Dinsdag 19/01/2021

Emmylou Harris en Mark Knopfler bundelen het beste van twee werelden op 'all the roadrunning'

Knopfler: 'Meestal heb ik geen flauw idee van waar ik mee bezig ben. Ik tast zomaar wat in de leegte. Vaak vervloek ik mezelf dat ik in dit vak terechtgekomen ben'Harris: 'Ik heb hem al vaak gezegd dat hij te bescheiden is. Weinig artiesten zijn zo productief zonder dat het niveau van hun songs daaronder lijdt'

'Het zou onnozel zijn om nu nog over kalverliefde te schrijven'

Het stond in de sterren geschreven dat Emmylou Harris' en Mark Knopflers wegen zouden kruisen. De coryfee van de country is de jongste jaren almaar nadrukkelijker een rockzangeres geworden, terwijl Knopfler na de split van Dire Straits stapje voor stapje richting country evolueerde. Op het uitstekende All the Roadrunning bundelen ze de krachten voor een warme, intieme plaat. 'Nooit gedacht dat de schone en het beest het zo goed met elkaar zouden vinden.' Door Bart steenhaut

Emmylou Harris laat even op zich wachten. Ze is de badkamer ingedoken om een nieuw brilletje uit te proberen en - altijd een dame - wat hydraterende crème op haar handen te smeren. Knopfler keuvelt intussen over het Londen waarin hij is opgegroeid, zegt dat hij blij is dat de stadionconcerten van Dire Straits definitief tot het verleden behoren en staat spontaan recht wanneer Harris de suite met panoramisch zicht op Londen binnenstapt. Ze ruikt naar waterlelies, ziet er stralend uit en spreekt met een zachte, ingetogen stem. Het is ontroerend om hen tijdens het gesprek gade te slaan. Ze vullen elkaars zinnen aan en uit elk woord spreekt een diep wederzijds respect.

Jullie duiken vaak op als gast bij andere muzikanten. Waarom moest deze samenwerking verder gaan dan een gitaarsolo of een eenmalig duet?

Knopfler: "Emmy heeft zowat met iedereen mee gezongen. Een jaar of acht geleden heb ik voorzichtig gepolst of ze het zag zitten om mee te werken aan mijn soloplaat Sailing to Philadelphia en het klikte. Onze stemmen pasten mooi bij elkaar en de personages die ik in de songs opvoerde, kwamen dankzij haar inbreng meteen tot leven. Ze kregen een naam, een gezicht en een geschiedenis. Op dat moment ben ik songs gaan schrijven als een dialoog tussen man en vrouw, in de hoop die ooit samen te kunnen opnemen. 'Red Staggerwing' is een mooi voorbeeld. Dat is een nummer waarin een koppel elkaar het hof maakt op een 'ik vind jou aardig'- en 'oh, dan vind ik jou ook leuk'-achtige manier. Daar had ik in mijn eentje niks mee kunnen aanvangen."

Moest je tijdens het schrijven dan op zoek gaan naar je vrouwelijke kant?

Knopfler: "Ik geloof niet dat ik die heb, eerlijk gezegd. (Harris knikt van wel) En als ik toch iets vrouwelijks heb, was er iemand als Emmy nodig om het naar de oppervlakte te rakelen. Als ik haar hoor zingen, zie ik de figuren die in mijn songs opduiken haast lijfelijk voor me. Het zijn vaak mensen in verschillende stadia van een liefdesrelatie. Sommigen zitten gevangen in hun huwelijk, terwijl anderen die ring om hun vinger als de laatste strohalm beschouwen."

Harris: "Mark schrijft over personages die op het dieptepunt van hun leven zijn aanbeland, maar tegelijk is er altijd ruimte voor hoop, voor beterschap. Geen enkele tragedie hoeft onomkeerbaar te zijn. Hij heeft het talent om op een heel heldere manier erg volwassen thema's te behandelen, zodat een groot publiek zich met zijn werk kan identificeren."

Jij begint eigenlijk pas nu meer zelf te schrijven en je eerste cd met louter eigen materiaal, het huiveringwekkende Red Dirt Girl, wordt algemeen beschouwd als een hoogtepunt in je repertoire. Ben je met de jaren overtuigd geraakt van je eigen talent?

Harris. "Nee. (lacht) Ik ben er als de dood voor om de confrontatie met het witte blad aan te gaan. Maar ik heb me voorgenomen om moedig te zijn. Door ouder te worden heb je sowieso meer te melden. Je hebt meer meegemaakt, luistert makkelijker naar andere mensen en hebt bovendien de maturiteit om die verhalen in hun juiste context te plaatsen. Je perspectief wordt breder, terwijl het tegelijk erg versmalt. Want je vindt minder dingen belangrijk, terwijl die wél een grotere plek in je leven opeisen. (zucht) En toch vind ik het nog altijd geen evidentie om zelf te schrijven. Het blijft elke keer bang afwachten of het nog lukt."

Knopfler: "Dat herken ik. Meestal heb ik geen flauw idee van waar ik mee bezig ben. Ik tast zomaar wat in de leegte. In die fase van het creatieve proces vervloek ik mezelf omdat ik in dit gruwelijke vak verzeild ben geraakt. Dat krijg je dan. (lacht)"

Je merkt niet meteen dat je iets van waarde hebt gemaakt?

Knopfler: "Nee. Een song schrijven is als in een mijn werken: de ene keer delf je een diamant op, de andere keer haal je alleen modder boven. Dit keer had ik gelukkig de goddelijke stem van Emmy al. Die klinkt adembenemend naast iedere stem en dus ook naast de mijne. Nooit gedacht dat de schone en het beest het zo goed met elkaar zouden kunnen vinden. Het was van mijn schooltijd geleden dat ik nog een duet met een vrouw had opgenomen."

Tijd om met bloemetjes te gooien. Wat trekt jullie het meest aan in elkaars muziek?

Knopfler: "Ik ben al een fan sinds het prille begin. Als artiest maak je al je fouten terwijl het publiek staat toe te kijken. Maar in mijn ogen heeft Emmy er nauwelijks gemaakt. Ik ben heel vaak op mijn gezicht gegaan, heb een individuele koers uitgestippeld met zijweggetjes die wel eens dood bleken te lopen. Maar deze vrouw hier heeft cd's gemaakt die het verloop van de popmuziek letterlijk hebben veranderd. Luxury Liner, bijvoorbeeld. Wat een plaat. Ik zie haar als een echte zangeres, terwijl ik mezelf nooit als een zanger heb gezien."

Harris: "Maar enfin, Mark. Je hebt een prachtige stem. En die songs van jou... ik wist wel dat ze goed waren, maar nu ik ze zelf mag vertolken valt het me op hoe briljant ze wel zijn. Mijn bewondering is er nog groter door geworden. (tot mij) Ik heb hem al vaak gezegd dat hij veel te bescheiden is. Ik ken weinig artiesten die zo productief zijn zonder dat het niveau van de songs daaronder te lijden heeft. Trouwens: ik heb wel waardeloze dingen opgenomen. Alleen liggen die opgeborgen in een kluis waarvan ik de sleutel lang geleden al heb weggegooid."

Zowel Mark als jij zitten in de herfst van jullie carrière. De meeste mensen beginnen het dan een beetje rustiger aan te doen, terwijl jullie net productiever lijken te worden.

Knopfler: "Dat is waar. Zolang de motor blijft draaien, doe ik verder."

Uit onvrede met wat je tot nog toe bereikt hebt?

Knopfler: "Natuurlijk. Het moet altijd beter."

Harris: "Ik ben trots op mijn verleden. Maar het verleden is voorbij en ik wil verder. Muziek kunnen maken is een gave en het zou obsceen zijn om de mogelijkheden die ik krijg niet te benutten. Elke samenwerking in mijn carrière was een godsgeschenk. Dat klinkt wat klef, maar ik meen het."

Knopfler: "Ik had me ook in mijn eentje een eind weg door de songs kunnen zeuren, maar dan had je je als luisteraar vast afgevraagd hoe lang het nog zou duren voor ik eindelijk de laatste strofe zou halen. Emmy heeft er beelden bij gezongen. Ze maakt van dooie letter een levend verhaal."

Hoe belangrijk was het dat de songs op All the Roadrunning jullie eigen persoonlijkheid reflecteerden? Dat ze geschreven waren vanuit het perspectief van mensen van - euh - middelbare leeftijd?

Knopfler: "Dat was cruciaal. Het zou wat onnozel zijn om nu nog over kalverliefde te schrijven."

Harris: "Het komt er gewoon op aan je geloofwaardigheid te behouden. Nu zing ik niet langer 'Two More Bottles of Wine'. Niet dat ik ooit zoveel gedronken heb, maar er zijn zeker momenten geweest dat het niet veel scheelde. Alleen: die tijd is voorbij. Het zou pathetisch zijn mocht je me op mijn leeftijd nog stomdronken uit een kroeg zien kruipen."

Lou Reed heeft vorig jaar gezegd dat hij nu meer werkt dan vroeger omdat hij voelt dat het einde nadert. Herkennen jullie dat?

Knopfler: "Ik heb mezelf plechtig beloofd de gedachte aan ouder worden zo diep mogelijk naar mijn onderbewuste te verdringen. En dat lukt. Ik zal nooit luidop zeggen dat ik een grijze, versleten zak ben. Af en toe moet je jezelf een beetje ontzien, vind ik. Zeker als het daarover gaat."

Jullie hebben beiden met Bob Dylan gewerkt. Ervaringen uitgewisseld, achteraf?

Harris: 'Het enige wat ik tijdens de opnamen van Desire moest doen was komen opdagen. Ik kende de nummers niet en hem had ik ook nog nooit ontmoet. Ik stond naast hem terwijl hij de songs inzong en als hij vond dat ik moest invallen, porde hij me in de heupen. Ik las de teksten letterlijk af van het blad dat voor hem lag. Het was 'm dus niet zozeer om muzikale perfectie te doen, dan wel om het vastleggen van het moment. Ik had niet de tijd om bang te zijn."

Knopfler: "Ik heb één van zijn platen geproducet, maar ik weet echt niet hoe me dat gelukt is. Ik voelde me als een kleine jongen die in zijn favoriete sprookje was terechtgekomen. Zulke kicks moet je koesteren. Ik had hetzelfde gevoel toen Emmy mijn studio binnenstapte op de avond van Thanksgiving Day. Dat is in Amerika het belangrijkste familiefeest, maar toch stond ze daar."

Harris: "(grinnikt) Ach, we hadden een te kleine kalkoen gekocht."

Jullie lijken me muzikanten die haast per ongeluk popster zijn geworden. Stoort het dat die bekendheid soms de aandacht van de muziek afleidt?

Knopfler: "Wat mij betreft is dat het grootste nadeel aan dit vak: zodra je een beetje succes hebt, word je een publieke figuur. En het ergste wat je kan overkomen is dat je vroeg in je carrière een hit scoort."

Harris: "Dat is waar. Dan moet je met je eigen verleden concurreren en dat is een strijd die je nooit kunt winnen. Ik heb er veel getalenteerde collega's aan kapot zien gaan. Zelf heb ik altijd maar net genoeg succes gehad om mijn volgende cd volgens mijn eigen voorwaarden te kunnen opnemen. Dat volstond voor mij."

Knopfler: "Succes hebben is geweldig en ik kan het iedereen aanbevelen. Ik ben er rijk van geworden en dat geld heeft me in staat gesteld een studio te bouwen. Elke keer dat ik die speeltuin binnenstap, ben ik dankbaar. Maar beroemd zijn is belachelijk. Daar heb ik nooit het nut van ingezien."

All the Roadrunning verschijnt vandaag bij Universal. Emmylou Harris en Mark Knopfler zijn op 26 mei te gast in Vorst Nationaal.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234