Vrijdag 23/04/2021

Eerste jongleursconventie doet Vlaams circus opleven

GENT l 'Circus is opnieuw hip', stelde cultuurminister Anciaux onlangs. Om die uitspraak kracht bij te zetten, trok hij 600.000 euro extra middelen uit. Hoe hip circus is, wordt dit weekend getoond in de Gentse Topsporthal waar de Circus Groep de eerste Belgische Jongleursconventie organiseert. En ook Humorologie, het jaarlijkse humorfestival in Marke, programmeert diverse circusvoorstellingen.

Door Liv Laveyne

"Circus is hét voorbeeld waar cultuur en een groot publieksbereik hand in hand gaan. Je kunt er met gezin en vrienden naartoe en het is minder segmentair dan de meeste dans- of theatervoorstellingen." Aan het woord is Koen Allary, verantwoordelijk voor het circusprogramma op de 21ste editie van Humorologie in Marke. De man zetelt ook in de nieuwe kabinetswerkgroep voor Anciaux' circusbeleid. "Circus is in heel Europa aan het boomen. Het bestofte imago heeft plaats geruimd voor een vruchtbare cross-over met dans, film, zelfs teksttheater."

Ook Humorologie gaat al jaren de cross-over aan en brengt naast stand-up en cabaret ook circus. Allary: "Circus wordt vrij snel gekoppeld aan clownerie maar het hoeft niet per se grappig te zijn. Het gaat niet altijd om de bulderlach. De voorstelling Laissez-Porter van het Franse circusgezelschap XY doet je met de glimlach buitenkomen. Ze spelen op een vrijwel naakte scène en hun acrobatie leunt sterk aan bij danstheater."

Choreografie, enscenering, regie: voor de toekomst van het circus is dat onontbeerlijk. "Wie betaalt er nog dertig euro om een leeuw door een hoepel te zien springen? Je kunt jongleren met drie balletjes, misschien met negen, maar dan houdt het op. Na vijf minuten slaat de verveling bij het publiek toe. Daarom is het belangrijk dat de traditionele circussen zich laten coachen of regisseren. Circus Ronaldo is daarin mee geëvolueerd en boekt zo veel succes. Anderzijds moet je er ook geen superfabrieken van maken zoals Cirque du Soleil: dat is pure Disney, de Studio 100 van het circus. Het ontbeert anarchie en dat is toch eigen aan het circus."

Allary hoopt dat met Anciaux' circusbeleid de appreciatie voor circus in Vlaanderen zal toenemen. "Internationaal gezien staat Vlaanderen nergens. We lopen enorm achter op Frankrijk, waar circusgroepen al jaren gesubsidieerd worden en er een werkplaatsenregeling is. Al is er de laatste jaren wel een groeiende belangstelling voor circus bij de Vlaamse culturele centra."

Anciaux' plan om tegen 2008 het oude Circus Mahy aan de Gentse Krook te renoveren tot een Vlaamse Circuscentrum, wordt door Allary echter terughoudend bekeken. "We moeten ons ervoor hoeden dat we niet al het geld in de renovatie van dat gebouw gaan steken waardoor er geen geld overblijft voor de werking van dat gebouw. Ik stel mij ook vragen bij de inplanting van dat circuscentrum vlakbij cultuurhuizen als de Minard en de Vooruit. Het circus is een uitstekend middel om verschillende bevolkingsgroepen te binden. Als zo'n Centrum er in Gent moet komen, waarom dan niet in de Sleepstraat, waar de jongeren aldaar betrokken worden bij de workshops?" De Sleepstraat is de hoofdader van een multiculturele wijk.

De Circus Groep, die negen circusscholen heeft in Vlaanderen en ook in een opleiding tot circusdocent voorziet, organiseert dit weekend in de Gentse Topsporthal de eerste Belgische Jongleursconventie. Zo'n zeshonderd jongleurs uit binnen- en buitenland komen er samen om hun tricks te tonen aan elkaar en het publiek. De Circus Groep wil voortaan elk jaar de Belgische Jongleursconventie organiseren en mikt in 2010 op de Europese Jongleursconventie. De Vlaamse jongleurs-acrobaten van Cirq'ulation Lokale, die met hun nieuwe show Trampoline Mission 3 ook te zien zijn op Humorologie, zijn op de conventie present.

Cirq'ulation Lokale is een professioneel gezelschap sinds 2002. Choreograaf en jongleur Jan Vermeersch leerde zijn kompanen kennen op de circusschool in Brugge. "Eerst deden we enkel straatacts maar daarna zijn we ons gaan professionaliseren. Als we zeggen dat we met achttien mensen professioneel met circus bezig zijn, zie je hier in Vlaanderen opgetrokken wenkbrauwen, terwijl circusartiest in Frankrijk een job als een ander is."

Vermeersch volgde in Toulouse een opleiding tot kegeljongleur. "Je moet meteen je specialisatie kiezen. Zo heb je kegel- en baljongleurs, wat twee andere disciplines zijn. Naast algemene vakken als acrobatie, dans en theater oefen je er elke dag enkele uren je specialisatie." Gaat dag in, dag uit kegeljongleren nooit vervelen? "Je begint met de clichés, maar zodra je die onder de knie hebt, wil je vooral nieuwe invalshoeken zoeken. Zo'n jongleursconventie is de uitgelezen plek om ervaringen en technieken uit te wisselen." Zijn er dan grote verschillen? Vermeersch lacht: "Toon me een jongleur en ik kan zo zeggen van welk land hij komt of waar hij zijn opleiding heeft genoten. Een Franse jongleur maakt vloeiende, dansante, trage bewegingen. Argentijnen jongleren heel fysiek met lichaamsrollen en -botsen. Duitse jongleurs staan rechtop met beide voeten op de grond maar doen wel heel moeilijke trucs, Russen gooien veel lager met de kegels dan Fransen maar dat is omdat bij hen de kegels sneller ronddraaien." Is er zoiets als een Vlaamse stijl? "Als je een jongleur al die rare dingen op een eigenzinnige wijze ziet combineren, is 't gegarandeerd een Vlaming. We hebben misschien weinig eigen circusroots, maar we zijn flexibel genoeg om het beste van alles te nemen."

Humorologie vandaag en morgen in Marke (056/23.98.55 of www.humorologie.be)

Belgische Jongleursconventie vandaag en morgen in de Topsporthal, Gent. 0498/51.80.44 of www.circusgroup.be)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234