Vrijdag 15/11/2019

Een zwarte chirurg is niet altijd zo vanzelfsprekend

Serge Tueche was een briljante chirurg in wording. In 1994 behaalde hij met grote onderscheiding zijn diploma geneeskunde. Hij was een van de zes uitverkorenen voor een specialisatie-met-stage die van hem een chirurg zou maken. In juni 1999 werd Tueche ontslagen omdat hij één dag niet kwam werken. Hij is nu verwikkeld in een rist gerechtelijke en administratieve procedures. Zelf wil hij het niet zo nadrukkelijk gezegd hebben, maar misschien heeft het toch wat te maken met die arts die zich ooit liet ontvallen dat er 'in de chirurgie geen plaats is voor vrouwen en negers'.

Brussel

Eigen berichtgeving

Douglas De Coninck

Al op jonge leeftijd was Serge Tueche (nu 34) gepassioneerd door geneeskunde. De dag waarop zijn ouders hem uitzwaaiden op de luchthaven van Yaoundé was onvergetelijk. Hij was een van de vijf knappe koppen van zijn land die waren geselecteerd voor een studiebeurs voor een universitaire opleiding in België. Aan de ULB behoorde hij 1994 tot het selecte kransje van zes die zich mochten specialiseren in de chirurgie.

Tueche begon zijn stage in het Brusselse Brugmann-ziekenhuis. Hij werkte hard, maar leerde weinig. Voor je aan het grote werk begint, moet je het genadeloze ritme van een hospitaal kennen, zei men hem. 's Nachts aan de lopende band diagnoses stellen op de dienst spoedgevallen. "Dat vond ik niet erg", schrijft hij achteraf in een van zijn brieven "Ik wou best hard werken. Daarvoor was ik gekomen." Het tweede jaar bracht hem naar een ziekenhuis in Charleroi. Hier mocht hij voor het eerst assisteren aan de operatietafel. Hij behaalde schitterende resultaten. Ook het derde jaar, bij het CHEI in Elsene, was veelbelovend. Na nog een jaar in het Bordetziekenhuis keerde hij voor zijn laatste twee jaren terug naar het Brugmann-ziekenhuis. Hier werd hij opnieuw meid voor alle werk. "Ik heb daar niet één operatie mogen uitvoeren. Hoe kon ik dan chirurg worden?"

Dat zou hij niet, had een chirurg hem gezegd: "In de chirurgie is er geen plaats voor vrouwen en negers." De volgens Tueche vast niet letterlijk te nemen uitspraak bleek wel profetisch.

Op vrijdag 9 juli 1999 loopt het fout. Tueche heeft 38 dagen lang non-stop gewerkt. Zijn werkdagen beginnen om halfacht 's ochtends en duren tot middernacht. Hij heeft geen enkele dag kunnen recupereren. De nacht heeft hij doorgebracht op de spoedgevallendienst van Paul Brien-ziekenhuis in Schaarbeek, waar hij iemand moest vervangen. Een uur na het einde van zijn dienst moet hij weer aan de slag in het Brugmann-ziekenhuis. Hij gaat naar huis om te douchen, en valt in slaap. Later consulteert hij een arts, die hem uitgeput en dus werkonbekwaam acht.

Om 17 uur 's avonds weerklinkt lawaai in de gang. Politieagenten breken zijn flat binnen. Ze zijn gestuurd door de directie van het Brugmannziekenhuis. Op 15 juli ontvangt Tueche zijn ontslagbrief. Daarin staat dat hij ook al "in de maand maart 1999 bij herhaling onwettig afwezig was". Tueche betwist dat. Hij krijgt echter te horen dat hij het ziekenhuis niet meer binnen mag. Tot vandaag zit hij zonder zijn vakboeken (die hem 200.000 frank kostten) en zijn pc. Hij heeft een reeks publicaties in medische vaktijdschriften op zijn naam. De laatste zes werden echter nooit geviseerd door zijn oversten en zitten in nog zijn pc.

De Kameroeneer wendde zich tot de Orde van Geneesheren, de commissie voor de erkenning van geneesheren (ministerie van Volksgezondheid) en het centrum-Leman. De krant Le Matin, die vrijdag over de zaak berichtte, zocht op alle niveaus naar commentaar, maar kreeg er geen. Zelf rondbellen levert eenzelfde resultaat op. "Wij doen nooit publieke verklaringen over particuliere zaken", zegt voorzitter dr. Jacques Noterman van de Orde in Waals-Brabant.

Om te vermijden dat studenten chirurgie wegens één incident en een nukkige stagemeester van de ene dag op de andere hun werk van jaren in rook zien opgaan, worden zij beschermd door een wet uit 1983. Die voorziet een bemiddelingsprocedure waarbij de stagiair moet worden gehoord. Dat is hier niet gebeurd, noch door de erkenningscommissie, noch door de Orde. "Wij oordelen zelf, aan de hand van het dossier, of iemand wordt gehoord of niet", reageert dr. Noterman.

De erkenningscommissie boog zich in september over de zaak en oordeelde dat Tueche zich effectief schuldig had gemaakt aan werkverzuim. In de brief die hij van de commissie ontving, wordt echter met geen woord gerept over afwezigheden in maart. Er is enkel sprake van die ene dag in juli. De commissie besluit verder dat er intussen "zoveel tijd is verstreken" dat bemiddelen geen zin meer heeft en dat de stage ook "niet meer kan worden voortgezet". Ja, zegt Tueche, maar dat komt doordat de commissie zelf de zaak twee maanden liet aanslepen. In de commissie zetelt een collega van zijn eigen stagemeester.

Of Tueche zijn opleiding kan voltooien in een andere kliniek hangt nu af van het ministerie van Volksgezondheid. Daar had men binnen zestig dagen moeten reageren op een verzoek dat Tueche op 20 oktober indiende. Hij wacht nog steeds. Hij kwam inmiddels wel in contact met drie andere Afrikaanse studenten geneeskunde die naar België kwamen met dezelfde droom en met dezelfde nachtmerrie zitten. Verwacht wordt dat hij, net als zij, in het beste geval zijn specialisatie van voren af aan kan herbeginnen. Dat betekent dat Serge Tueche vijf jaar lang voor niets spoedgevallendiensten heeft versterkt.

Kameroense student chirurgie werd na 38 dagen onafgebroken labeur in Brusselse hospitalen op staande voet ontslagen vanwege één dag afwezigheid

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234