Woensdag 28/07/2021

Eiceltoerisme: Europese wetgeving is vaag

null Beeld Thinkstock
Beeld Thinkstock

Een gezin en een bloeiende carrière met elkaar verzoenen: ingevroren eicellen lijken een oplossing te zijn, eiceldonatie laat zelfs een 50-jarige nog moeder worden. Maar de wetgeving verschilt in Europa. Gespecialiseerde artsen komen in het vizier van het parket.

De geboorte van de kleine Louise Brown op 25 juli 1978 in het Britse Oldham was een sensatie - en bracht hoop voor talloze paren met een vurige kinderwens. Louise was de eerste proefbuisbaby van de wereld. Negen jaar hadden haar ouders gewacht voordat ze ingingen op het experiment van pionier Robert Edwards. Hij bracht voor het eerst een menselijke ei- en zaadcel samen in een petrischaal. Wat 35 jaar geleden nog gemengde gevoelens teweegbracht en veel kritiek uitlokte, is ondertussen de gewoonste zaak in de medische wereld. Wereldwijd zijn sindsdien zo'n zes miljoen baby's op deze wijze ontstaan.

Van zondag tot woensdag komen ongeveer 9.000 experts in München bijeen voor het jaarlijkse congres van ESHRE (European Society of Human Reproduction and Embryology), de Europese vereniging voor menselijke reproductie en embryologie die in 1985 door Edwards werd opgericht. Een netelig thema blijft de eiceldonatie, die in Duitsland verboden is. Voor veel vrouwen is het buitenland de enige kans op een kind. Maar artsen die hen daarbij helpen, komen in het vizier van het gerecht. Alleen al in Augsburg worden achttien verdachten vervolgd.

Voor wie te lang wacht, heeft ook in-vitrofertilisatie beperkingen. "Men kan zeggen dat de kans op een zwangerschap op de leeftijd van 41 of 42 jaar gemiddeld op 15 procent ligt", zegt Ulrich Hilland, voorzitter van het Bundesverband Reproduktionsmedizinischer Zentren van Duitsland. Op de leeftijd van 44 jaar zakt de kans onder de 8 procent. Velen geven het dan op.

Maar in Duitsland is eiceldonatie verboden. Gevolg: stilletjes uitwijken naar het buitenland, zwijgen, en dan blij verrast lijken over de late zwangerschap. Duitse vrouwen reizen naar Tsjechië en Spanje. Ook België, Nederland, Frankrijk en Groot-Brittannië laten eiceldonatie toe.

Artsen die patiënten in de voorbereidende fase helpen, consulenten die ziekenhuizen aanbevelen - ze zijn allemaal strafbaar in Duitsland. Veel artsen vragen een wijziging van de wetgeving. Het verbod is niet meer van deze tijd, meent Hilland. Ook het hoofd van het ivf-laboratorium van de universiteit van Erlangen, Ralf Dittrich, is voorstander van eiceldonatie in Duitsland. "Ik zie geen reden waarom men het niet zou doen."

Hans-Peter Eiden, de secretaris van de beroepsvereniging voor reproductieve geneeskunde van Beieren en oprichter van het Netzwerk Embryonenspende, vindt het verbod op eiceldonatie daarentegen terecht. Hij waarschuwt voor de mogelijkheid van handel. Een vrouw laat een eicel niet uit altruïsme wegnemen. "Niemand kan me wijsmaken dat een eieceldonatie zonder tegenprestatie zal werken", zegt hij. "Het gaat hier niet om patiënten maar om commercie."

Ondertussen wil Eiden de weg effenen voor embryodonatie. Koppels krijgen de bevruchte eicel van een vreemd paar dat de eicel niet meer nodig heeft.

De jongste trend is eicellen invriezen wanneer de vrouw ongeveer 25 jaar oud is. Social Freezing heet dit en het schijnt dé oplossing te zijn voor een perfecte gezinsplanning. Maar het is nog niet helemaal duidelijk hoe goed de cellen na twintig jaar nog zijn.

De beste leeftijd om kinderen te krijgen is 25 jaar. "Het is de moed die ontbreekt", aldus nog Hilland. "Maar een kind krijgen terwijl je nog studeert, is zo slecht nog niet."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234