Zaterdag 20/04/2019

Update

"Er kan in België veel gesplitst worden, maar N-VA houdt het zelf tegen"

Beeld BELGA

Het uitroepen van onafhankelijkheid is niet uitdrukkelijk toegelaten door de Belgische Grondwet, maar is evenmin verboden. Dat stellen Hendrik Vuye en Veerle Wouters (ex-N-VA, nu onafhankelijk) in hun 'Grendelboek' dat vanavond wordt voorgesteld. Beiden haalden vandaag trouwens ook stevig uit naar hun vroegere partij: "Er kan in België veel gesplitst worden, maar N-VA houdt het zelf tegen. Er zijn leugens verteld, er is veel onwil bij de partij."

De communautaire stilstand is voor de V-parlementsleden niet de strategie voor Vlaanderen, terwijl het pacificatiemodel volledig uitgeleefd is. Dat België vergrendeld blijft, is volgens hen de verantwoordelijkheid van de Vlaamse partijen, die een onderdeel van het Belgisch establishment zijn.

"De N-VA is te Belgisch geworden en heeft het lef niet meer om communautair te hervormen", klinkt het bij Vuye en Wouters. In september vorig jaar stapten de twee uit de partij omdat communautaire hervormingen zogezegd niet mogelijk zijn. Maar dat zijn leugens, klinkt het.

"We willen benadrukken dat een politieke hervorming wél mogelijk is en dat er geen juridische belemmeringen zijn", zegt Hendrik Vuye. Intussen is de politieke vriendschap van weleer met N-VA'ers trouwens helemaal kapot.

Slecht geplaatst
Strikt juridisch bekeken kan het Vlaams Parlement de onafhankelijkheid uitroepen, schrijven Vuye en Wouters. De Belgische Grondwet of een regel van internationaal recht verhindert dat niet. Bovendien is België bijzonder slecht geplaatst om Vlaanderen dit recht te ontzeggen, omdat België zelf het resultaat is van een secessie in 1830.

Het uitroepen van de onafhankelijkheid betekent niet dat er onderhandeld moet worden, maar is net de start van een onderhandelingsproces. Dat Brussel daarbij een belangrijk struikelblok zal zijn, is voor iedereen duidelijk, erkennen de auteurs.

Pervers

Vuye en Wouters doen in hun boek uit de doeken hoe er steeds meer grendels gelegd werden om de Vlaamse meerderheid in toom te houden. Die grendels konden er enkel komen met de steun van de Vlamingen. Ze wijzen ook op verborgen grendels zoals de constitutieve autonomie of het befaamde artikel 35 van de Grondwet - dat artikel stelt dat de federale staat slechts bevoegd is voor de materies vastgelegd in een bijzondere wet, die evenwel nooit gestemd is. Grendels geven de Franstaligen een feitelijk veto, en bijzonder pervers is het systeem van een dubbele vergrendeling in de grondwet èn bijzondere wet, waardoor het Grondwettelijk Hof zich niet kan uitspreken en er een bijzondere meerderheid nodig is. Terwijl de grendels ten voordele van de Franstaligen steeds toenemen, worden de grendels ten gunste van de Vlamingen in Brussel afgebouwd, zoals bij de antiblokkeringsbepaling in de staatshervorming van 2001 die de dubbele meerderheid afzwakt.

De auteurs tonen ook aan dat de Grondwet in het verleden herhaaldelijk met de voeten getreden werd. Wie buiten de grondwet treedt is dus geen 'putschist', wat moet blijken uit een indrukwekkende lijst voorbeelden, waaronder het algemeen enkelvoudig stemrecht, de toetreding tot de internationale gemeenschap in de jaren vijftig, de oprichting van gemeenschappen en gewesten in de jaren zeventig, de mini-koningskwestie in 1990 en de BHV-verkiezingen van 2010.

Bovendien is het uitroepen van de onafhankelijkheid niet uitdrukkelijk verboden door de Grondwet. Een Vlaams referendum over de splitsing van het land, botst volgens Vuye en Wouters op grote problemen. Wat met Brussel? Enkel gewesten kunnen immers een adviserende volksraadpleging houden. Bovendien is door de zesde staatshervorming een voorafgaande controle door het Grondwettelijk Hof nodig.

Hendrik Vuye en Veerle Wouters, 'Sleutels tot Ontgrendeling. Uitdagingen aan de Vlaamse meerderheid' is uitgegeven bij Doorbraak, telt 236 pagina's en kost 22,50 euro.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.