aangewend voor steun aan democratische hervormingen, economische integratie en energieveiligheid in de zes landen. De Tsjechische vicepremier Alexandr Vondra, wiens land nu EU-voorzitter is, zei snel: “Dit is niet anti-Russisch. De zes zijn onze buren in het oosten en wij hebben er alle belang bij dat zij stabiel en welvarend zijn. Dit is een aanbod en krachtvertoon van de EU.” Hij werd bijgetreden door andere EU-kopstukken.“Als we geen stabiliteit uitvoeren, zullen we instabiliteit invoeren”, zo schetste de Zweedse premier Fredrik Reinfelt de inzet. “Het is belangrijk dat we onze fundamentele opvattingen over mensenrechten, de rechtsstaat en de vreedzame oplossing van conflicten delen en uitdragen”, voegde de Duitse bondskanselier Angela Merkel toe.Het oostelijke partnerschap is eigenlijk een initiatief van de EU-leden Zweden en Polen en zij zien dat als een soort tegenwicht voor het Franse initiatief van de bundeling van de Middellandse Zee-staten. Frankrijk en Groot-Brittannië zijn niet naar Praag gegaan en Bulgarije en Roemenië zijn gegriefd omdat ze het plan als een aanslag op hun eigen Zwarte Zee-project beschouwen.Rusland heeft redelijk gematigd gereageerd, wellicht ook omdat het niet over militaire samenwerking gaat. Op dat vlak is Moskou momenteel alleen maar woest over de NAVO-manoeuvres in Georgië - die gisteren ook begonnen zijn - en over de plannen van Georgië en Oekraïne om zo snel het gaat lid te worden van de NAVO. De Russische minister van Buitenlandse Zaken, Sergej Lavrov, die de krasse taal niet schuwt, zei dat hij wel wilde geloven dat de EU niet van plan is een machtsbasis aan de grenzen van Rusland te installeren. Hij zei zelfs: “Er zijn er altijd die beweren dat je ofwel voor Rusland ofwel voor de EU moet zijn, maar zo zijn wij niet.”Wit-Rusland was aanwezig hoewel het jarenlang overhoop heeft gelegen met de EU en nog altijd beschouwd wordt als de ‘laatste dictatuur’ in Europa. Om niemand te bruuskerenWie er wel was, was de Georgische president Michail Saakasjvili, hoewel het in zijn land uitermate onrustig is. Bij de jongste betoging tegen de president is de politie blijkbaar bijzonder brutaal tegen de oppositie tekeer gegaan. In de hoofdstad Tbilisi zijn tientallen gewonden gevallen bij het brutale politieoptreden.De Georgische oppositie blijft er bij dat ze haar acties voortzet tot de president is opgestapt. Een woordvoerder van de oppositie zei gisteren: “In dit land wordt alles uitsluitend door hem beslist, dus heeft het geen zin dat we met iemand anders praten. Hij moet vervroegde verkiezingen uitschrijven en die zal hij niet winnen en dan moet hij maar opstappen.” De insinuatie dat Rusland met de hulp aan Georgische militairen een staatsgreep heeft willen plegen, is door veel Georgiërs weggelachen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234