Zaterdag 23/10/2021

Er is één wapen tegen drugsbendes

Johann Hari ziet legalisering van drugs als uitweg uit het geweld in Mexico

Een chef van de Mafia Cruenza, een van de grootste drugsbendes in de jaren tachtig, zei ooit dat hij blij was met de oorlog tegen de drugs, omdat het ‘goed was voor de zaken’.

Voor vele mensen klinkt de ‘oorlog tegen de drugs’ als een metafoor, zoals de ‘oorlog tegen de armoede’. Maar dat klopt niet. Hij wordt uitgevochten met tanks en machinegeweren en handgranaten, gedeeltelijk met ons belastinggeld betaald, en heeft onder de huidige Mexicaanse president alleen al 28.000 dodelijke slachtoffers gemaakt. De dodentol in Tijuana - een van de fronten in deze oorlog - is hoger dan in Bagdad. Deze week werd nog maar eens een stapel van 72 verminkte lijken gevonden nabij San Fernando - een gebeurtenis waarvan ze al niet meer opkijken in het land.

Mexico is een oord waar elke week wel een afgekapt hoofd van een politieagent gevonden wordt, met een bloederig bericht aan de collega’s: ‘Zo leer je respect.’ Het is een oord waar granaten in mensenmassa’s geworpen worden om het publiek te intimideren hun mond te houden. Het is de staat waarvan de topadviseurs van het Amerikaanse leger zeggen dat ze na Pakistan het meest in aanmerking komt voor een ‘plotse instorting’.

Waarom? Als je een drug criminaliseert waarvoor een grote markt bestaat, dan gaat die niet weg. De handel wordt gewoonweg weggehaald bij artsen en apotheken en gaat naar gewapende criminele bendes.

Om hun plek en bevoorradingsroutes te beschermen equiperen de bendes zich - en doden ze iedereen die hen in de weg loopt. Dat zie je elke dag in de straten van arme delen van Londen of Los Angeles, waar tienerbendes elkaar doodschieten of -steken om controle te krijgen over de winstmarges van 3.000 procent. Beeld u nu in dat dat proces een hele natie bestrijkt, om die om te vormen tot een gigantische productie- en bevoorradingsroute voor de drugshonger in de westerse wereld.

Waarom Mexico? Waarom nu? In het voorbije decennium hebben de VS een fortuin uitgegeven om kankerverwekkende chemicaliën uit te strooien over de gebieden in Colombia waar coca geteeld wordt, en dus is de drugshandel gewoon naar Mexico verhuisd. Het staat bekend als het balloneffect: druk hem op één plaats in, en de lucht verplaatst zich naar een andere plaats.

Toen ik er de laatste keer was, in 2006, zag ik het drugsgeweld opflakkeren, en waarschuwde ik dat de moordgraad steil de hoogte in zou gaan. Sindsdien hebben de slachtoffers gevarieerd van een zwangere vrouw die haar auto aan het wassen was, een kind van vier jaar, een gezin in het ‘verkeerde’ huis dat televisie aan het kijken was tot een groep van veertien tieners op een feestje. Tegenwoordig beweert 70 procent van de Mexicanen bang te zijn om buiten te komen vanwege de kartels.

De bendes bieden de Mexicaanse politie en politici een keuze: ‘Plata o ploma?’ Zilver of lood. Neem het zwijggeld of krijg de kogel. President Felipe Calderón wil ze al sinds 2006 militair kraken, maar telkens als hij het leger erop uitstuurt, neemt het bendegeweld in een gebied spectaculair toe.

Dat lijkt misschien een paradox, maar dat is niet zo. Als je de leiders van een drugsbende uitschakelt, maak je geen einde aan de vraag of de bevoorrading. Je creëert alleen een nieuwe oorlog om de controle van de vacante plek. Het geweld creëert meer geweld.

Het is precies wat gebeurde toen de VS alcohol verboden. Het verbod produceerde tal van misdaadbendes, die de vraag van het publiek wilden inwilligen, de bevolking terroriseerde en de politie omkochten. Duizend Mexicaanse Al Capones eisen op dit moment hun miljarden op en zwaaien met hun geweer.

Net zoals Al Capone zijn de drugsbendes dol op het prohibitiebeleid. Michael Levine, die een dertigjarige loopbaan achter de rug heeft als een van de belangrijkste narcotica-agenten in de VS, drong door tot de top van de Mafia Cruenza, een van de grootste drugsbendes ter wereld in de jaren tachtig. De leiders zeiden hem “dat ze onze oorlog tegen de drugs niet alleen niet vreesden, maar dat ze er in feite op rekenden. In een in het geheim opgenomen gesprek zegt een chef van het kartel, Jorge Roman, dat hij dankbaar is voor onze oorlog tegen de drugs, ‘een aanslag op de Amerikaanse belastingbetaler’ die ‘goed is voor de zaken’.”

Er is een groeiende beweging in Mexico die het enige doet wat deze moordenaarsbendes echt vrezen - de bron van hun winst, drugs, opnieuw introduceren in de legale economie. Het zou hen snel en volledig aan de grond brengen. Niemand vermoordt om een glas Jack Daniels te verkopen. Niemand onthoofdt politieagenten of schiet tieners dood om een glas Budweiser te verkopen. En na legalisering zal niemand nog moorden om een gram cocaïne te verkopen. Die zou in handen zijn van ongewapende, legale bedrijven, die belastingen betalen aan de staat, op een moment waarop we heel hard nood hebben aan nieuwe belastingbronnen en -inkomsten.

De conservatieve ex-president Vicente Fox heeft publiekelijk opgeroepen voor legalisering, en hij heeft de steun gekregen van een batterij ex-presidenten in Latijns-Amerika - allemaal nuchtere, rechts gezinde staatsmannen die de feiten rationeel proberen in te schatten.

Elke onthoofding, granaataanval en moord onderstrepen hun punt. Calderons bewering dat legalisering zou leiden tot een plotse explosie van het drugsgebruik lijkt niet overeen te komen met de feiten: Portugal maakte in 2001 het bezit van drugs niet langer strafbaar, sindsdien is het drugsgebruik licht gedaald.

Toch wordt Mexico zwaar onder druk gezet door landen zoals de VS en Groot-Brittannië - beide geleid door ex-drugsgebruikers - om de oorlog te blijven voeren, terwijl de suggestie alleen van een legalisering volstaat voor gefluisterde dreigementen omtrent teruggeschroefde hulp en diplomatiek isolement.

Kijk aandachtig naar die hoop afgeslachte lichamen die deze week gevonden werden. Ze zijn het onvermijdelijke en onafwendbare gevolg van een verbod op drugs. Dit zal blijven plaatsgrijpen zolang we dit beleid hanteren. Als u denkt dat criminalisering en militarisering de manier is om om te gaan met de menselijke nood aan bedwelming, dan hebt u bloed aan uw handen.

Hoeveel mensen moeten er nog sterven voor we de realiteit eindelijk nuchter inschatten, en de drugshandel weer uit de handen van de moorddadige misdaadbendes rukken?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234