Dinsdag 23/07/2019

Gelijkheid

Eerste veroordeling voor seksisme is een feit: "Bewijs dat wet niet overbodig is"

Een beeld uit de documentaire 'Femme de la rue', die de aanleiding was voor de wet. Beeld RV

Voor de eerste keer heeft een rechter in ons land iemand veroordeeld op basis van de antiseksismewet. "Het beste bewijs dat de wet niet overbodig is", gelooft het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen.

Op 6 juni 2016 merken twee politie-inspecteurs van de zone Zaventem een man op die een rood voetgangerslicht negeert en andere weggebruikers in gevaar brengt. De inspecteurs proberen hem op verschillende manieren te laten stoppen. 

Daarmee blijkt hij niet opgezet. Als hij tegengehouden wordt, reageert de man geagiteerd en eist hij om in het Frans te communiceren. Hij wordt hoe langer, hoe bozer en scheldt beide inspecteurs uit voor "vuile strontflik". Op een bepaald moment richt hij zich enkel nog tot de vrouwelijke inspecteur. Hij zegt haar dat ze een job moet zoeken die geschikt is voor een vrouw, zoals bankbediende. Als hij daarop aangesproken wordt, zegt hij dat ze moet ophoepelen, dat hij niet met vrouwen praat, dat "de vuile hoer" moet zwijgen.

3.000 euro

De inspecteurs stellen een proces-verbaal op dat bij het parket Halle-Vilvoorde belandt. Dat besluit om de man te dagvaarden, onder andere wegens seksisme. Op 7 november velt de Nederlandstalige rechtbank van eerste aanleg in Brussel een vonnis, dat nu pas bekend raakt. 

De rechter legde de man, bij verstek, een geldboete van 3.000 euro op. Als hij die niet binnen de wettelijke termijn betaalt, kan ze vervangen worden door een gevangenisstraf van een maand. De man kan nog verzet aantekenen.

Bij het Instituut voor de Gelijkheid van Vrouwen en Mannen zijn ze blij met het vonnis. Volgens hun informatie is het het eerste ooit in het kader van de antiseksismewet van 3 augustus 2014. "Veel mensen hebben die wet, die uniek in de wereld is, overbodig genoemd en dachten dat ze nooit toegepast zou worden. Dit is het beste bewijs dat dit niet het geval is", zegt adjunct-directeur Liesbet Stevens. 

Stevens gelooft dat het vonnis tot meer rechtszaken kan leiden. "Maar het is moeilijk in te schatten. Een inspecteur kan meteen een pv opstellen dat als bewijs kan dienen. Voor een gewone burger die slachtoffer wordt van gelijkaardige beledigingen, ligt zoiets moeilijker." 

In het eerste jaar dat de wet van kracht was, leverde ze volgens navraag van De Morgen amper 25 klachten op in Vlaanderen, Wallonië en Brussel samen. Verdere gegevens zijn er niet, omdat de registratiesystemen van de politie nog altijd niet hervormd zijn.

Volgens Stevens moet van die hervorming prioriteit worden gemaakt. "Ook de kennis over de wet moet bij het brede publiek en binnen de gerechtelijke wereld verbeterd worden." Het beperkt aantal dagvaardingen vindt ze geen punt. "De wet geeft een sterk signaal en is voor ons een instrument waarmee we binnen organisaties aan de slag kunnen. Een zaak voor de rechtbank brengen moet alleen als het echt niet anders kan."

Het enthousiasme over het vonnis wordt niet door iedereen gedeeld. Jogchum Vrielink, professor discriminatierecht aan de Brusselse Université Saint-Louis, vindt de veroordeling van de man terecht, maar gelooft niet dat ze de meerwaarde van de wet bewijst. "Het vonnis toont dat bepalingen inzake smaad, belediging en bedreiging al volstonden. De motivering om de man voor seksisme te veroordelen lijkt verder onvoldoende. De wet laat te veel ruimte voor interpretatie."

Staatssecretaris voor Gelijke Kansen Zuhal Demir (N-VA) meent dat dit eerste vonnis mensen doet beseffen dat er een antiseksismewet is waarop ze een beroep kunnen doen. "Maar ik geloof dat het effect beperkt is. We moeten werken aan een mentaliteitswijziging."

De wet tegen seksisme:

- beschrijft wat seksisme is en omschrijft het als een strafbaar feit

- benoemt vijf kenmerken, die tegelijkertijd uit het gedrag moeten blijken

- gaat om "elke uitspraak of handeling", in de "openbare ruimte", die "duidelijk bedoeld is", om "een of meerdere personen", "te vernederen omwille van hun geslacht, met een ernstige aantasting van de waardigheid van die persoon tot gevolg".

- werd gestemd na de docu Femme de la rue over een jonge vrouw die in Brussel wordt lastiggevallen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden