Dinsdag 02/03/2021

Kernafval

"Er dreigt een financiële atoombom": Groen wil druk op Engie opvoeren

Kristof Calvo (Groen) en Jean-Marc Nollet (Ecolo). Beeld Photo News
Kristof Calvo (Groen) en Jean-Marc Nollet (Ecolo).Beeld Photo News

Energieminister Marie Christine Marghem en premier Michel (beiden MR) moeten dringend garanties afdwingen over de nucleaire spaarpot. Dat zeggen oppositiepartijen Groen en Ecolo, die de druk op de regering verhogen door een vertrouwelijk wetsontwerp openbaar te maken. “Er dreigt een financiële atoombom.”

In 2025 moeten de zeven kerncentrales in ons land allemaal de deuren sluiten. Vervolgens moeten die centrales ontmanteld worden en het hoogradioactief afval geborgen worden. De wet voorziet dat Engie Electrabel, de uitbater van de centrales, instaat voor de opslag en het beheer van dat kernafval. 

Die klus zal meer dan 10 miljard euro kosten, maar het is al een hele tijd duidelijk dat het geld dat Electrabel voorziet in de nucleaire spaarpot ruimschoots onvoldoende zal zijn. Gevreesd wordt dat de rekening uiteindelijk bij de belastingbetaler zal terechtkomen. “Een financiële atoombom”, noemen de groenen die potentiële miljardenfactuur. Om dat scenario te vermijden, probeert de regering garanties af te dwingen dat Engie zich aan zijn woord houdt. Een nieuwe wet moet die garanties betonneren.

Maar die wet is er nog steeds niet. Nochtans bezorgde de Commissie Nucleaire Voorzieningen (CNV) al in februari een wetsontwerp aan de regering. Oppositiepartijen Groen en Ecolo maakten die vertrouwelijke tekst woensdagochtend openbaar om de druk op energieminister Marghem en de rest van de regering te verhogen. 2025 is immers niet meer veraf, maar de regering blijft volgens de groenen talmen. “Engie gijzelt de regering al negen maanden”, zegt Groen-fractieleider Kristof Calvo.

In de tekst vraagt de CNV meer duidelijkheid van Synatom, de beheerder van de nucleaire spaarpot, over de precieze omvang van de nucleaire spaarpot. De commissie stelt ook dat als er onvoldoende geld voorzien is, Electrabel het resterende bedrag moet ophoesten, zelfs als Electrabel geen kernuitbater meer zou zijn. Met andere woorden: ook als Engie dochteronderneming Electrabel failliet zou laten gaan, zoals in de wandelgangen wordt gefluisterd, moet het volgens de CNV voor de kosten van de opslag van het nucleair afval opdraaien.

Worstcasescenario

De groenen roepen Marghem op om voor het einde van het jaar met een wetsontwerp te komen. Gebeurt dat niet, dan dienen ze in januari zelf een wetsvoorstel in dat nog verder gaat dan wat de CNV voorstelt. Groen en Ecolo willen onder meer dat Electrabel rekening houdt met het worstcasescenario en dus een pak meer geld opzijzet. Bovendien mag Electrabel het geld dat in de nucleaire spaarpot zit niet langer gebruiken om er investeringen mee te doen. Tot slot moet Synatom geleidelijk worden overgeheveld naar de Nationale Bank. “We willen de staat in de staat die Engie is, slopen”, zegt Calvo.

Volgens Marghem is het wetsontwerp waarmee Groen en Ecolo zwaaien niet meer dan een eerste versie van het ontwerp dat de regering afgelopen zomer al heeft ingediend. Nadien vroeg premier Michel Marghem wel om dat ontwerp nog “te versterken”. Daarom knoopte de regering onderhandelingen aan met Engie, die nog steeds lopen. 

Het dreigingsniveau voor de Britse kerncentrales blijft hoog. De dreiging komt volgens de instanties van terroristen, buitenlandse spionnen en zogenaamde 'hacktivisten'. Beeld getty
Het dreigingsniveau voor de Britse kerncentrales blijft hoog. De dreiging komt volgens de instanties van terroristen, buitenlandse spionnen en zogenaamde 'hacktivisten'.Beeld getty

Minister van Energie Marie Christine Marghem (MR) weerlegt de beschuldiging van Groen en Ecolo in een reactie. “Deze regering neemt haar verantwoordelijkheid en wil zo’n belangrijk dossier niet doorschuiven naar de volgende legislatuur of naar de volgende generaties”, zei ze op een persconferentie.

Marghem vertelde uitvoerig dat de regering in juli een wetsontwerp goedkeurde en die tekst vervolgens aan de Raad van State overmaakte. Intussen wacht Marghem nog steeds op een advies. “Ik ben verbaasd dat de Raad zijn oordeel nog steeds niet klaar heeft. Maar wegens de scheiding der machten kan ik natuurlijk geen druk uitoefenen”, betreurde ze.

In de Kamer zei Marghem dinsdag dat de tekst op regeringsniveau nog “versterkt” zal worden en dan het best een tweede keer langs de Raad van State passeert. Dreigt het dossier dan toch niet op de lange baan geschoven te worden? Marghem: “Ik verzeker het parlement en de burger een juridisch kader waarin het principe centraal staat dat ‘de vervuiler betaalt’ (Engie Electrabel, red.) en de consument geen eurocent zal moeten bijdragen.”

Wanneer het definitieve wetsontwerp in het parlement zal worden ingediend, kan Marghem niet zeggen. Veel hangt af van de Raad van 

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234