Dinsdag 30/11/2021

EU mag piraten op land aanvallen

In de strijd tegen piraten mogen EU-oorlogsbodems voor de Somalische kust vanaf nu hun doelwitten aan land aanvallen. De EU-defensieministers zijn dat eens geworden. Ze verlengden de Atalanta- missie ook twee jaar.

De defensieministers werden het eens dat de tien oorlogsbodems voor de Somalische kust de infrastructuur van de piraten in Somalische territoriale wateren, in havens, kanalen en aan land mogen aanvallen. Daarmee worden de operaties van de missie betekenisvol uitgebreid, maar bestaat ook het risico op een verdere escalatie van het geweld.

De Europese oorlogsbodems in de Hoorn van Afrika beveiligen sinds 2008 strategische scheepsroutes en beschermen humanitaire hulp van het Wereldvoedselprogramma voor de Somalische bevolking. De verlenging betekent dat het EU-contingent, waarvan de schepen regelmatig worden afgelost, minstens tot december 2014 ter plaatse zal blijven.

Robuustere actie

"Het bevechten van piraterij en zijn structurele oorzaken is een prioriteit voor onze actie in de Hoorn van Afrika", verklaarde EU-buitenland- en veiligheidsvertegenwoordiger Catherine Ashton gisteren. "De belangrijke beslissing van vandaag verlengt Atalanta's mandaat met twee jaar en staat het toe om robuustere actie op de Somalische kust te ondernemen. Ondanks druk op defensiebegrotingen bevestigen EU-lidstaten hiermee opnieuw hun vernieuwde toewijding aan deze succesvolle operatie."

Concreet betekent de "robuustere actie" dat oorlogsbodems, helikopters en commando-eenheden met onmiddellijke ingang groen licht krijgen om te vuren op boten, vrachtwagens, brandstofvoorraden of andere infrastructuur van vermeende piraten op de Somalische kusten.

"Het EU-plan is landinstallaties aan te vallen wanneer schepen op zee worden aangevallen", verduidelijkte de Spaanse minister van Buitenlandse Zaken José Manuel Garcia-Margallo gisteren. Hij voegde eraan toe dat "veel zorg" gedragen zou worden om burgerdoden te vermijden.

Somalië wordt al twee decennia geteisterd door een vernietigende burgeroorlog. De transitieregering controleert alleen de hoofdstad Mogadishu, terwijl de islamisische milities van Al-Shabaab sterk staan in het uitgestrekte en droge hinterland. De piraten zijn militieleden van autonome krijgsheren die aan de kost komen met overvallen op koopvaardijschepen en hun bemanning, die dan in ruil voor losgeld worden vrijgegeven. Afgelopen woensdag werd de Britse Judith Tebbutt nog vrijgelaten nadat ze meer dan zes maanden door piraten was gegijzeld. Ze hadden haar op de Keniaanse kust ontvoerd, na een vuurgevecht waarbij haar echtgenoot het leven liet. Haar familie betaalde 1,3 miljoen dollar losgeld.

Met de verlenging van het Atalanta-mandaat is een budget van 14,9 miljoen euro gemoeid. De EU zal ook de samenwerking opvoeren met de Somalische transitieregering om de piraten vanuit het binnenland aan te vallen, of manu militari te overreden zich over te geven.

Belgische ploeg

België neemt in dat verband al deel aan de militaire opdracht European Union Training Mission (EUTM). Zes Belgische onderrichters trainen in Oeganda 240 officieren en onderofficieren. De Belgische ploeg staat in voor de basisvorming en de gespecialiseerde infanterie-vorming van een peloton onderofficieren tijdens de eerste trainingsperiode van 10 oktober 2011 tot eind deze maand.

Momenteel bevindt er zich geen Belgisch schip voor de Somalische kust. Het fregat Louise-Marie was er sinds 2009 wel al twee keer actief. In de tweede helft van dit jaar volgt een nieuwe ontplooiing van een Belgisch fregat. "Dat fregat zal geen piraten aan de kust kunnen aanvallen", zegt Kurt Verwilligen, woordvoerder van defensieminister Pieter De Crem (CD&V). "Wij zullen immers geen gevechtscapaciteiten, zoals aanvalshelikopters, aan boord hebben."

De Nederlandse minister van Defensie Hans Hillen (CDA) is van plan om desnoods mariniers (paracommando's) in te zetten voor bliksemacties op stranden. Hij zal zijn voornemen komende week toelichten in de Nederlandse Tweede Kamer.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234