Vrijdag 03/04/2020

Bootvluchtelingen

EU-landen verdrievoudigen budget voor reddingsmissies Middellandse Zee

Beeld EPA

De Europese Unie gaat haar budget voor grensbewaking en reddingsoperaties op de de Middellandse Zee verdrievoudigen. Dat hebben de Europese staatshoofden en regeringsleiders aangekondigd na afloop van spoedberaad over de vluchtelingentragedie die het voorbije weekeinde nog aan minstens achthonderd mensen het leven heeft gekost.

De Europese grensbewakingsmissie Triton voor de kusten van Italië draait momenteel op een maandelijks operationeel budget van ongeveer 2,9 miljoen euro. Door een verdrievoudiging van de middelen zou deze missie ongeveer de omvang krijgen van Mare Nostrum, de Italiaanse reddingsmissie die vorig jaar werd stopgezet maar volgens Rome meer dan 100.000 mensenlevens redde. Ook de Europese missie Poseidon voor de Griekse kust profiteert van de budgetverhoging.

Meer schepen en manschappen
Daarnaast toonden verscheidene regeringsleiders zich bereid om meer schepen en manschappen ter beschikking te stellen. Triton beschikt momenteel over vier schepen, drie patrouilleboten, één helikopter en vier vliegtuigen. België wil onder meer het commandoschip Godetia uitsturen. "Onze absolute prioriteit is het redden van onschuldige mensenlevens", zo stelde Europees president Donald Tusk.

Minuut stilte
De leiders, die voor aanvang van hun beraadslagingen een minuut stilte in acht namen voor de slachtoffers, spraken ook over een militaire missie die de boten van mensensmokkelaars moet opsporen en vernietigen. Dat is wel geen evidentie. Zo lijkt een VN-mandaat of een verzoek van een legitieme Libische regering noodzakelijk om in de Libische territoriale wateren te opereren. De Europese hoge vertegenwoordigster Federica Mogherini moet een mogelijke missie onderzoeken.

Diplomatie
Voorts wordt ingezet op diplomatieke inspanningen om de situatie in het politiek stuurloze Libië te stabiliseren en op een betere samenwerking met de landen van oorsprong en de transitlanden van vluchtelingen. De Europese regeringsleiders plannen alvast een top met de Afrikaanse Unie later dit jaar. Die zal symbolisch plaatsvinden op Malta, het kleine eiland dat zwaar gebukt gaat onder de migratiegolven.

Michel: "Stap in de goede richting"
De extra middelen tonen volgens de Belgische premier Charles Michel de solidariteit van vele landen met Malta en de andere zuidelijke lidstaten. "Dit is een moeilijk debat. Er zijn meningsverschillen, maar we hebben een stap in de goede richting gezet. De komende weken en maanden moeten we echter vastberaden blijven pleiten voor een sterke solidariteit en verantwoordelijkheid. Er zijn landen die niet 100 procent overtuigd zijn van de nood aan solidariteit", aldus Michel, die meent dat sommige landen zich terughoudend opstellen door "de opgang van politieke stromingen die een karikatuur maken van het migratiedebat".

Hervestiging
Er vielen alvast nauwelijks concrete engagementen te registreren over de hervestiging van erkende vluchtelingen uit crisisgebieden in het Midden-Oosten en Afrika. De Europese Commissie werkt aan een proefproject waaraan de lidstaten vrijwillig kunnen deelnemen, maar in de slotverklaring pinnen de regeringsleiders zich niet langer op concrete cijfers vast. Eerder was geopperd dat het project minstens 5.000 vluchtelingen zou hervestigen in Europa.

Een minuut stilte bij aanvang van de top.Beeld REUTERS

Artsen Zonder Grenzen en Amnesty International teleurgesteld

Artsen Zonder Grenzen reageert ontgoocheld na de speciale EU-top over migratie. "De EU gaat verder op het ingeslagen pad waarvan al lang gebleken is dat het niet efficiënt is en het leven kost aan duizenden mensen", zegt de hulporganisatie. Ook Amnesty International is teleurgesteld.

"We zijn verbaasd dat de grote middelen die ingezet worden om de oorlog te verklaren aan de smokkelaars, ook niet ingezet worden om levens te redden", zegt Aurelie Ponthieu, migratie-expert voor AZG. "Dit voorstel stelt niet de nodige zoek -en reddingsmiddelen ter beschikking, maar draagt verder bij aan het beleid dat tot de huidige situatie heeft geleid."

Als men zich blijft blindstaren op het buitenhouden van mensen door hun bestaande routes te blokkeren, dan zullen vluchtelingen volgens AZG gedwongen worden andere, gevaarlijkere routes te zoeken. "Er komen geen echte veilige en legale alternatieven voor bootmigratie naar voor uit deze top. En zonder deze alternatieven komt de oorlogsverklaring aan de smokkelaars neer op een oorlogsverklaring aan dezelfde mensen waarvan de lidstaten beweren ze te willen redden."

Amnesty International komt met een gelijkaardige conclusie. "Als het mandaat van Frontex (het EU-agentschap voor samenwerking aan de buitengrenzen, red.) niet verandert, is er geen reële oplossing voor de vele vluchtelingen en migranten die nu hun leven wagen op zee", zegt die organisatie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234