Maandag 18/10/2021

Energiereuzen zwijgen stil

Energieregulator CREG wil de berekeningswijze voor energieprijzen omgooien. De olieprijs mag niet meer verrekend worden. Vooral klanten van grote leveranciers besparen zo honderden euro's.

Het CREG-voorstel komt naar aanleiding van de bevriezing van de energieprijzen door de regering-Di Rupo, die afloopt op 1 januari 2013. Tegen dan moet het prijsmechanisme hervormd zijn.

De waakhond CREG stelt aan de regering voor om de gas- en elektriciteitsfactuur niet langer te berekenen op basis van de olieprijs. Goed 60 procent van de Vlamingen en 85 procent van de Walen krijgen vandaag immers een gasfactuur in de brievenbus op basis van de olieprijs en een elektriciteitsfactuur op basis van de olie-, steenkool- en gasprijs. Niet correct, oordeelt de CREG, want zo betaal je niet de reële gasprijs voor gas noch de reële elektriciteitsprijs voor elektriciteit. Elk Belgisch huishouden betaalt een onnodige, onduidelijke toeslag voor de almaar piekende olieprijzen.

Wat een gezin kan besparen, is wel duidelijk: gemiddeld 400 euro op de gasrekening en 50 euro op de elektriciteitsrekening. "We maken komaf met de kunstmatige hoge prijzen", zegt CREG-topman Guido Camps. "Vroeger kwam bij de winning van aardolie automatisch het gas mee naar boven. Toen was er dus een goede reden om de prijsvorming samen te bekijken. Vandaag stellen we vast dat door de ontdekking van het leisteengas (zie kader, JVH) er veel meer gas autonoom gewonnen wordt. Waardoor de fysische link tussen gas en olie veel kleiner is dan vroeger. De berekeningswijze is achterhaald."

Concreet zouden klanten van grote spelers Electrabel, Nuon en Luminus het meeste voordeel halen uit een loskoppeling. Die verrekenen allemaal nog de olieprijzen. De energiebedrijven willen echter - traditioneel - weinig commentaar kwijt over de eventuele impact op hun prijzen. "Het gaat om een voorstel van de CREG. We communiceren pas als de overheid definitief goedkeurt", klinkt het overal. Enthousiast zijn de grote spelers allerminst over het voorstel. Volgens belangenorganisatie FEBEG vrezen ze een abrupte overgang op 1 januari 2013, als de bevriezing van de energieprijzen stopt.

Klanten bij kleinere spelers als Lampiris, Octa+, Essent en Eneco (die samen minder dan 35 procent van de markt uitmaken) zullen minder besparen dankzij een nieuw prijsmechanisme. Deze leveranciers berekenen hun gas- en elektriciteitsprijs al op een andere basis. "Lampiris houdt sinds 2009 geen rekening meer met de olieprijs. Daardoor kunnen we een veel goedkopere factuur aanbieden", zegt Bruno Vanderschueren, de oprichter van de groene energieleverancier. "We vonden dat de logische keuze. Je kan de realiteit toch moeilijk oneer aandoen? Al is niet iedereen daar blijkbaar van overtuigd."

'Energiewonder' doet gasprijs kelderen

Het zijn de verrekende olieprijzen die de gasfactuur hoog houden. Niet de gasprijzen zelf, want die blijven al een tijdje stabiel, op een laag niveau. De reden is de ontginning van leisteengas. Leisteen- of schaliegas wordt gewonnen in diepe, harde leisteenlagen. Aan de hand van een boorput spuit men onder druk een mengsel van water, zand en chemicaliën in de aardlaag, waardoor de leisteenlagen kraken en het gas vrijkomt. Ondanks de omstreden methode - wegens risico op vervuiling en methaanlekken - wordt in de VS en Australië als nooit tevoren geboord. Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) schat dat schaliegas de gasvoorraden in de wereld minstens zal verdubbelen.

"De gasmarkt is stabieler dan de oliemarkt", verduidelijkt Bruno Vanderschueren van Lampiris. "De gasprijzen lijken alleen verder te kunnen dalen. Door de ontdekking van leisteengas zullen de VS wellicht tegen 2015 zelfvoorzienend zijn. Hetzelfde geldt voor Australië. In Europa blijven grote voorraden onaangeroerd. De oliemarkt is een ander plaatje: landen blijven importeren, de toevoer is beperkt, de voorraad is beperkt én zit in een risicogebied. Wie de vergelijking maakt, ziet dat een koppeling van de gasprijs aan de olieprijs niet realistisch is."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234