Woensdag 23/10/2019

Canada

EU vraagt Saudi-Arabië om opheldering over opgepakte burgerrechtenactivisten

De Canadese premier Justin Trudeau. Beeld REUTERS

De Europese Unie wil opheldering van Saudi-Arabië over de arrestatie van enkele burgerrechtenactivisten, waaronder een vrouw met een Canadees paspoort. De oliestaat en Canada raakten naar aanleiding van de arrestatie in een conflict verwikkeld. De regering van de VS houdt zich op de vlakte. Canada beklaagde zich eerder over het gebrek aan internationale steun: "Wij hebben geen vrienden." 

De vrouwelijke activisten moeten een eerlijk proces krijgen, aldus de EU. In een verklaring zegt EU-buitendlandchef Federica Mogherini dat zij tegenover Saudi-Arabië heeft benadrukt hoe belangrijk mensen die zich inzetten voor de mensenrechten zijn voor de hervorming van het koninkrijk.

Saudi-Arabië is zeer conservatief, maar de huidige koning zegt daar verandering in te willen brengen. Zo mogen vrouwen er sinds kort autorijden. Enkele van de gearresteerde activisten hebben zich zelfs ingezet voor het recht tot autorijden, en het is onduidelijk waarom ze zijn vastgezet.

Samar Badawi, één van de activisten, voert actie voor het zelfbeschikkingsrecht van de vrouw in Saudi-Arabië. Badawi wil dat er een einde komt aan de verplichte mannelijke voogdij voor iedere vrouw in het land. Zij is de zus van schrijver en activist Raif Badawi, die momenteel ook vastzit.

Conflict met Canada

Het Canadese paspoort van Samar Badawi leidde er vorige week toe dat de Canadese minister van Buitenlandse Zaken Chrystia Freeland een tweet de wereld instuurde waarin ze haar steun uitsprak voor de activiste. Dat viel in Saudi-Arabië niet goed: vluchten naar Toronto werden geschrapt, Saudische studenten die in Canada studeren moesten terug naar huis en zelfs de ambassadeur werd teruggeroepen.

De regering van de VS houdt zich op de vlakte. Een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zei eerder deze week dat Canada en Saudi-Arabië het geschil zelf moeten bijleggen. "Beide partijen moeten dit samen diplomatisch oplossen. Wij kunnen dat niet voor hen doen."

Ook vanuit het Verenigd Koninkrijk bleef het stil, merkte voormalig leider van de liberale partij Bob Rae eerder deze week op. "De Britten en de 'Trumpianen' zoeken dekking onder het mom 'zowel de Canadezen als de Saudi's zijn onze vrienden'. Bedankt voor de steun omtrent mensenrechten, jongens, we zullen het onthouden", schreef de Canadees op Twitter. 

Rachel Curran, een beleidsdirecteur onder de voormalige Canadese premier Stephen Harper, betreurde de hele situatie met de woorden: "Wij hebben letterlijk geen enkele vriend op heel de wereld. Dat moet je kunnen."

"Klare taal spreken"

De Canadese premier Justin Trudeau zei dat Canada haar diplomatieke en politieke activiteiten met Saudi-Arabië zal verderzetten, maar tegelijkertijd de mensenrechtenschendingen zal blijven aankaarten. 

"We hebben respect voor het belang van het land op wereldniveau en erkennen dat ze al veel vooruitgang hebben geboekt", zei hij afgelopen week. "Tegelijkertijd zullen we niet ophouden met klare taal te spreken over mensenrechten zowel in ons eigen land als daarbuiten", aldus Trudeau. 

Dat Canada in dit conflict niet wordt gesteund door de VS vindt Thomas Juneau van de Universiteit van Ottawa niet zo problematisch. "De relaties tussen Saudi-Arabië en Canada zijn zeer beperkt, dus er staat weinig op het spel", aldus Juneau. Toch baart de terughoudendheid van de VS hem zorgen. "Wanneer er een echte crisis komt, en we staan er nog steeds alleen voor, wat moeten we dan doen?", merkt hij op. 

Juneau denkt niet dat er snel een einde zal komen aan het conflict. Enerzijds heeft Saudi-Arabië  zich in het verleden nog niet vaak welwillend opgesteld om de schrijnende toestanden in hun land te verbeteren, redeneert hij, en de Canadese regering anderzijds kan zich met het oog op de verkiezingen binnen 14 maanden geen fouten meer veroorloven: ze ligt namelijk al onder vuur omwille van de verkoop van 900 gepantserde voertuigen aan Riyad. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234