Donderdag 08/12/2022

'Eerst de Palestijnse staat erkennen. Daarna praten we over vrede'

Onderhandelaar Saeb Erekat praat vol vuur over de Palestijnse gang naar de VN. 'Mijn droom is erkenning.'

1-9-6-7. De Palestijnse vredesonderhandelaar noemt de cijfers een voor een, in staccato. Eerst in het Arabisch, dan in het Engels. "En ik wil ze ook nog wel herhalen in het Hebreeuws, in het Chinees en het Russisch voor mijn part." 1-9-6-7, dat zijn de cijfers die Saeb Erekat wil horen uit de mond van Benjamin Netanyahu, de premier van Israël. "Ik wil die lippen zien bewegen, maar ik zie ze niet bewegen. Op basis van dat jaartal willen we onderhandelen over vrede. Maar Netanyahu wil niet. En daarom stappen wij deze maand naar de Verenigde Naties."

Saeb Erekat (56) is een uurtje geleden in een grote stofwolk komen aanrijden in Kaabneh, een dorpje nabij Jericho, dat in de winter door bedoeïenen wordt bewoond. Hier, in een gortdroog maanlandschap, staat een schooltje. De klaslokalen bestaan uit vier containers. Een echte school is niet toegestaan, want dit is 'Area C', land dat geheel onder Israëlische militaire jurisprudentie staat, 60 procent van de totale Westbank. Geen Palestijn mag er bouwen.

Erekat komt het schooljaar openen. "Het is een schande dat Palestijnse kinderen hier in snikhete containers les krijgen. Wij, van de Palestijnse Autoriteit, beschikken over de middelen om hier echte scholen neer te zetten, maar we mogen niet bouwen."

Erekat is de 'chef onderhandelaar' van de Palestijnen. Al twintig jaar is Palestijn, die in Oost-Jeruzalem werd geboren, en de in de VS en Groot-Brittannië is opgeleid, betrokken bij het zogeheten 'vredesproces'. Madrid, Oslo, Taba, Camp David... Waar er ook maar over vrede tussen Palestijnen en Israëliërs gesproken werd, Erekat was er, vaak ook als vertaler van Yasser Arafat, bij.

Erekat is nog steeds onderhandelaar, maar veel onderhandeld wordt er niet. Dat de neutrale waarnemer dat op het conto van zowel Israëli's als Palestijnen zal schrijven, dat ook zijn voormalige baas Arafat geen kans onbenut liet om een kans op vrede te missen, wil er bij hem niet in. "Netanyahu dwarsboomt de zaak. Wij willen wel praten, op basis van de grenzen van 1967 en de belofte dat Oost-Jeruzalem onze hoofdstad zal zijn. Maar hij wil niet."

Erekat weet niet waar Netanyahu bang voor is. "Wij hebben Israël als staat geaccepteerd. Het enige wat wij willen, is in vrede naast Israël leven. Als het een ware partner in het vredesproces zou zijn, dan was Israël het eerste land dat ons zou erkennen."

Erekat praat vol vuur over de Palestijnse gang naar de VN, later deze maand. Terwijl het zweet van zijn voorhoofd gutst, zegt hij: "Israël meent dat onze stap naar de VN, met de vraag erkend te worden als zelfstandig land, eenzijdig en dus verkeerd is. Klopt niet. Door naar de VN te stappen, redden wij juist het vredesproces. Het is de enige manier om een oplossing op basis van twee staten levend te houden."

Erekat noemt de gevolgen van eventuele erkenning. "Israël bezet dan een ander, volwaardig land. Een VN-lid dat een ander VN-lid bezet, dat is ongehoord. We kunnen bovendien lid worden van het Internationaal Gerechtshof in Den Haag, en Israël daar aanklagen."

Erekat beseft dat het nog lang niet zover is. De VS beschikken over een veto in de Veiligheidsraad, mocht het daar tot stemming komen. Hij ontkent, zoals dit weekeinde in The New York Times geschreven werd, dat de Amerikanen achter de schermen druk doende zijn om beide partijen weer aan tafel te krijgen. De kans is echter groot dat de geslepen onderhandelaar niet al zijn kaarten laat zien. Tony Blair is namens het Midden-Oostenkwartet (EU, VS, VN en Rusland) in Ramallah om met de Palestijnse president Mahmoud Abbas te praten.

Erekat glimlacht, terwijl hij met een zakdoek het zweet van zijn voorhoofd veegt: "Mijn droom is erkenning. Daarna kunnen we over vrede praten, op basis van de grenzen van 1967."

1-9-6-7, het lijkt een bijna magische formule. "Dat is wat ik Netanyahu wil horen zeggen. Dat, en de belofte dat hij niet langer Joodse huizen bouwt op ons land." (VK)

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234