Zondag 31/05/2020

'En is die gewone diesel dan zo duurzaam, mevrouw Van Brempt?'

Gents professor Wim Soetaert vindt dat Vlaams minister het kind met het badwater weggooit

Heel moedig, zo noemt Greenpeace de beslissing van Vlaams mobiliteitsminister Van Brempt om de Lijnbussen voorlopig niet meer op biodiesel te laten rijden. 'Ik veronderstel dat de gewone diesel die De Lijn nu gebruikt wel duurzaam is', sneert Gents hoogleraar Wim Soetaert.

door Kris Jacobs

BRUSSEL l Het is aan de sector om garanties voor te leggen, reageert de minister. 'Ik heb puur volgens het voorzorgsprincipe gehandeld.'

"Ik wil het niet op mijn geweten hebben dat De Lijn brandstof gebruikt waarvoor tropisch regenwoud gekapt is of waarvoor voedselproductie heeft moeten wijken", zo argumenteerde Kathleen Van Brempt (sp.a) haar besluit. Bij Greenpeace kan ze alvast op begrip daarvoor rekenen.

"Ze durft terugkomen op een eerdere beslissing nu uit de praktijk blijkt dat biobrandstoffen ecologisch en sociaal niet zo goed scoren", aldus Karen Janssens van Greenpeace België. "De Europese Commissie zou dit voorbeeld beter volgen."

Greenpeace schaart zich achter de Europese doelstelling om tegen 2020 in 20 procent hernieuwbare energie te voorzien, maar dat dat onder meer moet door 10 procent bio in onze brandstof te steken, daar stelt de milieuorganisatie zich ernstige vragen bij. In theorie is biofuel CO2-neutraal, omdat de plant de koolstofdioxide die vrijkomt bij de verbranding eerder, toen ze nog groeide en bloeide, had opgenomen. "Als je de indirecte effecten erbij verrekend, kan het echter dat je bijna meer koolstofdioxide gaat uitstoten dan zonder biofuel. Zo creëer je bij de omvorming van tropisch woud in palmolieplantages een koolstofschuld van 86 jaar. Bij de omvorming van veenmoerasbossen daartoe in Indonesië en Maleisië loopt dat zelfs op tot 423 jaar!"

En dan hebben we het nog niet over de meststoffen die voor meer stikstofoxide zorgen, en in het debat over stijgende voedselprijzen wordt ook naar de biobrandstoffen met een beschuldigende vinger gewezen.

Greenpeace is echter niet per se tegen, het voornaamste punt van de organisatie is dat we nu omgekeerd redeneren. "Downsizing in de transportsector, meer openbaar vervoer en wagens met kleinere, efficiëntere vermogens dan de huidige modellen, zijn veel efficiënter om de CO2-uitstoot onder controle te krijgen", meent Janssens. "Duurzame biomassa kun je zinvoller inzetten door het in de eerste plaats te gebruiken voor de productie van elektriciteit. Bij de omzetting naar transport gaat immers al veel energie verloren. Ik ben wel voor verder onderzoek naar zogenaamde tweedegeneratiebrandstoffen, met name als die geen concurrentie betekenen voor de voedselproductie." (zie ook kader onderaan)

Microbioloog Wim Soetaert, een van de geestelijke vaders van Ghent Biofuel Valley, "heeft er nog wel begrip voor dat de minister zich wil beraden, maar ze gaat te veel mee met de publieke opinie, die vandaag blijkbaar vindt dat biobrandstof slecht is".

"De meeste Belgische en Europese biodiesel wordt vandaag gewonnen uit koolzaad, dat in Europa groeit", gaat Soetaert verder. "Daarvoor verdwijnen dus geen regenwouden." Dat biobrandstoffen roofbouw zouden plegen op de landbouwarealen voor de wereldwijde voedselproductie, overtuigt de hoogleraar evenmin.

"Ik heb even de pauzeknop ingedrukt omdat ik momenteel geen garanties heb over mogelijke negatieve effecten van biodiesel", reageert minister Van Brempt. "En het is niet aan mij om die te leveren. De sector kan zich perfect zo organiseren dat ze met een goede levenscyclusanalyse certificaten opstelt die aantonen dat die brandstoffen effectief CO2-neutraal zijn."

Voedselproductie is absoluut prioritair, aldus de minister. "Natuurlijk weet ik ook dat er veel factoren meespelen in de voedselprijzen. Wellicht is het aandeel van biobrandstof daarin niet heel groot, maar het is er wel, en we staan nog maar aan het begin van het biofuelbeleid. Het effect zal dus alleen maar groter worden. Dan lijkt het me toch zinvol dat ik strikt volgens het voorzorgsprincipe handel."

Zie ook De Gedachte, pagina 19

Professor Wim Soetaert:

De meeste Belgische en Europese biodiesel wordt gewonnen uit koolzaad, dat in Europa groeit. Daarvoor verdwijnen dus geen regenwouden

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234