Zaterdag 28/11/2020

Griekse crisis

Eurolanden wijzen Griekse vraag noodsteunpakket af

De regering-Tsipras vroeg vandaag om extra hulp maar werd vooral op onbegrip onthaald in de eurogroep.Beeld AP

De eurolanden en Griekenland leken verzeild te zijn geraakt in een impasse over de Griekse schuldenlast op de dag dat het land een schuld van 1,6 miljard euro bij het IMF moest aflossen. De eurolanden hebben een nieuw Grieks voorstel voor een derde steunpakket afgewezen. Intussen hebben de Grieken het IMF om betalingsuitstel gevraagd. Hier herleest u de laatste ontwikkelingen.

IMF bevestigt dat Griekenland niet heeft betaald

Griekenland heeft inderdaad niet aan de aflossingsplicht van het International Monetair Fonds voldaan, bevestigde een woordvoerder van het IMF na het aflopen van de deadline. Het IMF zegt ook dat Griekenland om uitstel van betaling heeft gevraagd. Het bestuur zal het verzoek bekijken, luidt het.

Het IMF maakt geen melding van eventuele sancties tegen het land.

22u52 - Griekenland vraagt IMF om uitstel van betaling

Griekenland heeft het Internationaal Monetair Fonds (IMF) om uitstel gevraagd voor de betaling van de bijna 1,6 miljard euro die het land tegen middernacht had moeten betalen. Dat heeft de Griekse vicepremier Yannis Dragasakis gezegd in een interview op de staatszender RTE. "We hebben bij het IMF een aanvraag ingediend opdat de instelling de betaling zou uitstellen tot november."

Het IMF had de Grieken al uitstel gegeven en toestemming verleend om alle betalingen voor juni te bundelen op het einde van de maand.

Ondertussen blijkt dat Griekenland zou hebben voorgesteld om het zondag geplande referendum op te schorten indien de onderhandelingen met de internationale schuldeisers heropgestart zouden worden. De Griekse minister van Financiën Yanis Varoufakis zou dat aan zijn collega-ministers hebben voorgesteld tijdens de teleconferentie van de Eurogroep, zo schrijven althans de Maltese krant Times of Malta en de Duitse krant die Welt.

Grieks financiënminister Yanis Varoufakis.Beeld AP

22u47 - Fitch verlaagt Griekse rating

Het ratingbureau Fitch heeft de kredietwaardigheid van Griekenland met een trap verlaagd, van 'CCC' tot 'CC'. Fitch haalt de mislukking van de onderhandelingen met de schuldeisers en het aangekondigde referendum aan als redenen voor de verlaging.

Gisteren had kredietbeoordelaar Standard & Poor's (S&P) de rating van Griekenland al verder verlaagd, van 'CCC' naar 'CCC-'.

Beeld REUTERS

22u22 - Burgemeester Athene vraagt Tsipras op te stappen

Op de demonstratie van ja-stemmers heeft de burgemeester van Athene, George Kaminis, Alexis Tsipras opgeroepen om op te stappen, zodat er ruimte is voor "fris nieuw leiderschap". Kaminis is een van de voorlopers in de Griekse pro-Europa beweging. Eerder noemde hij het geplande referendum een "schande voor de democratie".

22u05 - "Onmogelijk om voorstel op zo korte termijn te analyseren"

Volgens minister van Financiën Johan Van Overtveldt was het voor de eurogroep "onmogelijk om op dergelijke korte termijn de nieuwe voorstellen van de Griekse regering te analyseren". Dat zegt hij nadat de eurogroep vanavond een conference call heeft gehouden over de vraag van de Griekse regering om een nieuw steunprogramma via het noodfonds ESM. Die vraag kwam eerder op de dag binnen. Vanavond om middernacht loopt het huidige, tweede steunprogramma voor Griekenland af, zegt Van Overtveldt. "Daar verandert niets aan."

Eurogroep-voorzitter Jeroen Dijsselbloem laat intussen weten dat er morgen om 11.30 uur een nieuwe teleconferentie van de eurogroep plaatsvindt over Griekenland.

21u38 - "Eerst het referendum, daarna verder praten"

Dat de eurogroep het verzoek van Tsipras heeft afgewezen, betekent niet dat de ministers van Financiën afwijzend tegenover een derde steunpakket in het algemeen staan, zo meldt minister Jeroen Dijsselbloem aan Reuters. Zo'n pakket wordt echter pas bespreekbaar na het referendum van zondag, aldus de voorzitter van de eurogroep. Eerder vanavond liet Angela Merkel hetzelfde geluid horen.

In eerste instantie schoot het plotseling aangekondigde referendum (en Tsipras' nee-advies) veel geldschieters in het verkeerde keelgat, maar nu lijkt het devies: eerst dat referendum, daarna praten we pas over extra geld.

Ook waarschuwde Dijsselbloem dat een nieuw steunpakket mogelijk gepaard gaat met nog strengere hervormingseisen. Of Athene daarmee akkoord gaat, is nog maar de vraag. De huidige hervormingen waren voor premier Tsipras al onbespreekbaar.

Yanis Varoufakis en Jeroen Dijsselbloem.Beeld AP

21u07 - "Veel onbegrip over amateurisme Griekenland"

De ministers van Financiën van de eurozone reageren zeer terughoudend op het verzoek van de Griekse regering om een nieuw steunprogramma. "Er was op de eurogroep veel onbegrip voor de manier van werken van de Griekse regering, om niet te zeggen het amateurisme", zegt een goede bron.

De Griekse minister Yanis Varoufakis beloofde dat er in de loop van de avond een tweede brief aankomt met nieuwe hervormingsvoorstellen. Voorzitter Jeroen Dijsselbloem organiseerde om 19 uur een conference call van de eurogroep. De ministers bogen zich over de verrassende vraag van de regering in Athene om een nieuw akkoord te sluiten met het Europese noodfonds ESM. De aanvraag per brief kwam er enkele uren voordat het tweede programma afloopt.

De eurogroep legde minister Varoufakis uit dat een noodhulp van het ESM "niet zomaar" te verkrijgen is. Er is een uitgebreid onderzoek naar de financiële en schuldsituatie van het land nodig, legden de ministers van Financiën uit. "Ze vroegen hem ook waarom die aanvraag vandaag gedaan werd. Waarom bijvoorbeeld niet afgelopen zaterdag? Of nog een week eerder?", reconstrueert een ingewijde.

Varoufakis kondigde aan dat de regering deze avond nog een tweede brief zal sturen met nieuwe voorstellen voor economische hervormingen, die nieuwe financiële steun mogelijk moeten maken. "Daarop schoten verschillende ministers in een colère", zegt de ingewijde. Ze maakten zich kwaad over het onsamenhangende verhaal van de Grieken. "Er was veel onbegrip voor de manier van werken van de Griekse regering, om niet te zeggen het amateurisme", klinkt het.

Verscheidene ministers hebben naar verluidt het gevoel dat de strategie van Varoufakis past in de campagne van de Griekse regering in de aanloop naar het referendum van zondag. Ze denken dat Athene een nieuw voorstel wil lanceren waarvan het achteraf kan zeggen dat het afgeschoten werd door de eurogroep. "Deze regering lijkt de eurogroep meer bezig met haar eigen overleven dan met het Griekse volk", luidt het scherp.

Morgen houdt de eurogroep een nieuwe conference call. Die zou om 10 uur van start gaan, maar die timing kan nog wijzigen.

De belofte van Varoufakis dat er een tweede Griekse brief met vraag om steun zou komen, viel niet in goede aarde bij de eurogroep.Beeld AP

20u28 - 20.000 mensen betogen in Athene voor "ja" bij referendum

In de Griekse hoofdstad Athene hebben zich vanavond volgens de politie minstens 20.000 mensen op straat verzameld om hun steun te betuigen voor een "ja" tijdens het referendum van zondag omtrent de hulp voor Griekenland.

De betogers zijn voornamelijk tegenstanders van de linkse regering van premier Alexis Tsipras. Zij bliezen verzamelen op het plein voor het parlement na een oproep van een initiatief met de naam "Wij blijven in Europa". Ze vrezen voor een uittrede van Griekenland uit de eurozone.

Maandag betoogden op dezelfde plaats meer dan 13.000 aanhangers van een "neen".

Het Griekse woord voor 'ja' prijkt op talrijke banners tijdens een pro-europese betoging voor het Griekse parlementsgebouw in Athene.Beeld REUTERS

20u21 - Eurolanden wijzen Grieks verzoek af

De eurolanden hebben het verzoek van Griekenland voor een derde steunpakket en een herstructurering van de schulden afgewezen. Deze avond vergaderden de ministers van Financiën van de eurolanden (de eurogroep) telefonisch met elkaar.

Ook een verlenging van het nog tot middernacht lopende programma is niet meer mogelijk, lieten meerdere ministers na afloop van het gesprek via Twitter weten.

19u00 - "Grieken vragen 29 miljard euro"

De Griekse regering vroeg de eurolanden vandaag om een derde noodsteunpakket en een korte verlenging van het huidige pakket. Maar om welke bedragen gaat het eigenlijk? 29,1 miljard euro, zo blijkt uit een brief die de Britse krant Financial Times in handen heeft. Voor dit jaar zou Athene 12,3 miljard euro nodig hebben en voor 2016 en 2017 respectievelijk 7,2 en 9,6 miljard euro.

18u32 - Griekse crisis houdt beurzen onder druk

De Europese aandelenbeurzen verloren vandaag verder terrein na de stevige koersverliezen een dag eerder, toen de escalatie van de Griekse schuldencrisis voor veel onrust zorgde. Het blijft de vraag of Brussel en Athene er in slagen een uitweg uit de impasse te vinden.

De Bel20-index zakte 1,28 procent tot 3.574,70 punten. In Amsterdam sloot de AEX-hoofdindex 1 procent lager op 472,58 punten. De MidKap eindigde 0,5 procent in de min op 707,94 punten. De toonaangevende graadmeters in Frankfurt, Londen en Parijs gingen met verliezen tussen de 1,3 en 1,6 procent de handel uit.

Beeld PHOTO_NEWS

18u15 - Eurogroep over extra geld: "No way"

Er is 'geen enkele manier' dat de eurolanden geld vrijmaken zodat Griekenland om middernacht kan voldoen aan de cruciale betaling aan het IMF. 'No way', aldus een niet nader genoemde functionaris van de eurogroep tegen persbureau Reuters.

Een andere betrokkene zei volgens Reuters eveneens dat er geen sprake is van een onmiddellijke vrijlating van fondsen.

De ministers van Financiën van de eurozone houden vanavond om 19 uur via een teleconferentie spoedberaad over een nieuw Grieks verzoek om financiële steun.

17u57 - Merkel wil eerst referendum afwachten

Volgens persbureau AFP wil Angela Merkel voor het referendum van aanstaande zondag niet over een nieuw steunpakket onderhandelen. De bondskanselier zou dat hebben aangegeven in een ontmoeting met partijleden. "Vóór het referendum kunnen we als Duitsland geen nieuw verzoek voor steun bespreken", zei ze volgens een anonieme bron.

Volgens journalist Ryan Heath van Politico is Duitsland niet het enige land dat weinig enthousiast is over het verzoek om een nieuw steunpakket. "Op dit punt in de onderhandelingen zijn veel landen tegen nieuw geld en nieuwe steun voor Griekenland."

17u26 - Met deze A4 hoopt Tsipras op redding voor zijn land

Het voorstel waarmee Grieks premier Tsipras een tweejarig reddingsplan voor zijn land probeert te bewerkstelligen, is bepaald geen lijvig document. Het gaat om een A4'tje waarmee Griekenland een ultieme poging op redding onderneemt.

Rechts kan u het document downloaden.

Deze A4 bevat het ultieme Griekse reddingsvoorstel.Beeld kos

Coup de théâtre

Griekenland vraagt voor de derde keer een reddingsplan bij het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM) om uit de schuldencrisis te komen. Wat zijn de slaagkansen? We vroegen het aan topeconoom en De Morgen-columnist Paul De Grauwe - die deze ochtend deze opiniebijdrage in De Morgen publiceerde.

"Dat de vraag vandaag zou komen had ik niet verwacht, maar het verwondert mij geenszins", zegt hij in een reactie. "Er is al zoveel coup de théâtre geweest."

"Alles hangt af van de wil van de betrokkenen om nog tot een akkoord te komen en onder welke voorwaarden dat zal gebeuren", weet De Grauwe.

"Ik vrees voor een te harde opstelling bij de schuldeisers. Men drijft de Grieken de afgrond in, tot ze tot inkeer komen. Als er nu weer andere harde maatregelen bijkomen, staan ze over zoveel maanden terug bij af." Lees het volledige gesprek met Paul De Grauwe. (SF)

Beeld Tim Dirven

16u40 - Ministers eurozone bespreken vanavond nieuw steunpakket

De ministers van Financiën van de eurozone bespreken vanavond om 19 uur het voorstel van Griekenland om voor de derde keer een steunpakket toe te kennen.

16u25 - Komt Tsipras te laat met vraag voor nieuw steunpakket?

Experts gingen er altijd al wel van uitgingen dat Griekenland een derde steunpakket nodig zou hebben, weet Peter Spiegel van The Financial Times. Maar door het gesteggel over het tweede pakket, werd dat nog niet concreet.

Volgens Spiegel had Tsipras in januari al het tweede steunpakket af moeten laten lopen, om toen al een derde aan te vragen. "Toen was er veel minder vijandigheid." Maar hij bestempelt het nieuwste voorstel van de Grieken toch als "slim".

15u35 - Griekenland doet voorstel voor tweejarig reddingsplan

Griekenland heeft een voorstel voor een tweejarig reddingsplan gedaan bij het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM) om uit de schuldencrisis te komen. Met de steun die het land ontvangt vanuit het permanente financiële noodfonds, dat leningen verstrekt aan EU-lidstaten, wil Griekenland haar "financiële behoeften volledig dekken", zo zegt de regering in een verklaring.

De financiële noden zouden daarbij gedekt worden door een "parallelle schuldherschikking", meldt Reuters. Op die manier kan Griekenland langs het Internationaal Monetair Fonds gaan, al werkt het ESM wel nauw samen met het IMF.

Het voorstel maakte de Griekse overheid zojuist wereldkundig via een verklaring. Het land heeft het voorstel naar haar schuldeisers gestuurd. Afhankelijk op hoe zij nu reageren kan dit een zeer belangrijke ontwikkeling worden, maar kan het even goed snel weer worden afgeschoten. Griekenland heeft immers al twee steunpakketten van het ESM gehad en aast nu dus op een derde.

15u32 - Tsipras belde met Europese leiders

De Griekse premier Alexis Tsipras heeft vandaag opnieuw contact gehad met Europese leiders, zo is vernomen uit Griekse regeringskringen.

Over de inhoud van de gesprekken raakte niets bekend. Zo blijft onduidelijk of de regering in Athene zou ingaan op de ultieme bemiddelingspoging die Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker maandagavond ondernam.

Tsipras en Juncker bij een eerdere ontmoeting. Zien de twee elkaar vandaag opnieuw?Beeld PHOTO_NEWS

15u01 - Schäuble: "Neen-stem hoeft niet tot Grexit te leiden"

Duits minister van Financiën Wolfgang Schäuble gelooft dat Griekenland voorlopig in de eurozone kan blijven, ook als zondag bij het referendum een neen-stem uit de bus komt. Dat schrijven Bloomberg en Reuters op basis van een gesloten bijeenkomst met Duitse wetgevers.

Een dergelijke uitspraak toont aan dat Duitsland uitgaat van een neen-stem en dat beleidsmakers zich voorbereiden op een Griekse weigering van het voorstel. Schäuble zei volgens de aanwezigen dat Griekenland in dat geval ongeveer 32 miljard euro Europese steunfinanciering kan binnenhalen om zijn economie weer op gang te trekken.

Schäuble zou er ook gezegd hebben dat dat de Europese Centrale Bank zou doen wat nodig is om de euro te beschermen als de Grieken tegen het voorstel van de geldschieters stemmen op 6 juli.

De Duitse financiënminister wou geen commentaar geven aan Bloomberg.

Duits minister van Financiën Wolfgang Schäuble.Beeld EPA

14u09 - Merkel: "De deur staat open"

De Duitse bondskanselier Angela Merkel heeft nu ook gereageerd op de beweging in Brussel rond de onderhandelingen over de Griekse schuldencrisis. De deur staat volgens haar open voor gesprekken, maar van een doorbraak is nog geen sprake, zegt ze tegen persbureau AP. Ook na de deadline om 00.00 uur vannacht kan er nog gepraat worden, aldus de bondskanselier.

Merkel is verder niet op de hoogte van een nieuw voorstel dat op tafel zou liggen, zegt ze verder tegen Reuters. Ook niet van het last-minute voorstel dat EC-voorzitter Juncker gisternacht bij de Grieken in de bus zou hebben gegooid. 'Voor zover ik weet, heeft de EC afgelopen vrijdag het laatste voorstel gedaan.'

Beeld AP

13u45 - Al 64.000 euro voor Griekenland

Zelf bijdragen aan een oplossing voor de Griekse crisis? Dat kan nu ook via crowdfundingwebsite Indiegogo, waar de 29-jarige Thom Feeney een actie is gestart om Griekenland uit de nood te helpen. Het is nog ver verwijderd van de 1,6 miljard euro die vanavond betaald moet zijn, maar het is een begin. "Europa heeft ruim 500 miljoen inwoners", schrijft Feeney. "Als we allemaal een paar euro inleggen, lukt het hopelijk om Griekenland weer op de rails te krijgen.

U hoeft het trouwens niet voor niets te doen: voor 3 euro krijgt u een postkaartje van Alexis Tsipras, voor 6 euro een slaatje met feta en olijven, voor 10 euro een fles ouzo, voor 25 euro een fles Griekse wijn en voor 160 euro al het vorige samen in een mooi gepresenteerde mand. Voor 5.000 euro hebt u een reis voor twee naar Athene in handen. Voor 1 miljoen euro de eeuwige dankbaarheid van de rest van Europa en vooral dan de Grieken.

Beeld Indiegogo

13u30 - Varoufakis: "We betalen niet"

De Griekse minister van Financiën Varoufakis heeft zojuist bevestigd dat Griekenland vandaag niet 1,6 miljard euro zal overmaken aan het IMF. Daarmee zal om 00.00 uur de deadline verlopen voor verlegening van het Griekse steunpakket. Dat meldt persbureau AP.

Beeld AP

13u10 - Contact tussen Juncker en Tsipras, maar geen 'nieuw' voorstel

De Griekse premier Tsipras belde gisterenavond met Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker. Dat meldt Margaritis Schinas, woordvoerder van de Europese Commissie, tijdens een persconferentie in Brussel. Volgens de woordvoerder heeft Tsipras Juncker zelf gecontacteerd. De Commissievoorzitter zou de Griekse premier in het telefoongesprek "de contouren" van een ultieme deal met Griekenland geschetst hebben. Dinsdag omstreeks 12.30 uur had de Commissie nog steeds geen reactie uit Athene ontvangen, aldus de zegsman.

Juncker heeft Tsipras duidelijk gemaakt dat een noodlening vandaag alleen nog mogelijk is als de Griekse regering alsnog het voorstel van de geldschieters van afgelopen vrijdag accepteert en campagne gaat voeren voor een 'ja' bij het referendum van zondag. Juncker heeft volgens zijn diensten dus geen nieuw voorstel gedaan, maar het aanbod van vrijdag herhaald.

Griekenlands hoofdonderhandelaar, Euclid Tsakalotos, zou verklaard hebben dat Griekenland bereid is zijn stemadvies te herzien, "indien we een deal krijgen die we niet kunnen weigeren".

Toch is het mogelijk al te laat voor een verlenging van het reddingsprogramma na middernacht, zelfs als er vandaag nog een akkoord wordt gevonden, zo bericht Reuters.

Beeld EPA

12u29 - Griekenland bevestigt 'initiatieven'

Een bron binnen de Griekse overheid meldt nu ook dat er 'initiatieven' genomen zijn richting onderhandelingen over een last-minute overeenkomst tussen Griekenland en zijn schuldeisers. Dat schrijft persbureau Reuters.

"Er zijn initiatieven", meer zou de bron niet hebben gezegd.

Skai TV meldt dan weer dat Griekenland een eigen voorstel heeft gestuurd naar Europa.

11u30 - Neemt Tsipras Junckers laatste voorstel aan?

Volgens de Griekse krant Kathemerini heeft de Griekse premier Tsipras aan de Europese leiders laten weten dat hij nadenkt over het laatste voorstel dat Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker hem gisterenavond gedaan zou hebben. In dat voorstel komt Juncker de Grieken tegemoet met een belofte van schuldverlichting in oktober.

Vanmorgen weerklonken ook volgens The Guardian al mogelijk hoopvolle geluiden uit Athene, waarbij Griekenland ondanks alle tegenberichten toch zijn lening van 1,6 miljard euro aan het IMF zou terugbetalen. Op verschillende niveaus zou - om een regeringsbron te citeren - "een orgie van gesprekken" gaande zijn om nog op het allerlaatste moment uit de impasse te geraken. Bedoeling is dat bij een deal de regering de bevolking oproept om zondag 'ja' te stemmen in plaats van een negatief antwoord te geven. Tsipras zou daarbij ook onder grote druk van enkele van zijn ministers staan om de deal te aanvaarden. Het zou vooral Frankrijk zijn dat de laatste dagen een grote rol in het overleg heeft gespeeld.

Een voor vanochtend geplande persbriefing van een woordvoerder is geannuleerd te midden van speculaties dat de regering van het linkse Syriza alsnog naar de onderhandelingstafel zou terugkeren.

The Financial Times meldt dan weer dat Griekenland niet op het voorstel zou ingaan, maar dat er vanuit Athene deze namiddag nog een ultiem voorstel zou kunnen komen.

Europees Commissievoorzitter Juncker deed Tsipras gisteren nog een ultiem aanbod.Beeld AFP

11u15 - Kremlin: crisis is geen zaak van ons

De woordvoerder van het Kremlin, Dimitri Peskov, heeft zojuist tijdens een persconferentie gezegd dat het zoeken naar een oplossing voor de Griekse schuldencrisis geen zaak is voor Rusland. Het is een zaak van Athene en zijn schuldeisers, aldus Peskov. "Dit is een probleem van Griekenland, niet van ons."

Nu de spanning in de eurozone toeneemt en de relatie tussen de EU en Griekenland onder druk staat, wordt gesuggereerd dat Rusland bereid is het land te helpen in ruil voor een groter aandeel in de Griekse economie. Maar de opmerkingen van Peskov lijken daar niet op te wijzen.

11u05 - Spaanse premier: "Bij nee uit eurozone"

De Spaanse premier Mariano Rajoy heeft op de Spaanse radio zijn licht laten schijnen over de Griekse schuldenkwestie. "Als Tsipras het referendum verliest, is dat goed voor Griekenland. Als hij wint, heeft Griekenland geen alternatief dan de euro te verlaten", zegt hij.

Hij zou dat niet toejuichen, aldus persbureau Reuters. Volgens Rajoy zouden de Grieken dan aan andere eurolanden laten zien dat "het euro-lidmaatschap omkeerbaar is" en dat is een signaal dat niet afgegeven mag worden, aldus de Spaanse premier. "Ik denk dat dat het ergste probleem is dat er kan ontstaan."

Mariano Rajoy.Beeld REUTERS

11u00 - "Griekenland blijft in de eurozone"

Griekenland blijft in de eurozone. Dat verzekerde de Griekse minister van Buitenlandse Zaken Nikos Kotzias de Chinese ambassadeur in Athene, zo meldt het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken op haar website.

"Griekenland zal de eurozone niet verlaten en is bereid met China de bilaterale relaties en praktische samenwerking op alle gebieden verder te ontwikkelen", tekent persbureau Reuters op. Kotzias zou de uitspraken gisteren hebben gedaan tijdens een ontmoeting met de ambassadeur.

Nikos Kotzias.Beeld EPA

10u35 - Reynders: "Niemand zal onderhandelingen belemmeren"

Niemand zal de start van echte onderhandelingen belemmeren indien er een echte wil wordt getoond om opnieuw aan tafel te gaan zitten. Dat heeft minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders verklaard aan de vooravond van een werkbezoek aan Griekenland. "De Griekse schuldenlast kan nog worden verlicht indien we zien dat Griekenland op een dag wil terugbetalen", zei de MR-vicepremier op de RTBF-radio.

Volgens Reynders kan men erg ver gaan in de steun aan Griekenland, door de periode van terugbetaling te verlengen of door de intrestvoeten te verlagen. "Maar er moet aan de andere kant een echte wil om te hervormen aanwezig zijn", wat volgens de minister niet merkbaar is op het terrein. "Een premier die een referendum organiseert en vraagt 'neen' te stemmen; ik weet niet of het een wereldwijde première is, maar het is wat speciaal", voegde Reynders er aan toe.

"Tspiras lijkt met lucifers te spelen. Hij geeft momenteel veeleer een onverantwoorde indruk", terwijl hij zich oorspronkelijk leek te willen engageren en terwijl er totale solidariteit met het Griekse volk is, stelde premier Charles Michel dan weer op de commerciële omroep Bel-RTL. "Maar als je geld leent aan je buur om zijn huis terug te betalen, dan is het normaal dat je hem vraagt wanneer hij je zal terugbetalen, progressief, op een redelijke manier. We hebben veel sterke, substantiële stappen vooruit gezet. Dat was niet het geval in de andere richting", aldus Michel.

Volgens de premier ligt de kost van de Griekse schuld voor de Belgische belastingbetaler 3 miljard hoger dan de hele NMBS-schuld.

Beeld BELGA

10u20 - "Alles is mogelijk vandaag"

Het is vandaag een spannende dag, meldt ook correspondent Marc Peeperkorn in Brussel. Hamvraag is of Griekenland echt afziet van de betaling aan het IMF. Het lijkt erop dat de Grieken het niet zullen doen, maar "pas op", zegt Peeperkorn, "ze zijn zo onvoorspelbaar, alles is mogelijk".

Mocht Griekenland niet betalen, dan komt land bij het IMF in de procedure voor landen die in gebreke zijn gebleven. Dat heeft ook een ander gevolg. Het Europese noodfonds ESM kan dan besluiten alle vorderingen direct op te eisen. Dat betekent dat Griekenland al het geld dat het heeft geleend, moet terugbetalen. Dan zit er voor de Europese Centrale Bank ook niets anders op dan de noodsteun direct te stoppen.

"Maar", zegt Peeperkorn, "het ESM kán dat doen volgens de verdragen. Het hoeft alleen niet. De kans is groot dat ze de uitslag van het referendum zondag afwachten."

Daarnaast loopt om middernacht het Europese steunprogramma af. Het geld dat Griekenland nog tegemoet zou mogen zien (7,2 miljard euro plus 10,9 miljard dat was geoormerkt voor de Griekse banken) vloeit dan terug in de kas van het ESM. Mocht er zondag een overtuigend ja uit het referendum komen, dan zal er weer een heel nieuw programma moeten worden opgetuigd. Dat programma is waarschijnlijk een kopie van het voorstel dat de Griekse premier Tsipras en zijn minister van Financiën Varoufakis nu afwijzen.

De nationale parlementen van de eurolanden moeten dat dan wel weer opnieuw goedkeuren, dus er gaan wel wat weken overheen voordat het in werking treedt. Peeperkorn: "Ga er daarom maar blind vanuit dat er vandaag weer veel gebeld wordt op het niveau Juncker-Merkel-Hollande-Dijsselbloem-Tusk".

Beeld AP

09u45 - Beurzen openen in de min

De Europese beurzen zetten vanochtend de tocht neerwaarts verder. De verliezen zijn voorlopig minder groot, na de zwaardere verliezen gisteren onder impact van de totale impasse in de Griekse schuldencrisis.

In Brussel staat de Bel20 na een 25-tal minuten handel op 0,95 procent verlies tot ongeveer 3.586 punten. In Parijs is het verlies iets groter voor de Cac40-index: -1,2 procent. De Amsterdamse AEX geeft ongeveer 0,87 procent prijs. In Londen gaat de 'footsie', de FTSE100-graadmeter net geen half procent lager.

De Dax in Frankfurt presteert iets beter en beperkt het verlies tot ongeveer 0,5 procent.

09u00 - Deed Juncker nog een allerlaatste bod?

De voorzitter van de Europese Commissie, Jean-Claude Juncker, heeft nog een laatste aanbod gedaan aan Griekenland voordat een deadline voor een deal met de schuldeisers vandaag afloopt. Dat melden bronnen bij de Europese Unie en de Griekse regering aan persbureau Reuters.

De Griekse premier Alexis Tsipras zou uiterlijk vandaag schriftelijk moeten instemmen met het voorstel dat de geldschieters van Griekenland vrijdag op tafel legden. Vervolgens zou er vandaag nog Europese topvergadering van de eurogroep kunnen worden belegd, waarbij zou worden afgesproken om campagne te voeren voor een 'ja' bij het referendum in Griekenland over een schuldendeal komende zondag. De Griekse regering heeft de bevolking juist opgeroepen om 'nee' te stemmen, omdat Athene dan sterker zou staan in de onderhandelingen met de crediteuren.

Als de Grieken instemmen met de voorwaarden voor nieuwe leningen, dan zouden de geldschieters bereid zijn hun belofte uit 2012 om de schuldenlast van Griekenland te verlichten te houden. Die verlichting zou bestaan uit een verlenging van de looptijd van leningen, lagere rentes en uitstel van betaling van rente op leningen van eurolanden aan Griekenland.

Volgens bronnen binnen de Griekse regering zal premier Tsipras echter niet ingaan op het laatste voorstel. "Alexis Tsipras zal zondag 'neen' stemmen."

Gisteren nog kwamen 20.000 Grieken in Athene de straat op om te betogen tegen de Europese bezuinigingsmaatregelen en om op te roepen zondag 'neen' te stemmen.

De Griekse premier Tsipras gisteren bij zijn interview op de openbare televisie.Beeld EPA
Jean-Claude Juncker.Beeld AP
Beeld EPA
Beeld GETTY

08u30 - Tsipras verbindt gevolgen aan een 'ja'

De Griekse premier Alexis Tsipras toonde zich gisteren vol vertrouwen tijdens een tv-interview op de openbare zender ERT. Hij en zijn regering roepen de Griekse bevolking op om zondag massaal OXI - neen - te stemmen tegen de hervormingsvoorstellen van de internationale geldschieters. Pas dan zal Griekenland sterker staan om nieuwe onderhandelingen aan te vatten. Hoe sterker de afwijzing door de Griekse bevolking, hoe sterker de Grieken staan in de onderhandelingen, aldus de premier.

Gaan de Grieken toch akkoord met de voorstellen, dan zal Tsipras waarschijnlijk niet de premier zijn die de plannen uitvoert, zo liet hij verstaan. "Als de Grieken eeuwig verder willen gaan met besparingsplannen die het ons onmogelijk maken ons hoofd omhoog te houden, dan zullen we dat respecteren. Maar wij zullen niet diegenen zijn die de plannen zullen uitvoeren."

Tsipras bevestigde gisteren ook nog wat eerder op de dag al door andere bronnen werd gemeld: Griekenland zal zijn schuld van 1,5 miljard euro aan het IMF dinsdag niet terugbetalen. "Hoe kan dat als men de banken geen zuurstof geeft?", klonk het. Toch zal Griekenland niet uit de eurozone gegooid worden, zo toonde de premier zich zelfzeker, want die kosten zijn te hoog. "Ik denk niet dat het hun bedoeling is Griekenland uit de eurozone te gooien, maar eerder om de hoop de kop in te drukken dat er een ander beleid in Europa gevoerd kan worden."

Maar met die uitspraak van Tsipras is EU-president Donald Tusk het verre van eens. "Als iemand meent dat de Griekse overheid een sterkere onderhandelingspositie heeft bij een 'nee', dan zit die fout. Ik ben bang dat zo'n resultaat zorgt voor nog minder onderhandelingsruimte".

Grieken kijken op restaurant naar het interview met premier Tsipras.Beeld AP

08u00 - Varoufakis sluit gerechtelijke stappen tegen Europa niet uit

Yanis Varoufakis, de Griekse minister van Financiën, sluit niet uit dat zijn land gerechtelijke stappen zal ondernemen tegen de Europese Unie als Griekenland uit de eurozone wordt gegooid. Dat zei hij in een interview met de Britse krant Daily Telegraph.

"In de EU-verdragen is er niets voorzien voor een euro-exit en wij weigeren om die te accepteren", aldus Varoufakis. "Over het lidmaatschap van Griekenland tot de eurozone kan niet onderhandeld worden."

Volgens Varoufakis wordt er momenteel juridisch advies ingewonnen en onderzoekt Athene de mogelijkheid om stappen te ondernemen voor het Europese Hof van Justitie. "De Griekse regering zal gebruikmaken van al haar rechten."

Minister van Financiën Yanis Varoufakis.Beeld AFP

07u45 - Banken gaan open voor gepensioneerden

Duizend Griekse bankfilialen openen vandaag hun deuren voor gepensioneerden die geen bankkaart hebben.

De Griekse banken zijn op last van de overheid tot en met 6 juli dicht en er is een afhaallimiet ingesteld van 60 euro per dag. Zonder de speciale openingsactie zouden de kaartloze gepensioneerden dus bijna een week geen kans hebben om geld op te nemen. Ook voor hen geldt een limiet, van 120 euro deze week.

Beeld PHOTO_NEWS
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234