Dinsdag 07/04/2020

Kernuitstap

Engie Electrabel wordt rijk door uitstel kernuitstap

De kernreactoren van Doel (foto) en Tihange worden uitgebaat door Engie Electrabel.Beeld ANP

De kernuitstap uitstellen zou Engie Electrabel elk jaar 850 miljoen euro opleveren en bedrijven die investeren in zonnepanelen, windmolens en gascentrales elk jaar 321 miljoen euro kosten. Dat heeft het federaal Planbureau berekend. De instelling waarschuwt dat groene projecten dan 'uitgesteld of zelfs geannuleerd' zouden worden.

Federaal energieminister Marie Christine Marghem (MR) vroeg eind december aan econoom Johan Albrecht (UGent) en het federaal Planbureau om de economische gevolgen van de kernuitstap te berekenen. Sinds de kerstdagen ligt de centrumrechtse coalitie overhoop over de sluiting van de zeven Belgische kerncentrales. Volgens de wet op de kernuitstap moeten die tegen 2025 allemaal dicht. N-VA wil de twee nieuwste kerncentrales Doel 4 en Tihange 3 langer openhouden.

De studie van econoom Albrecht kreeg de afgelopen dagen veel aandacht, onder meer door een stomme fout in het besluit. Maar ook in de studie van het Planbureau staat belangrijk cijfermateriaal voor de discussie. Volgens de instelling zou de kernuitstap uitstellen Engie Electrabel, de uitbater van Doel 4 en Tihange 3, jaarlijks 850 miljoen euro opleveren. Als de kerncentrales langer openblijven, kan het Frans-Belgische energiebedrijf stroom produceren onder de marktprijs. Zelfs als de nucleaire productiekosten zouden verdubbelen, een worstcasescenario, dan nog zou een verlenging jaarlijks 580 miljoen euro opleveren.

Lage marktprijs

Waar er winnaars zijn, bijten er ook verliezers in het stof. In dit geval zouden dat de energiebedrijven zijn die investeren in groene energie en in gascentrales. Als de oude, afgeschreven kerncentrales langer openblijven, houden die de marktprijs namelijk laag. Hierdoor krijgen nieuwe projecten rond zonnepanelen, windmolens en gascentrales - waar nog hoge investeringskosten aan zijn verbonden voor de bouw - het heel moeilijk om rendabel te kunnen produceren.

"Het Planbureau toont aan waar wij al jaren voor waarschuwen: door te aarzelen met de kernuitstap, ondermijn je de groene ontwikkelingen van de toekomst", zegt Kristof Calvo (Groen). "Zo jaag je de investeringen weg uit ons land."

Concreet zouden de producenten van zonne-energie jaarlijks 10 miljoen euro verliezen, de producenten van windenergie 34 miljoen euro en de eigenaars van gasgestookte centrales liefst 277 miljoen euro. Ook het Planbureau is gealarmeerd door deze bedragen. In het rapport waarschuwt de instelling dat de verliezen "de energieoverschakeling kunnen vertragen aangezien investeringen in flexibele en koolstofarme technologieën in België - die dringend noodzakelijk zijn - hieronder te lijden zullen hebben en uitgesteld of zelfs geannuleerd kunnen worden".

Nucleaire heffing

Volgens Bert Wollants, de energiespecialist van N-VA, kan het ook anders. De Belgische staat zou een deel van de winsten van Engie Electrabel kunnen afromen, via de nucleaire heffing. "De inkomsten uit die belasting kunnen we dan gebruiken om de stroomfactuur van gezinnen en bedrijven te drukken. En om groene investeringen aan te moedigen." Voor de kerncentrales Doel 1 en 2, die eigenlijk in 2015 moesten sluiten maar nog altijd draaien, ontvangt de staatskas jaarlijks 20 miljoen euro van Engie Electrabel. "Maar Doel 1 en 2 waren kleine centrales, voor Doel 4 en Tihange 3 kan de opbrengst hoger zijn", benadrukt Wollants.

Calvo gelooft hier niet in. "Het mag duidelijk zijn: de winsten van een verlenging verdwijnen in de zakken van Engie Electrabel. En de verliezen dragen we als samenleving, want als de kerncentrales openblijven, zullen extra subsidies voor zonnepanelen, windmolens en gascentrales noodzakelijk zijn."

Engie Electrabel houdt zich traditioneel buiten de discussie over de kernuitstap. Het is aan de politiek om te beslissen wat er met de Belgische kerncentrales gebeurt, daarna kan er onderhandeld worden over een mogelijke verlenging, is al jaren de redenering van de bedrijfsleiding. Als er een verlenging komt voor Doel 4 en Tihange 3, zal Engie Electrabel sowieso enkele honderden miljoenen euro's moeten investeren in een facelift voor de installaties.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234