Vrijdag 20/05/2022

'Er was nog nooit zoveel toekomst voor klassiek'

Op een Staten-Generaal in de Gentse Bijloke kwam de klassieke muziekwereld bijeen om zich te beraden over het heden en de toekomst van de sector. In het oog van de storm die opstak na alarmerende participatiecijfers ging het over publiek, onderwijs, beleid en media.

door Sofie Vanden Bossche

BRUSSEL l Conclusies? De klassieke muziek moet uit het defensief. En zo slecht is de sector er nu ook weer niet aan toe.

Vorige week barstte een stevig debat los in de pers toen een studie van Re-Creatief bekend raakte. Daaruit bleek dat de gemiddelde leeftijd van het publiek dat naar traditionele concerten gaat 56 jaar is en dat slechts 10 procent van de bezoekers jonger dan 35 is. Ook zaterdag op de Staten-Generaal werd er met cijfers gegoocheld. Uit die cijfers - niet tot stand gekomen op basis van wetenschappelijk onderzoek en dus te nemen voor wat ze waard zijn, klonk het - besloot men nogmaals: almaar minder mensen gaan naar klassieke muziek luisteren en klassieke muziek heeft een ouder - verouderend? - publiek. Maar uit die gepresenteerde cijfers besloot men evengoed dat de totale subsidies voor klassieke muziek stijgen en dat het aanbod vergroot.

"Eeuwenlang was klassieke muziek een verplichting. Sinds 150 jaar is ze bevrijd uit die burgerlijke dwang. Mensen die er nu mee bezig zijn, doen dat uit overtuiging. Daarom is er nog nooit zoveel toekomst geweest voor klassieke muziek", zei Knack-hoofdredacteur Karl van den Broeck in het debat over het beleid. Toch bleek zaterdag dat de sector vaak in het defensief gaat.

Er werd gedebatteerd over vier onderwerpen: het beleid, het hoger onderwijs, de media en het publiek.

Cruciale vragen: 'verliest klassieke muziek aan publiek?' en 'zal er binnenkort nog wel een publiek zijn?' 'En wat kunnen we daaraan doen?', voegden de debattanten daaraan toe. Want sommigen hadden het moeilijk met die vraag op zich, die insinueert dat het niet snor zit met de opkomst voor klassieke concerten.

De grote concertorganisatoren, die ook in de zaal zaten, vinden immers dat hun zalen goed vol zitten, ook met jongeren. Iedereen was ervan overtuigd dat dat zo zal blijven dankzij het stevige netwerk van regionale initiatieven en de grote centra in de steden. Conclusie: gewoon het grote repertoire blijven programmeren en kiezen voor kwaliteit.

Tijdens het rondetafelgesprek over het hoger onderwijs was de vraag of dat wel afgestemd is op de muziekpraktijk en de arbeidsmarkt. De klassieke sector vindt dat een opleiding vooral moet bijdragen aan een persoonlijke ontwikkeling en niet in de eerste plaats aan goede kansen op een job. En dat die vorming, met de bachelor-masterhervormingen in het achterhoofd, het best een academische structuur krijgt.

Ook de pers passeerde de revue. Is er in Vlaanderen nog wel plaats voor klassiekemuziekjournalistiek? Na wat heen en weer gediscussieer - van "popjournalisten hebben een idioom gevonden om over hun muziek te schrijven, waarom schrijven klassieke muziekrecensenten dan zo onbegrijpelijk?" tot "er is een absoluut gebrek aan ruimte voor goede artikelen over klassiek" - kwamen er heel wat positieve voorstellen: de nieuwe media meer gebruiken of vaker thematisch communiceren (bijvoorbeeld: over oorlog en muziek in plaats van over een componist). Volgens Hans Waege, intendant bij De Filharmonie, is er echter vooral nood aan een constructieve houding.

De stevige hap die de grote concerthuizen uit de subsidiekoek nemen; de muren tussen genres die het kunstendecreet wil slopen; de taak van het onderwijs en de al dan niet objectieve criteria om subsidies toe te kennen: die zaken kwamen aan bod in het debat over het beleid.

Besluit: zoveel mogelijk uit het defensief gaan, het rapport van de Europese Commissie indachtig dat stelt dat in België de culturele sector de rendabelste sector is na de chemie.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234